Η ελεύθερη πτώση στον αντίκτυπο των μέτρων

Βαρύ ήταν το τίμημα που πλήρωσε το ελληνικό χρηματιστήριο από τον εν εξελίξει εμπορικό πόλεμο που κήρυξαν οι ΗΠΑ, επιβάλλοντας δασμούς στις εισαγωγές από τις μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη. Ο αντίκτυπος των μέτρων που ανακοινώθηκαν ήταν μεγάλος και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού για τις μετοχές, οι οποίες σημείωσαν ελεύθερη πτώση στις δύο τελευταίες συνεδριάσεις της περασμένης εβδομάδας.

Ο γενικός δείκτης του ΧΑ υποχώρησε την Παρασκευή κατά 4,83%, που αποτελεί η μεγαλύτερη ημερήσια πτώση από τον περασμένο Αύγουστο, με τους επενδυτές να κλείνουν θέσεις μαζικά, πιέζοντας τις τιμές σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του ταμπλό. Στο επίκεντρο των ρευστοποιήσεων βρέθηκε ο τραπεζικός κλάδος, οι τίτλοι του οποίου υπεραπέδιδαν από την αρχή του 2025.

Ως αποτέλεσμα, κατά το προηγούμενο πενθήμερο ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης υποχώρησε κατά 7,96% και ο τραπεζικός κατά 12,32%. Χάθηκαν με τον τρόπο αυτόν ακόμη και οι 1.600 μονάδες για πρώτη φορά από τα τέλη του περασμένου Φεβρουαρίου, σβήνοντας τα κέρδη που σημείωσε η αγορά τον Μάρτιο.

Εάν δεν υπάρξει κάποιου είδους διόρθωση στη δασμολογική πολιτική που ανακοινώθηκε τις προηγούμενες ημέρες, ο κίνδυνος ύφεσης είναι ορατός. Σύμφωνα με την JP Morgan η πιθανότητα για αυτό το σενάριο έχει πλέον αυξηθεί στο 60% από 40% νωρίτερα, θέτοντας σε κίνδυνο το παγκόσμιο μακροοικονομικό περιβάλλον.

Τα φώτα όμως στρέφονται και στις κεντρικές τράπεζες. Ηδη ο επικεφαλής της Fed Τζερόμ Πάουελ άσκησε κριτική στην πολιτική Τραμπ, προειδοποιώντας για μείωση της ανάπτυξης και άνοδο των τιμών στην αμερικανική οικονομία. Σε ομιλία του τόνισε ότι οι νέοι δασμοί είναι μεγαλύτεροι από αυτούς που αναμένονταν. Οπως είπε, στις οικονομικές επιπτώσεις αυτών περιλαμβάνονται ο υψηλότερος πληθωρισμός και επιβράδυνση της ανάπτυξης.

Αποφάσεις καλείται να λάβει αυτόν τον μήνα και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), υπό το πρίσμα των νέων εξελίξεων. Τα μέλη του διοικητικού της συμβουλίου θα βάλουν στη ζυγαριά τις επιπτώσεις στην ανάπτυξη και τον πληθωρισμό για τη διαμόρφωση της νομισματικής πολιτικής από εδώ και στο εξής. Η σημαντική μείωση των τιμών στα βασικά εμπορεύματα διευκολύνει αυτή τη στιγμή την περαιτέρω χαλάρωσή της, καθώς θα επιδράσει πτωτικά στις τιμές.

Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι πλέον είναι πιο πιθανή μια νέα περικοπή των παρεμβατικών δεικτών της ΕΚΤ στη συνεδρίαση του Απριλίου, ενώ κάποιοι οικονομολόγοι βλέπουν ακόμη και τρεις μειώσεις τους μέχρι το τέλος της χρονιάς, με στόχο την τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας στο σημερινό ασταθές περιβάλλον.

Από την πλευρά του, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας σε άρθρο του στο «Βήμα» υποστήριξε ότι η Ευρώπη, ως οικονομία με υψηλό βαθμό εξωστρέφειας, είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις τελευταίες εξελίξεις. «Σύμφωνα με εκτιμήσεις της ΕΚΤ, η αρνητική επίπτωση των μέχρι σήμερα εξαγγελθέντων μέτρων στο ΑΕΠ της ευρωζώνης θα είναι περίπου 0,4%, λαμβάνοντας υπόψη ότι η μείωση της παγκόσμιας ζήτησης αντισταθμίζεται εν μέρει από την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών προϊόντων λόγω των πληθωριστικών πιέσεων στις ΗΠΑ. Σύμφωνα όμως με αναλύσεις διεθνών επενδυτικών τραπεζών (Goldman Sachs, ABN AMRO κ.λπ.), οι αρνητικές επιπτώσεις στο ΑΕΠ της ευρωζώνης εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τη μία ποσοστιαία μονάδα» τόνισε σχετικά.