Επιμένουν στα δύο κράτη…

Την τελική θέση της Αθήνας και της Λευκωσίας στο θέμα της συμμετοχής των
Τουρκοκυπρίων στη διαπραγματευτική ομάδα ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή
Ένωση διαμορφώνουν σήμερα οι κ.κ. Σημίτης και Κληρίδης, ενώ οι Αμερικανοί
προσανατολίζονται σε παρέμβαση διάσωσης της πρωτοβουλίας των Ηνωμένων Εθνών.

Παράλληλα, στην ατζέντα των θεμάτων Κληρίδη – Σημίτη είναι και η νέα τουρκική
στάση όπως διαμορφώνεται μετά την επιστολή Ντενκτάς, η οποία επιδιώκει την
αναγνώριση «δύο κρατών».

Οι Ευρωπαίοι και, ειδικότερα, η βρετανική προεδρία αναμένουν από τον κ.
Κληρίδη να προβεί σε συγκεκριμένη χειρονομία προς τους Τουρκοκυπρίους εν όψει
της έναρξης των διαπραγματεύσεων στις 30 Μαρτίου. Αναμένουν επίσης να μάθουν
αυτή τη χειρονομία κατά τη συνάντηση του κ. Κληρίδη με τον προεδρεύοντα της
Ευρωπαϊκής Ένωσης Ρ. Κουκ στο Λονδίνο την Πέμπτη.

Η κυπριακή κυβέρνηση έχει επεξεργαστεί ένα γενικό περίγραμμα πρότασης για τη
συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων και το Εθνικό Συμβούλιο στη συνεδρίασή του της
Παρασκευής εξουσιοδότησε τον πρόεδρο Κληρίδη να χειριστεί το θέμα μέσα σε αυτό
το περίγραμμα, βασική πρόνοια του οποίου είναι οποιαδήποτε πρόταση διατυπωθεί
να μην οδηγεί στην αναγνώριση του ψευδοκράτους.

ΦΟΡΜΟΥΛΑ

Στην ίδια συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου αναπτύχθηκε έντονος προβληματισμός
κατά πόσον θα έπρεπε να υποβληθεί γραπτώς κάποια φόρμουλα συμμετοχής των
Τουρκοκυπρίων με το επιχείρημα ότι οι ίδιοι δεν έχουν καν δηλώσει με
οποιονδήποτε τρόπο ότι επιθυμούν να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο κ.
Λυσσαρίδης μάλιστα που υποστήριξε αυτή την άποψη άφησε να εννοηθεί ότι ο κ.
Κληρίδης προβληματίζεται προς αυτή την κατεύθυνση.

Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών πάντως φαίνεται να τάσσεται υπέρ της υποβολής
συγκεκριμένης πρότασης ως μία πλήρη και θετική ανταπόκριση προς την απόφαση
του Λουξεμβούργου. Πολύ περισσότερο που τόσο ο κοινοτικός επίτροπος Βαν Ντεν
Μπρουκ όσο και ο σερ Ντέιβιντ Χάνεϊ κατέβαλαν σύντονες προσπάθειες για να
διαμορφωθεί μία πρόταση «γενναιόδωρη» προς τους Τουρκοκυπρίους.

ΤΙ ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΤΑΙ

Οι σημερινές συνομιλίες στο Μαξίμου θα οριστικοποιήσουν τις σκέψεις στο θέμα
αυτό, αν και θα πρέπει να θεωρούνται ως δεδομένα τα εξής:

* Η κυπριακή αντιπροσωπεία που θα διεξαγάγει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις
θα είναι μία και μόνη και αυτής θα ηγείται ο πρώην πρόεδρος Γ. Βασιλείου. Σ’
αυτήν θα κληθούν να συμμετάσχουν οι δύο κοινότητες και επομένως και οι
Τουρκοκύπριοι. Σ’ αυτό το σχήμα δεν αποκλείεται ο ορισμός βοηθών του
επικεφαλής ή λεγόμενων υπαρχηγών από κάθε κοινότητα που ασφαλώς και δεν θα
έχουν βέτο.

* Ο πρόεδρος Κληρίδης θα επιθυμούσε η πρόταση προς τους Τουρκοκυπρίους να
λάβει τη μορφή μιας προφορικής πρόσκλησης αντί της κατάθεσης οποιουδήποτε
εγγράφου αλλά αυτό φαίνεται να συγκρούεται με την έντονη επιθυμία κοινοτικών
κύκλων να έχουν στο τραπέζι μια έγγραφη πρόταση η οποία θα παραμείνει εκεί,
ανοικτή προς τους Τουρκοκυπρίους, και μετά την έναρξη των ενταξιακών.

ΑΠΕΣΤΑΛΜΕΝΟΣ

Όμως στη σύσκεψη στο Μαξίμου προτεραιότητα θα έχει η σαφώς εκφρασθείσα με την
επιστολή Ντενκτάς προς Κληρίδη αλλαγή στην τουρκική πολιτική και η
διακηρυγμένη πλέον επιδίωξη της Άγκυρας για αναγνώριση «δύο κρατών». Η
τουρκική κίνηση έχει καταστήσει δυσκολότερη, αν δεν έχει υπονομεύσει, την
εκδήλωση της πρωτοβουλίας των Ηνωμένων Εθνών. Ο ειδικός απεσταλμένος του Κόφι
Ανάν, Ντιέγκο Κορντοβέζ, αναμένεται προς το τέλος του μηνός στην Κύπρο αλλά
μετά τις εξελίξεις αυτές είναι αμφίβολα τα αποτελέσματα του ταξιδιού του.

Τα Ηνωμένα Έθνη και οι Ηνωμένες Πολιτείες ανέμεναν το πέρας των εκλογών για να
αναπτύξουν μια πρωτοβουλία σε συνέχεια των συναντήσεων Κληρίδη – Ντενκτάς στο
Τράουτμπεκ και στο Μοντρέ, αλλά τώρα αν κρίνει κανένας από τις δηλώσεις του
Αμερικανού συντονιστή Τόμας Μίλερ που βρίσκεται στη Λευκωσία θα επιχειρήσουν
να διασώσουν όπως όπως την πρωτοβουλία αυτή. Ο κ. Μίλερ είπε στον πρόεδρο
Κληρίδη και τον υπουργό Εξωτερικών κ. Κασσουλίδη ότι το έντονο αμερικανικό
ενδιαφέρον θα εκδηλωθεί μέσα στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας των Ηνωμένων Εθνών.
Ο κ. Κασσουλίδης είπε ότι οι ξένες κυβερνήσεις δεν θέτουν θέμα αλλαγής της
διαδικασίας και πρόσθεσε ότι ο πρόεδρος Κληρίδης είναι έτοιμος να συναντηθεί
με τον Ρ. Ντενκτάς εάν ο γενικός γραμματέας απευθύνει πρόσκληση.

Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές ο κ. Τ. Μίλερ, ο οποίος συναντάται σήμερα
με τον κ. Ντενκτάς, εμφανίστηκε να μην αποδίδει μεγάλη σημασία στη νέα στάση
της τουρκικής πλευράς και φάνηκε να πιστεύει ότι στο τέλος θα επιτευχθεί μια
νέα συνάντηση Κληρίδη – Ντενκτάς με βάση το μέχρι τώρα διαπραγματευτικό πλαίσιο.