ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Έξω από το κύκλωμα, ο έρωτας

Πασκάλ Κινιάρ: «Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ένα κομμάτι σχισμένης γλώσσας, ένα κομμάτι που το αποσπάς από τις λέξεις»

Ο έρωτας. Η σιωπή. Ο χρόνος. Η ανάγνωση. Η μουσική. Η μελαγχολία. Η «μυστική
ζωή». Ο Πασκάλ Κινιάρ.

«Μου προκαλεί απέχθεια το να περιμένει κανείς από την πραγματικότητα κάτι που
μοιάζει με κατεύθυνση. Είναι ήδη μια απάτη. Σημαίνει να προσανατολίζεις τη
δράση ή τον χρόνο σ’ ένα δρόμο, τον οποίο έχει επιβάλει μια ομάδα που θεωρεί
πως είναι καλύτερη απ’ όλους. Σημαίνει να θέλεις έναν κόσμο υπερβολικά
προσανατολισμένο, να αντιμετωπίζεις τον άλλον ως εχθρό σου επειδή είναι
διαφορετικός, να θέλεις να τον εξοντώσεις. Το να δίνεις μια κατεύθυνση
σημαίνει να κλείνεις τα μάτια. Όταν ζεις με κάποιον που αγαπάς και του λες
“Αυτός είναι ο λόγος που σ’αγαπώ, να η κατεύθυνση της αγάπης μου”, τον έχεις
ήδη προδώσει. Δεν είσαι για συγκεκριμένους λόγους με κάποιον, βρίσκεσαι
απέναντί του, απέναντι στη διαφορετικότητά του. Το να στηρίζεις τη σχέση σου
με κάποιον πάνω στα πράγματα που αγνοείς γι’ αυτόν είναι για μένα
σημαντικότερο από το να υποκρίνεσαι ότι γνωρίζεις κάτι γι’ αυτόν».

Γεννήθηκε τον Απρίλιο του 1948 στο Ερ της Νορμανδίας. Σπούδασε φιλοσοφία. Το
1969 παντρεύτηκε, εξέδωσε το πρώτο του βιβλίο και άρχισε να δουλεύει στον
εκδοτικό οίκο Gallimard. Το 1994 είχε κάνει ένα παιδί, είχε χωρίσει, είχε
γράψει τουλάχιστον δέκα βιβλία και είχε αφήσει τη δουλειά του. Σήμερα ζει μαζί
με τη γυναίκα που αγαπά σ’ ένα δρόμο του Παρισιού, όπου θόρυβο κάνουν μόνο οι
μύγες. Το τελευταίο του βιβλίο έχει τίτλο «Μυστική ζωή» (Gallimard) και είναι
αφιερωμένο στον έρωτα και σε όλες τις σχέσεις που ξεφεύγουν από τον κοινωνικό
έλεγχο. Δεν είναι ούτε μυθιστόρημα ούτε δοκίμιο ούτε αφήγημα ούτε πραγματεία,
γράφει το περιοδικό «Lire» που δημοσιεύει συνέντευξη με τον συγγραφέα. Είναι
όλα αυτά μαζί. Είναι το μυθιστόρημα μιας σκέψης που γίνεται γλώσσα ­ και στη
συνέχεια σπάζει τη γλώσσα του για να ξαναβρεί τη ροή της σκέψης.

Με το βιβλίο αυτό ο Κινιάρ αναζητεί εκείνες τις μυστικές ζωές, εκείνα τα
μυστικά περάσματα, που οι οργανωμένες και ιεραρχημένες κοινωνίες δεν έχουν
μπορέσει να κατευθύνουν και να ελέγξουν. Διαβάζει και γράφει προσπαθώντας να
καταλάβει τι σημαίνει έρωτας, σιωπή, συνενοχή, πόθος. Γνωρίζει ότι η γλώσσα
είναι βαθιά συνδεδεμένη με την επιθυμία κοινωνικής κυριαρχίας και με την
άσκηση επιρροής. Λειτουργία της είναι ο διάλογος ­ σημειώνει ­ και ο διάλογος,
ό,τι κι αν λένε στις μέρες μας, είναι πόλεμος. Προσπαθεί έτσι να βρει μια
γλώσσα που να διστάζει, να σκοντάφτει, να είναι ζωντανή.

Τι είναι ο χρόνος; «Ένα τεράστιο σώμα, που τα μάτια του είναι το παρόν και που
προχωρεί στο πιο απόλυτο κενό». Από τις κοινωνικές εξεγέρσεις ποια είναι η πιο
ριζική; Μα ο έρωτας. «Το κύκλωμα, είναι η κοινωνία. Αυτός που παρακάμπτει το
κύκλωμα είναι η τρέλα. Κι αυτός που βρίσκεται έξω από το κύκλωμα είναι ο έρωτας».