Το Αιγαίο «φρεσκάρει» με νερό τη Μεσόγειο

Ολόκληρη η λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου… πλημμύρισε με καθαρό νερό από
το Αιγαίο Πέλαγος.

ΕΛΛΗΝΕΣ και ξένοι επιστήμονες έχουν εντοπίσει στα βάθη του Κρητικού Πελάγους
δύο «διόδους» από τις οποίες τα νερά διοχετεύονται σαν υποβρύχιος καταρράκτης
στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή.

Πρόκειται για υδάτινους όγκους που αποτελούν το βαθύ στρώμα του Νοτίου Αιγαίου
(μεγαλύτερο από 800 μέτρα) και οι οποίοι με μεγάλη ταχύτητα εξαπλώνονται σε
ολόκληρη τη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου, «παραμερίζοντας» τις ποσότητες
νερού που υπάρχουν στα αντίστοιχα βάθη της περιοχής.

Οι σχετικές παρατηρήσεις προέρχονται από έρευνες που γίνονται στο πλαίσιο του
κοινοτικού προγράμματος «Πέλαγος», με τη συμμετοχή επιστημόνων από 12 ελληνικά
και ξένα πανεπιστήμια. Αυτό που προκάλεσε την έκπληξη των ειδικών ήταν ότι τα
νερά του Νοτίου Αιγαίου, που βρίσκονται σε βάθη άνω των 800 μέτρων, εκρέουν
στην λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου με πολύ μεγάλες ταχύτητες. Το φαινόμενο
αυτό, που σύμφωνα με τις υπάρχουσες ενδείξεις ξεκίνησε από το 1992,
συνεχίζεται και σήμερα χωρίς κανείς να μπορεί προς το παρόν να εξηγήσει
πειστικά πού οφείλεται. «Μέχρι πρόσφατα γνωρίζαμε ότι τα νερά του Αιγαίου
ανανεώνονταν με άλλα νερά που είχαν αφετηρία την Ανατολική Μεσόγειο.

Ξέραμε επίσης ότι βαθιά στρώματα νερού με προέλευση την Αδριατική Θάλασσα
κάλυπταν τα βαθιά στρώματα νερού του Ιονίου και της Νοτιοανατολικής Μεσογείου.
Και ακόμη γνωρίζαμε ότι η ανακύκλωση των νερών του ελληνικού Αρχιπελάγους
γινόταν με βραδείς ρυθμούς», εξηγεί ο δρ Φυσικός Ωκεανογράφος από το Εθνικό
Κέντρο θαλασσίων Ερευνών και συντονιστής του προγράμματος Στάθης Μπαλόπουλος.

«Τώρα όμως διαπιστώνουμε ότι συνεχώς τα τελευταία επτά χρόνια, από δύο σημεία
του Νοτίου Αιγαίου, κοντά στην Κρήτη και την Κάσο, τα νερά διαχέονται με
τεράστια ταχύτητα, σαν καταρράκτης, προς κάθε κατεύθυνση της Ανατολικής Μεσογείου.

Ο Έλληνας επιστήμονας διατυπώνει την άποψη πως το φαινόμενο αυτό συνιστά
σημαντική κλιματολογική αλλαγή στην ευρύτερη περιοχή και παρατηρεί πως αν
συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια θα υπάρξουν αξιοσημείωτες μεταβολές στο
οικοσύστημα της λεκάνης της Ανατολικής Μεσογείου και του Νοτίου Αιγαίου.

Για τις ανάγκες των ερευνών τους, οι επιστήμονες πόντισαν σε διάφορα σημεία
του Νοτίου Αιγαίου 18 ειδικά μηχανήματα (αυτογραφικοί ρευματογράφοι) τα οποία
μεταξύ άλλων κατέγραψαν την ταχύτητα του νερού και τη θερμοκρασία του. Τα
μηχανήματα αυτά παρέμεναν σε βάθη από 660 έως 860 μέτρα για διάστημα δύο ετών.
Τα αποτελέσματα που προέκυψαν ήταν εκπληκτικά, αφού διαπιστώθηκε πως τα νερά
διασκορπίζονταν προς την Δυτική και Ανατολική Μεσόγειο με μέση ταχύτητα που
έφθανε τα 30 εκατοστά το δευτερόλεπτο.

Η ανώτερη μάλιστα ταχύτητα που μετρήθηκε ήταν 45 εκατοστά το δευτερόλεπτο.

Με βάση τους υπολογισμούς των ερευνητών, μέσα σε ένα χρόνο, ο όγκος του νερού
που εκρέει από το Κρητικό Πέλαγος στη μεσογειακή λεκάνη ισοδυναμεί με τα 2/3
του συνολικού όγκου των βαθέων νερών του Πελάγους.

Μάλιστα εδώ αξίζει να αναφερθεί μια ακόμη παράμετρος των συγκεκριμένων
ερευνών, η οποία σχετίζεται με την καθαρότητα του Νοτίου Αιγαίου Πελάγους.

Ένα ευρύ φάσμα χημικών, βιολογικών και γεωχημικών μετρήσεων που ολοκληρώθηκε
πρόσφατα κατέδειξε πως η παραπάνω περιοχή αποτελεί μία από τις πιο
ολιγοτροφικές στον κόσμο.

Δηλαδή οι συγκεντρώσεις διαφόρων ουσιών που καθορίζουν τον ευτροφισμό του
νερού, όπως χλωροφύλλη, φυτοπλαγκτόν, ζωοπλαγκτόν κ.λπ. κατεγράφησαν σε πολύ
χαμηλές τιμές.