ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Άμυνα στη «στοχοπροσήλωση»

Η ΚΑΒΑΦΙΚΗ ρήση ­ περί του ταξιδιού προς την Ιθάκη και της αξίας του ­ μάς
έχει στοιχειώσει από τα εφηβικά μας χρόνια. Κατά βάθος υποψιαζόμασταν πάντα
ότι εμπεριείχε κάποιο στοιχείο παρηγοριάς, κάτι σαν εκείνο το «η συμμετοχή
είναι που μετράει», με το οποίο επιβραβεύουν τους χαμένους των αθλητικών συναντήσεων.

Παρ’ όλ’ αυτά ο Καβάφης ­ στα λεγόμενα χρόνια της ωριμότητας ­ δύσκολα
παρηγορεί: αυτό το αίσθημα κενού, αυτή η μελαγχολία χέρι χέρι με την
ικανοποίηση, μάλλον δεν αντιμετωπίζεται με τη βοήθεια της ποίησης. Ίσως γι’
αυτό επιλέξαμε την τακτική της κάλυψης ­ εμείς που πάντα γελούσαμε ειρωνικά με
τους «στοχοπροσηλωμένους», θεωρούσαμε πως χάνουν όλη τη γοητεία των πραγμάτων,
φτάσαμε να βάζουμε τον ένα στόχο μετά τον άλλο, φοβόμαστε όπως ο Διάολος το
λιβάνι το «κενό», την ακινησία, χίλιες φορές το λαχάνιασμα. Κι όμως ­ ξέρουμε
πάρα πολύ καλά ότι τα ωραιότερα πράγματα στη ζωή μας ήταν τα τυχαία, τα εκτός
προγράμματος και στόχου, οι καλύτεροι έρωτες ήταν αυτοί που μας έλαχαν
απροειδοποίητα, σαν από τη ρευστότητα των καταστάσεων, οι πιο σοφές «αποφάσεις
ζωής» αποδείχτηκαν αυτές που πήραμε υπό πίεση, ακόμη κι εν θερμώ, τα τεράστια
μάτια της Άννας μού λένε κάθε μέρα πως έτσι είναι…

Εν ολίγοις, θα ήμασταν πλάσματα εντελώς υστερικά, βαρετά και στερούμενα
φαντασίας, εάν δεν υπήρχαν οι… Στιγμές. Η διάρκειά τους μπορεί να είναι
ασήμαντη σε σχέση με τον Χρόνο ­ και μπορεί ακόμη κι αυτές να τις
προγραμματίζουμε, ξέρετε, βάσει των «τρεχουσών υποχρεώσεων», αλλά είναι αυτές
που διατηρούν το λίγο αφηρημένο χαμόγελο, την τόσο υγιή αυτοκοροϊδία, την
προοπτική των πραγμάτων.

Κι είναι αυτές που μας γλιτώνουν, τελικά, από τον ψόγο της «στοχοπροσήλωσης»,
που συντηρούν τη δυνατότητα ­ και ικανότητα ­ του τυχαίου…