Η δεύτερη κλοπή Μουντιάλ από τον νόμιμο κάτοχό του

Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 1974

Ο πρόεδρος Νίξον βρισκόταν σε αδιέξοδο και το χαλί γλιστρούσε κάτω από τα πόδια του, εξαιτίας του σκανδάλου των υποκλοπών στο Ουότεργκεϊτ, ενώ ένα διαστημικό όχημα ταξίδευε προς τον Δία και στην Ουάσιγκτον αθωωνόταν ο υπολοχαγός του στρατού που είχε δολοφονήσει εκατό άμαχους πολίτες στο Βιετνάμ, που τελικά δεν ήταν παραπάνω από εκατό, και τέλος πάντων επρόκειτο για άμαχους, και Βιετναμέζους. Πέθαιναν οι συγγραφείς Μιγκέλ Ανχελ Αστούριας και Περ Λάκγκερβιστ και o ζωγράφος Δαβίδ Αλφάρο Σικέιρος.

Ο στρατηγός Περόν, που είχε σημαδέψει διά πυρός και σιδήρου την ιστορία της Αργεντινής, βρισκόταν στα τελευταία του. Πέθαινε o Ντιουκ Ελινγκτον, ο βασιλιάς της τζαζ. Η κόρη του μεγιστάνα του Τύπου, η Πατρίσια Χιρστ, ερωτευόταν τους απαγωγείς της, κατήγγελλε τον πατέρα της ως καπιταλιστικό γουρούνι και λήστευε τράπεζες. Καλά πληροφορημένες πηγές στο Μαϊάμι ανακοίνωναν την ανατροπή του Κάστρο, ο οποίος θα κατέρρεε από στιγμή σε στιγμή.

Επεφτε η δικτατορία στην Ελλάδα, το ίδιο και στην Πορτογαλία, όπου ξεσπούσε η Επανάσταση των Γαριφάλων, με σύνθημα το τραγούδι Grando/a, vita morena. Η δικτατορία του Αουγκούστο Πινοτσέτ εδραιωνόταν στη Χιλή, ενώ στην Ισπανία ο Φρανθίσκο Φράνκο νοσηλευόταν στο νοσοκομείο Φρανθίσκο Φράνκο, διότι έπασχε από την εξουσία και την ηλικία. Σε ένα ιστορικό δημοψήφισμα οι Ιταλοί ψήφιζαν υπέρ του διαζυγίου, το οποίο θεωρούσαν προτιμότερο από το μαχαίρι, το φαρμάκι και άλλες παραδοσιακές μεθόδους για την επίλυση των συζυγικών διαφορών.

Σε μια εξίσου ιστορική ψηφοφορία, οι ηγέτες του παγκόσμιου ποδοσφαίρου εξέλεγαν πρόεδρο της FIFA τον Ζοάο Χαβελάνζε, ο οποίος αντικαθιστούσε στην Ελβετία τον αξιοσέβαστο Στάνλεϊ Ρόους, και την ίδια εποχή άρχιζε στη Δυτική Γερμανία το 10ο Παγκόσμιο Κύπελλο. Εγκαινιαζόταν ένα νέο Κύπελλο. Ηταν πιο κακόγουστο από εκείνο του Ριμέ, αλλά το διεκδικούσαν εννέα ευρωπαϊκές ομάδες, πέντε αμερικανικές, όπως επίσης η Αυστραλία και το Ζαΐρ.

Η Σοβιετική Ενωση είχε αποκλειστεί στα προκριματικά, καθώς οι παίκτες της είχαν αρνηθεί να παίξουν στο Εθνικό Στάδιο της Χιλής, το οποίο λίγους μήνες νωρίτερα ήταν στρατόπεδο συγκέντρωσης και τόπος εκτελέσεων. Στη συνέχεια, η χιλιανή ομάδα έδωσε στο συγκεκριμένο στάδιο τον θλιβερότερο αγώνα στην ιστορία του ποδοσφαίρου: έπαιξε χωρίς αντίπαλο, σημειώνοντας πολλά γκολ στην άδεια εστία, γκολ που καταχειροκροτήθηκαν από το κοινό. Αργότερα, στο Μουντιάλ, η Χιλή δεν κέρδισε ούτε έναν αγώνα. Εκπληξη: οι ολλανδοί ποδοσφαιριστές ταξίδεψαν στη Γερμανία με τις συζύγους, τις αρραβωνιαστικιές ή τις φίλες τους, και έμειναν μαζί τους. Πρώτη φορά συνέβαινε κάτι παρόμοιο. Και άλλη έκπληξη: οι Ολλανδοί είχαν φτερά στα πόδια τους, κι έφτασαν αήττητοι στον τελικό, με δεκατέσσερα γκολ στο ενεργητικό τους, και μόλις ένα στο παθητικό τους, το οποίο είχε βάλει ένας από τους δικούς τους παίκτες, από ατυχία.

Το Μουντιάλ του 1974 περιστράφηκε γύρω από το «Κουρδιστό Πορτοκάλι», μια επινόηση των Κρόιφ, Νέεσκενς, Ρένζενμπρινκ, Κρολ και άλλων ακαταπόνητων παικτών, υπό την καθοδήγηση του προπονητή Ρίνους Μίχελς. Στην έναρξη του τελευταίου αγώνα, ο Κρόιφ και ο Μπεκενμπάουερ αντάλλαξαν σημαιάκια. Και τότε συνέβη η τρίτη έκπληξη: o Κάιζερ και οι δικοί του έκαναν χαλάστρα στην ολλανδική γιορτή. O Μάγερ, που έπιανε τα πάντα, ο Μίλερ, που έβαζε τα πάντα, και o Μπράιτνερ, που έβρισκε λύσεις για τα πάντα, έριξαν δυο μπουγέλα κρύο νερό στο φαβορί κι ενάντια στα προγνωστικά οι Γερμανοί νίκησαν με 2-1.

Επαναλήφθηκε η ιστορία του ’54 στην Ελβετία, όταν η Δυτική Γερμανία είχε νικήσει την αήττητη Ουγγαρία. Πίσω από τη Γερμανία και την Ολλανδία ήρθε η Πολωνία. Την τέταρτη θέση κατέλαβε η Βραζιλία, που δεν μπόρεσε να είναι εκείνο που ήταν. Πρώτος σκόρερ αναδείχθηκε με επτά γκολ ένας πολωνός παίκτης, o Λάτο, ακολουθούμενος από τον επίσης Πολωνό Σάρμαχ και τον Ολλανδό Νέεσκενς, οι οποίοι σημείωσαν πέντε γκολ έκαστος.

Ο Κρόιφ

Μπορεί να αποκαλούσαν την ολλανδική ομάδα «Κουρδιστό Πορτοκάλι», αλλά δεν είχε τίποτα το κουρδιστό, απεναντίας ήταν ένα επίτευγμα ευρηματικό, που αποδιοργάνωνε όλους τους αντιπάλους με τις συνεχείς αλλαγές του. Οπως και η «Μηχανή» της Ρίβερ Πλέιτ, που το παρατσούκλι της την αδικούσε, έτσι κι εκείνο το πύρινο πορτοκάλι πηγαινοερχόταν ωθούμενο από έναν σοφό άνεμο που έκανε κουμάντο: όλοι ήταν επιθετικοί και όλοι αμυντικοί, αναπτύσσονταν κι αναδιπλώνονταν ιλιγγιωδώς σαν βεντάλια, και ο αντίπαλος έχανε τον μπούσουλα με μια ομάδα όπου ο κάθε παίκτης έκανε για έντεκα.

Ενας βραζιλιάνος ρεπόρτερ το αποκάλεσε οργανωμένη αποδιοργάνωση. Οι Ολλανδοί έπαιζαν μουσική, κι εκείνος που συντόνιζε τη μελωδία τόσων ήχων συγχρόνως, χωρίς παραφωνίες και λαρυγγισμούς, ήταν ο Γιόχαν Κρόιφ. Μαέστρος και μουσικός συγχρόνως, ο Κρόιφ δούλευε όσο κανείς άλλος. Αυτός ο λεπτοκαμωμένος που ηλέκτριζε το κοινό, είχε μπει στον Αγιαξ από παιδί: ενόσω η μητέρα του δούλευε στην καντίνα της ομάδας, εκείνος μάζευε τις μπάλες που έβγαιναν άουτ, καθάριζε τα παπούτσια των ποδοσφαιριστών, τοποθετούσε σημαιάκια στις άκρες του γηπέδου κι έκανε ό,τι του ζητούσαν, αλλά τίποτα απ’ αυτά που τον διέταζαν. Ηθελε να παίξει μπάλα και δεν τον άφηναν, εξαιτίας της ασθενικής του φύσης και της ισχυρογνωμοσύνης του.

Οταν τελικά τον άφησαν να παίξει, άδραξε την ευκαιρία και δεν την άφησε. Παιδί ακόμα, συμμετείχε στην εθνική ομάδα, έπαιξε εξαιρετικά, έβαλε ένα γκολ και ξάπλωσε τον διαιτητή αναίσθητο με μια γροθιά. Συνέχισε να είναι εργατικός, ταλαντούχος κι ευέξαπτος. Σε δυο δεκαετίες κέρδισε είκοσι δύο πρωταθλήματα, στην Ολλανδία και στην Ισπανία. Αποσύρθηκε στα τριάντα εφτά του, κι αφού έβαλε το τελευταίο του γκολ, το κοινό τον συνόδεψε από το γήπεδο μέχρι το σπίτι του με τα πόδια.  Ο Μίλερ προπονητής της TSV Μονάχου τού είχε πει: «Στο ποδόσφαιρο δεν έχεις μέλλον. Καλύτερα ν’ ασχοληθείς με κάτι άλλο». Εκείνη την εποχή ο Γκερντ Μίλερ δούλευε δώδεκα ώρες την ημέρα σε ένα εργοστάσιο κλωστοϋφαντουργίας.

Εντεκα χρόνια αργότερα, το 1974, εκείνος ο κοντοπόδαρος, στρουμπουλός παίκτης έγινε παγκόσμιος πρωταθλητής. Κανένας άλλος δεν πέτυχε περισσότερα γκολ στην ιστορία του γερμανικού πρωταθλήματος και της εθνικής ομάδας. O κακός λύκος δεν φαινόταν στο γήπεδο. Μεταμφιεσμένος σε γιαγιά, με τους κυνόδοντες και τα νύχια καλά κρυμμένα, περιφερόταν κάνοντας αθώες πάσες και άλλες καλές πράξεις. Συγχρόνως όμως, χωρίς να τον πάρει κανένας είδηση, γλιστρούσε προς την περιοχή. Ξερογλειφόταν μπροστά στην απροστάτευτη εστία: τα δίχτυα ήταν το νυφικό πέπλο ενός λαχταριστού κοριτσιού. Και τότε, πέταγε τη μεταμφίεση κι άνοιγε το στόμα του να δαγκώσει, και πάντα δάγκωνε και δάγκωνε οδυνηρά.

Μουντιάλ λοιπόν του Μονάχου, και σ’ αυτό το ποδοσφαιρικό παιχνίδι δεν μπόρεσες να ξεχωρίσεις τον κορυφαίο – Κρόιφ, Μίλερ, Μπεκενμπάουερ. Οποιον και να διαλέξεις θα αδικήσεις, και αυτό το ερωτηματικό το αφήνεις αναπάντητο.