Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Νοσηλευτών, που έχει καθιερωθεί στις 12 Μαΐου, οι άνθρωποι που κρατούν όρθιο το σύστημα υγείας περίμεναν φέτος κάτι περισσότερο από ευχαριστίες, επετειακές δηλώσεις και δημόσια αναγνώριση. Περίμεναν ουσιαστικές δεσμεύσεις: καλύτερες συνθήκες εργασίας, ενίσχυση προσωπικού, αξιοπρεπείς αμοιβές. Κοινώς, ένα σαφές μήνυμα ότι η πολιτεία αντιλαμβάνεται επιτέλους τι σημαίνει να λειτουργεί ένα νοσοκομείο με πολύ λιγότερους νοσηλευτές από όσους πραγματικά απαιτούνται και με προσωπικό που εργάζεται σταθερά στα όρια της εξουθένωσης.
Η καθημερινότητα στα νοσοκομεία ήταν και παραμένει σκληρή. Βάρδιες που δεν βγαίνουν, τμήματα υποστελεχωμένα, επαγγελματική εξουθένωση, νέοι άνθρωποι που εγκαταλείπουν το επάγγελμα ή φεύγουν στο εξωτερικό αναζητώντας καλύτερες συνθήκες εργασίας. Είναι άραγε να απορεί κανείς; Οι χαμηλοί μισθοί, το κυκλικό ωράριο, οι εξαντλητικές υποχρεώσεις και η συνεχής ψυχική και σωματική πίεση καθιστούν το επάγγελμα όλο και λιγότερο ελκυστικό τόσο για τους νέους όσο και για τους παλαιότερους νοσηλευτές. Δεν είναι τυχαίο ότι οι παραιτήσεις αυξάνονται διαρκώς.
Το πρόβλημα όμως δεν αφορά μόνο τους ίδιους τους νοσηλευτές. Αφορά κάθε πολίτη που κάποια στιγμή θα χρειαστεί το δημόσιο σύστημα υγείας. Γιατί όταν ένας νοσηλευτής καλείται να φροντίσει περισσότερους ασθενείς απ’ όσους επιτρέπουν τα διεθνή πρότυπα ασφαλείας, όταν εργάζεται επί χρόνια χωρίς επαρκή ανάπαυση και στο «κόκκινο», η πίεση μεταφέρεται αναπόφευκτα στην ποιότητα της φροντίδας. Και αυτό δεν αποτελεί θεωρητικό ζήτημα, αλλά καθημερινή πραγματικότητα σε πολλά νοσοκομεία της χώρας.
Ενας νοσηλευτής δεν είναι απλώς «βοηθητικό προσωπικό». Είναι ο επαγγελματίας που βρίσκεται συνεχώς δίπλα στον ασθενή· που θα διαπιστώσει έγκαιρα την επιδείνωση, θα αντιληφθεί πρώτος μια επιπλοκή, θα καθησυχάσει έναν φοβισμένο συγγενή, θα κρατήσει μια κλινική, όρθια, μέσα στην πίεση.
Η πανδημία ανέδειξε τον ρόλο των νοσηλευτών όσο ποτέ άλλοτε. Τα χειροκροτήματα όμως δεν ήταν, ούτε τότε ούτε τώρα, αρκετά. Ούτε οι συμβολικές αναφορές μία φορά τον χρόνο. Οι νοσηλευτές δεν ζητούν τιμές και επαίνους. Ζητούν να μπορούν να κάνουν τη δουλειά τους με ασφάλεια, αξιοπρέπεια και προοπτική.
Φέτος, μάλιστα, είχαν καλλιεργηθεί σημαντικές προσδοκίες για άμεση υλοποίηση βασικών αιτημάτων του κλάδου, ώστε αφενός να αυξηθούν οι αποδοχές τους και αφετέρου να επιταχυνθούν οι διαδικασίες προσλήψεων. Η 12η Μαΐου ξημέρωσε με περίπου 40.000 επαγγελματίες του χώρου να ελπίζουν σε ουσιαστικές ανακοινώσεις. Οι διαρροές που είχαν προηγηθεί έκαναν λόγο, μεταξύ άλλων, για ένταξη των νοσηλευτών σε ειδικό μισθολόγιο αλλά και για αλλαγές στο καθεστώς προσλήψεων, ώστε αυτές να γίνονται ταχύτερα και χωρίς τις μεγάλες καθυστερήσεις που συχνά παρατηρούνται.
Η 13η Μαΐου, ωστόσο, τους βρήκε ουσιαστικά στην ίδια κατάσταση. Στα λόγια, ο καθημερινός τους αγώνας αναγνωρίζεται, όπως και η αναγκαιότητά τους για την εύρυθμη λειτουργία του ΕΣΥ. Στην πράξη πάλι, οι μεγάλες προσδοκίες των νοσηλευτών για ουσιαστικές λύσεις έμειναν στα λόγια. Κι οι υποσχέσεις πήραν παράταση…
