«Να αυξηθεί κατά 50% {LF}ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός {LF}για επενδύσεις»

Αύξηση κατά τουλάχιστον 50% για την περίοδο 2028-2034 θα χρειαστεί ο πολυετής ευρωπαϊκός προϋπολογισμός για να ανταποκριθεί στις επιπλέον επενδυτικές ανάγκες της Ευρώπης χωρίς να μειώσει τα κονδύλια Συνοχής και ΚΑΠ, δηλώνει ο διευθυντής του Ευρωπαϊκού Τμήματος του ΔΝΤ Αλφρεντ Κάμερ, μιλώντας στα «ΝΕΑ» και σε μικρή ομάδα ανταποκριτών στις Βρυξέλλες. Ο αξιωματούχος του ΔΝΤ συστήνει επίσης ότι το μοντέλο της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης θα πρέπει να περιλαμβάνει δανειοληπτική ικανότητα και πιο ισχυρούς ίδιους πόρους. Παράλληλα, επιμένει στην ανάγκη συνετής δημοσιονομικής πολιτικής. Οσον αφορά την Ελλάδα, η σύσταση του ΔΝΤ, όπως τη διατύπωσε ο αναπληρωτής διευθυντής του Ευρωπαϊκού Τμήματος Χέλγκε Μπέργκερ, ο οποίος ήταν επίσης στις Βρυξέλλες, είναι η δημοσιονομική υπεραπόδοση να διοχετευτεί και στις δημόσιες επενδύσεις.

«Ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός θα πρέπει να δίνει προτεραιότητα σε ευρωπαϊκά αγαθά, όπως είναι η ενεργειακή ασφάλεια και η άμυνα. Από αυτή την άποψη προτείνουμε να αυξηθούν οι δαπάνες σε αυτά τα δημόσια αγαθά από 0,4% του ΑΕΠ σε 0,9% στο επόμενο ΠΔΠ. Διατηρώντας άλλες δαπάνες στα τρέχοντα επίπεδα, χωρίς δηλαδή να γίνουν περικοπές στα ταμεία Συνοχής και ΚΑΠ, αυτό σημαίνει αύξηση του προϋπολογισμού από 1,1% σε 1,7% του ΑΕΠ» δηλώνει ο Αλφρεντ Κάμερ. «Για να υποστηριχθεί μια αύξηση στις ευρωπαϊκές επενδύσεις σε δημόσια αγαθά, το μοντέλο χρηματοδότησης θα πρέπει να επεκταθεί ώστε να περιλαμβάνει δανειοληπτική ικανότητα και πιο ισχυρούς ίδιους πόρους». Παράλληλα, θεωρεί ότι στα κονδύλια Συνοχής θα πρέπει να περιλαμβάνονται στόχοι και ορόσημα. «Η πιο συστηματική σύνδεση της οικονομικής στήριξης με τα αποτελέσματα, μια προσέγγιση που εφαρμόζεται μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την αποτελεσματικότητα των δαπανών της ΕΕ» είπε.

Οι προβλέψεις

Οσον αφορά τη δημοσιονομική πολιτική «η σύστασή μας είναι ότι η δημοσιονομική εξυγίανση θα πρέπει να συνεχιστεί», δηλώνει ο Αλ. Κάμερ, ειδικά τώρα που η Ευρώπη έχει ανάπτυξη. Παρότι υποβάθμισε τις προβλέψεις για την ευρωπαϊκή ανάπτυξη, το ΔΝΤ προβλέπει για την ευρωζώνη ανάπτυξη 0,8% και 1,2% για το 2025 και το 2026. Ειδικότερα, για τις χώρες με υψηλό χρέος επεσήμανε την ανάγκη βιωσιμότητας του χρέους, καθώς και, όπως και για τις άλλες χώρες, τη δημιουργία αποθεμάτων ασφαλείας «επειδή δυστυχώς το επόμενο σοκ είναι πιθανό να είναι προ των πυλών» προειδοποίησε. Επίσης τόνισε ότι η Ευρώπη «έχει πρόβλημα παραγωγικότητας και πρέπει να το διορθώσει». Μακροπρόθεσμα, επεξηγεί, «βλέπουμε πιέσεις στις δαπάνες από τη γήρανση, την υγειονομική περίθαλψη, την άμυνα, την πράσινη μετάβαση. Ενας τρόπος αντιμετώπισης είναι η δημιουργία ανάπτυξης».

Κατά τον αξιωματούχο του ΔΝΤ η Ευρώπη θα πρέπει να εστιάσει στην ενιαία αγορά, που είναι «το κλειδί για την αύξηση της παραγωγικότητας» η οποία είναι 20% χαμηλότερη από τις ΗΠΑ. «Εάν μειώσετε τα εμπόδια στο εμπόριο αγαθών και την πολυεθνική παραγωγή κατά 10%, μπορεί να ενισχύσετε την ανάπτυξη του ΑΕΠ κατά 7%» τονίζει. Απλώς και μόνον η εφαρμογή τεσσάρων μέτρων, η εναρμόνιση του καθεστώτος πτώχευσης, η βελτίωση της κινητικότητας του εργατικού δυναμικού μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, η αύξηση των επιχειρηματικών κεφαλαίων, η ολοκλήρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας «μπορούν να αυξήσουν το ΑΕΠ κατά 3% σε 10 χρόνια» είπε. Θεωρεί επίσης σημαντική την ιεράρχηση των μεταρρυθμίσεων. «Σκεφτείτε τις εθνικές μεταρρυθμίσεις, ιεραρχώντας τες κατά προτεραιότητα ως προς τις κοινές μεταρρυθμίσεις της ΕΕ. Εάν γεφυρώσετε το χάσμα με τις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις κατά 50%, μπορείτε να επιτύχετε αύξηση του ΑΕΠ κατά 5% στις προηγμένες οικονομίες της ΕΕ και 7% στις αναδυόμενες ευρωπαϊκές οικονομίες» είπε.

Το εμπόριο

Σχετικά με το εμπόριο και τους δασμούς ο Αλ. Κάμερ δήλωσε ότι η «βασική μας συμβουλή είναι ότι περισσότερο εμπόριο είναι καλύτερο από το λιγότερο εμπόριο και αυτό ισχύει για όλους. Το “οφθαλμόν αντί οφθαλμού” δεν είναι μια καλή στρατηγική παγκοσμίως. Προσπαθούμε να πούμε σε όλους τους εμπορικούς εταίρους να μιλήσουν και να βρουν λύσεις». Η υποβάθμιση της ευρωπαϊκής ανάπτυξης από το ΔΝΤ είναι αντανάκλαση των δασμών, της εμπορικής έντασης και κυρίως της πολιτικής αβεβαιότητας. «Οι προοπτικές ανάπτυξης δεν πρόκειται να αλλάξουν πολύ όσο παραμένουν οι αβεβαιότητες» προειδοποίησε. Πάντως, οι εκτιμήσεις του ΔΝΤ είναι πιο αισιόδοξες όσον αφορά τον πληθωρισμό. «Αναμένεται ότι ο πληθωρισμός θα φτάσει τον στόχο του 2% στο δεύτερο εξάμηνο του 2025, επομένως η σύστασή μας είναι ότι η ΕΚΤ μπορεί να προχωρήσει σε μείωση των επιτοκίων κατά 0,25% το καλοκαίρι και στη συνέχεια να παραμείνει σταθερή στο 2%» είπε.

Αμυντικές δαπάνες

Πώς θα μπορέσουν όμως τα ευρωπαϊκά κράτη να βρουν κονδύλια για τις αμυντικές δαπάνες; «Ορισμένες χώρες μακροπρόθεσμα, ιδίως οι αναδυόμενες χώρες της ΕΕ, μπορούν να δημιουργήσουν περισσότερα έσοδα, όχι απαραίτητα αυξάνοντας τους φορολογικούς συντελεστές, αλλά εξαλείφοντας την αναποτελεσματικότητα στη φορολογική διοίκηση. Για άλλες χώρες, ιδίως για τις πιο προηγμένες οικονομίες, τα χρήσιμα μέτρα είναι κυρίως στην πλευρά των δαπανών. Οσον αφορά τις χώρες με υψηλό χρέος, θα πρέπει πολύ νωρίς ή αμέσως να βρουν αντισταθμιστικά μέτρα, εάν αυξήσουν τις δαπάνες. Αυτό σημαίνει ιεράρχηση των δαπανών και θα είναι δύσκολες αποφάσεις. Ενα διαφορετικό σύνολο χωρών με χαμηλότερους δείκτες χρέους θα έχει χρόνο να προσαρμοστεί, αλλά και αυτές τελικά θα πρέπει να προσαρμοστούν» απάντησε.

Για την Ελλάδα

Σχετικά με την Ελλάδα, ο Χέλγκε Μπέργκερ δήλωσε ότι «η Ελλάδα έχει ένα ισχυρό ιστορικό. Εμείς και η Κομισιόν βλέπουμε να συνεχίζεται η ισχυρή ανάπτυξη γύρω στο 2% στο μέλλον. Οσον αφορά τη δημοσιονομική πολιτική, το πρωτογενές πλεόνασμα πέρυσι ήταν πάνω από 4%, παρότι οι προσδοκίες ήταν πιο κοντά στο 3%. Αυτό ήταν πολύ εντυπωσιακό». Οσον αφορά τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα στο μέλλον; «Η χώρα έχει ένα καλό ποσοστό εφαρμογής του RRP, έχει πραγματοποιήσει σημαντικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Αλλά το RRP λήγει το 2026, επομένως συνιστούμε στην Ελλάδα να συνεχίσει τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και μετά το 2026. Γνωρίζουμε τι χρειάζεται. Η συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας είναι πολύ χαμηλή, τα εμπόδια εισόδου για τις νέες επιχειρήσεις είναι πολύ υψηλά, το δικαστικό σύστημα μπορεί να βελτιώσει κάποιες πτυχές. Αυτές είναι οι βασικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που θα θέλαμε να δούμε να συνεχίζονται. Αναμένουμε επίσης ότι η δημοσιονομική απόδοση θα συνεχίσει να είναι ισχυρή. Στον βαθμό που υπάρχει υπεραπόδοση, η μείωση του χρέους είναι σαφώς στο μυαλό της κυβέρνησης, η προστασία των κοινωνικών δαπανών είναι κάτι καλό, αλλά η δημοσιονομική υπεραπόδοση θα πρέπει επίσης να διοχετευτεί στις δημόσιες επενδύσεις» κατέληξε.