Αντιμετωπίσιμες επιπτώσεις για τους περισσότερους κλάδους

Μετρήσιμες και αντιμετωπίσιμες είναι τελικά οι επιπτώσεις για τους περισσότερους ναυτιλιακούς κλάδους από το μέτρο επιβολής τελών στα πλοία κινεζικής κατασκευής και κινεζικής ιδιοκτησίας που προσεγγίζουν τα λιμάνια των ΗΠΑ, ενώ τη «νύφη» πληρώνουν περισσότερο οι κινεζικές ναυτιλιακές εταιρείες τα πλοία των οποίων θα είναι λιγότερο ανταγωνιστικά.

Η αναθεωρημένη πρόταση λιμενικών τελών από την κυβέρνηση των ΗΠΑ μειώνει τον κίνδυνο σοβαρής συμφόρησης και αύξησης των ναύλων, εκτιμά η Xeneta.

Από την πλευρά του ο ναυλομεσιτικός οίκος Clarksons μειώνει το κόστος των μέτρων στα 12 δισ. δολαρίων σε ετήσια βάση το 2026, τα οποία θα αυξηθούν σε 18 δισ. δολάρια το 2028, με βάση τα τρέχοντα πρότυπα δρομολόγησης πλοίων. Πρόκειται όμως για ένα ποσό σαφώς μειωμένο από το εύρος των 40-52 δισ. δολ. που είχε υπολογισθεί με βάση τα αρχικώς πιο αυστηρά προτεινόμενα μέτρα.

Επίσης οι πλοιοκτήτες πρόκειται να επιστρέψουν στα κινεζικά ναυπηγεία, καθώς οι νέες προτάσεις για τα λιμενικά τέλη μείωσαν την αβεβαιότητα σχετικά με τις συμφωνίες για νέες ναυπηγήσεις, πιστεύουν οι αναλυτές της HSBC. Μάλιστα η τράπεζα εκτιμά ότι το θαλάσσιο εμπόριο των ΗΠΑ αποτελεί μόνο το 12% του παγκόσμιου όγκου, το οποίο μπορεί να εξυπηρετηθεί κυρίως με πλοία μη κινεζικής κατασκευής, τα οποία αντιπροσωπεύουν το 77% του παγκόσμιου στόλου με βάση τον αριθμό των πλοίων. Η κομβική αλλαγή σε σχέση με τα αρχικώς προτεινόμενα μέτρα είναι η άρση της πρότασης για επιβολή τελών σε οποιοδήποτε πλοίο ναυτιλιακής εταιρείας η οποία είχε στον στόλο της πλοίο κινεζικής κατασκευής. Η τελικώς αποδεκτή διατύπωση αφορά αποκλειστικά τα πλοία κινεζικής κατασκευής, πλοιοκτησίας και διαχείρισης, συνεπώς μέσω αναδιάταξης στόλων μπορεί μία ναυτιλιακή να στέλνει στις ΗΠΑ ένα μη κινεζικής κατασκευής πλοίο, το οποίο δεν θα επιβαρύνεται με τέλη.

Επίσης, σύμφωνα με την Xeneta, είναι σημαντικό ότι τα τέλη θα εισπράττονται πλέον με βάση την καθαρή χωρητικότητα του πλοίου ανά ταξίδι στις ΗΠΑ και όχι με βάση την προσέγγιση σε κάθε λιμάνι.

Ο βρετανικός οίκος Clarksons Research υπολόγισε ότι μόνο το 9% των λιμενικών προσεγγίσεων στις ΗΠΑ το 2024 από πλοία με διεθνείς εμπορικές συναλλαγές θα υπόκεινται στο νέο πεδίο εφαρμογής, μια σημαντική μείωση από το 43% που υπολογιζόταν βάσει των προηγουμένως προτεινόμενων μέτρων.

Σημειώνεται ότι το Γραφείο Εμπορικού Αντιπροσώπου των ΗΠΑ (USTR) που έλαβε τα μέτρα εξαίρεσε τα bulkers κάτω των 80.000 dwt, τα δεξαμενόπλοια κάτω των 55.000 dwt και τα containerships με χωρητικότητα κάτω των 4.000 teu. Επίσης τα πλοία που θα φθάνουν στις ΗΠΑ με έρμα (χωρίς φορτίο) δεν θα πληρώνουν τέλη. Βαρύ είναι όμως το τίμημα για όλα τα πλοία μεταφοράς οχημάτων που κατασκευάζονται εκτός ΗΠΑ. Τα μέτρα ουσιαστικά εστιάζουν στην «προστασία» των εξαγωγών των ΗΠΑ και στην αύξηση του κόστους εισαγωγών ορισμένων αγαθών όπως τα αυτοκίνητα και στη μείωση της ανταγωνιστικότητας του «κινεζικού» στόλου. Αυτό σημαίνει ότι φορτία όπως το υγραέριο, τα διυλισμένα προϊόντα, τα χημικά και τα ξηρά χύδην φορτία μπορούν γενικά να αποφύγουν τους αρχικά προτεινόμενους δασμούς για τα κινεζικής κατασκευής πλοία.

Οι υπολογισμοί

Οι αναλυτές υπολόγισαν ότι ένα πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων χωρητικότητας 15.000 τόνων με καθαρή χωρητικότητα περίπου 74.000 τόνων θα βρεθεί αντιμέτωπο με τέλος 1,33 εκατ. δολαρίων ανά κυκλικό δρομολόγιο στις ΗΠΑ, αρχής γενομένης από τον Οκτώβριο του 2025.

Αυτό ισοδυναμεί με περίπου 89 δολάρια ανά teu το 2025, που αυξάνεται σε 163 δολάρια μέχρι το 2028, κόστος που μπορεί να το μετακυλήσει  στους πελάτες.

Τα ποσά αυτά είναι σημαντικά χαμηλότερα από την προηγούμενη πρόταση, η οποία, σύμφωνα με την Clarksons Research, θα μπορούσε να φθάσει τα 600 δολάρια ανά teu στο πλαίσιο μιας δομής πολλαπλών λιμένων.

Το χτύπημα όμως στα πλοία που ανήκουν ή διαχειρίζονται από κινεζικές οντότητες είναι σημαντικό καθώς υπόκεινται σε υψηλότερους συντελεστές, ύψους 50 δολαρίων ανά καθαρό τόνο, οι οποίοι θα αυξηθούν σε 140 δολάρια έως το 2028.

Για ένα πλοίο 15.000-teu αυτό οδηγεί σε τέλη ύψους 3,7 εκατ. δολαρίων το 2025 και 8,4 εκατ. δολαρίων έως το 2028, ή 247 δολάρια ανά teu και 691 δολάρια ανά teu, αντίστοιχα, δήλωσε ο Clarksons. Αυτό προσθέτει στις κινεζικές επιχειρήσεις όπως η Cosco ένα αξιοσημείωτο ανταγωνιστικό μειονέκτημα, ανέφεραν οι αναλυτές.