Το κύμα βίας άρχισε από το πλούσιο Στρασβούργο

ΣΤΡΑΣΒΟΥΡΓΟ

ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΝ ΤΟ δικαίωμά τους στην αξιοπρέπεια. Την κοινωνική επανένταξη. Την
εργασία. Η εξέγερση των ανέργων στη Γαλλία είχε, κατά κάποιον τρόπο,
προαναγγελθεί από καιρό. Άφησε όμως τους πάντες κατάπληκτους. Και απειλεί τώρα
να αμαυρώσει την επιτυχημένη εικόνα της γαλλικής κυβέρνησης.

Εδώ και τριάντα χρόνια, το ποσοστό των ανέργων στη Γαλλία ακολουθεί σταθερά
ανοδική πορεία. Αντιθέτως, οι πιθανότητες επανένταξής τους στον εργασιακό
τομέα μειώνονται σταδιακά. Θύματα ενός ολοένα και πιο καταστροφικού κοινωνικού
συστήματος ­ θύματα, με άλλα λόγια, μιας κρίσης που οι Γάλλοι δεν τολμούν
ακόμη να αποκαλέσουν με το όνομά της ­ οι άνεργοι έμοιαζαν να αδυνατούν και οι
ίδιοι να αντιδράσουν κάτω από το βάρος των εξελίξεων. Η ξαφνική επάνοδός τους
στο προσκήνιο μόνον έκπληξη μπορούσε λοιπόν να προκαλέσει.

Οι εικόνες των φλεγόμενων αυτοκινήτων, των διαδηλώσεων, των καταλήψεων, οι
κάθε λογής εκδηλώσεις απόγνωσης των «μειονεκτούντων» εισέβαλαν στα σπίτια των
Γάλλων μέσω της τηλεόρασης δηλητηριάζοντας το εορταστικό κλίμα των ημερών. Κι
έφεραν στην επιφάνεια κάποια καλά κρυμμένα αισθήματα ενοχής…

ΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ

Το γεγονός ότι το κύμα της βίας, που έδωσε με τη σειρά του την σκυτάλη στις
πρώτες διαδηλώσεις των ανέργων, ξεκίνησε από το Στρασβούργο, μία πόλη-πρότυπο
ευημερίας, δεν είναι ασφαλώς τυχαίο. Όχι, οι επονομαζόμενοι «νέοι των
προαστίων» της αλσατικής πρωτεύουσας, οι νέοι που προέρχονται δηλαδή από την
υποβαθμισμένη περιφέρεια, δεν βρίσκονται σε περισσότερο μειονεκτική θέση από
τους άλλους: η οικονομική κατάσταση της πόλης είναι ανθηρή. Ίσως αυτό ακριβώς
να μη μπορούν να ανεχθούν. Το βάρος της ανέχειας γίνεται ακόμα πιο δυσβάσταχτο
σε μία πλούσια πόλη…

Το «πορτρέτο» αυτού του νεαρού «βανδάλου» έχει ήδη σκιαγραφηθεί. Έχει
πιθανότατα «αραβική καταγωγή». Είναι κατά συνέπεια μουσουλμάνος. «Ξένος»
δηλαδή. Και ήδη «οικείο πρόσωπο» στην αστυνομία. Επιπλέον, είναι γόνος ανέργου
πατρός. Και συχνά ανήλικος. Κάποιοι έσπευσαν να κάνουν λόγο για αδιαφορία των
γονέων. Άλλοι αντιπαρέταξαν το επιχείρημα της «αδυναμίας» των γονέων. Τι
οράματα για το μέλλον μπορεί ένας πατέρας που αδυνατεί να βρει μία οποιαδήποτε
εργασία να περάσει στο παιδί του; Οι ίδιοι οι «παραστρατημένοι» νεαροί δεν
κατάφεραν να δικαιολογήσουν επαρκώς τις πράξεις τους ενώπιον του δικαστηρίου.
Η βία όμως δεν πυροδοτείται ποτέ αναίτια. Και η ανεργία σίγουρα δεν αποτελεί
κατασταλτικό παράγοντα.

Η εξέγερση των ανέργων στη Γαλλία μοιάζει να μην έχει λάβει ­ ακόμη ­ τραγικές
διαστάσεις. Επανέφερε ωστόσο στο πολιτικό προσκήνιο ένα μείζον κοινωνικό
πρόβλημα. Και αφύπνισε την ­ φαινομενικά ­ ναρκωμένη συνείδηση των Γάλλων. Οι
οποίοι αντιμετωπίζουν στην πλειοψηφία τους με κατανόηση την αγανάκτηση των
ανέργων. Ο μέσος πολίτης βλέπει το κυβερνητικό έργο να αποφέρει καρπούς σε
όλους τους τομείς πλην του πλέον ουσιώδους. Εδώ και 20 χρόνια, οι καλές
προθέσεις του κράτους σκοντάφτουν στην ανεργία. Το Κράτος Πρόνοιας έρχεται
αντιμέτωπο με την ανεπάρκειά του. Και οι Γάλλοι κατηγορούν την κυβέρνηση ότι
παραμελεί το κοινωνικό της έργο προς όφελος των κοινωνικών μεταρρυθμίσεων.

ΔΡΑΣΤΙΚΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

Βρισκόμενη πλέον αντιμέτωπη με την καθ’ όλα δικαιολογημένη εξέγερση των
ανέργων, η πολιτική ηγεσία βλέπει τα περιθώρια επιλογής της να στενεύουν.

Μπορεί να ικανοποιήσει, λίγο έως πολύ, το αίτημα των εξεγερθέντων για αύξηση
της αποζημίωσης που λαμβάνουν, κινδυνεύοντας ωστόσο να δημιουργήσει, με αυτόν
τον τρόπο, μία νέα κοινωνική τάξη, αυτή του «επαγγελματία ανέργου» και να
διαιωνίσει έτσι το πρόβλημα.

Μπορεί επίσης να αναλάβει ένα δύσκολο έργο ουσιαστικών μεταρρυθμίσεων.

Η πρόταση της κυβέρνησης για μείωση του χρόνου εργασίας σε 35 ώρες την
εβδομάδα αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό.

Η εξαγγελία των νέων μέτρων, στα οποία περιλαμβάνεται η ίδρυση ενός Κοινωνικού
Ταμείου, αποτελεί ­ θεωρητικά ­ μήνυμα ελπίδας για τους ανέργους. Οι Γάλλοι
όμως φαίνονται αποφασισμένοι να μην ανεχθούν καμία προσπάθεια πρόσκαιρης
επικάλυψης του προβλήματος. Οι άνεργοι απαιτούν πλέον δραστικές λύσεις. Ζητούν
εγγυήσεις για το μέλλον. Και ο Ζοσπέν μάλλον τους απογοητεύει.