Προβληματισμοί από την επιβολή ελέγχων στα χερσαία σύνορα της Γερμανίας

Η πρώτη ημέρα των ελέγχων σε όλα τα χερσαία σύνορα της Γερμανίας κύλησε χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα στις μεθοριακές διαβάσεις. Οι έλεγχοι που θα γίνονται το επόμενο εξάμηνο είναι «δειγματοληπτικοί» και «στοχευμένοι», ενώ η κυβέρνηση του Βερολίνου διαβεβαιώνει ότι καταβάλλεται προσπάθεια να περιοριστούν στο ελάχιστο δυνατόν οι επιπτώσεις για όσους μετακινούνται για επαγγελματικούς λόγους περνώντας συνοριακές διαβάσεις. Υπάρχει άλλωστε η «πεπατημένη» των ελέγχων αυτών που πραγματοποιούνται από τον Οκτώβριο του 2023 στα σύνορα με Πολωνία, Τσεχία και Ελβετία, αλλά και στα σύνορα με την Αυστρία από το 2015.

Για την ΕΕ, ωστόσο, έχει εξόχως συμβολική σημασία η επιβολή ελέγχων σε όλα τα χερσαία σύνορα από τη μεγαλύτερη χώρα στο κέντρο της Ευρώπης. Η υπουργός Εσωτερικών Νάνσι Φέζερ θα χρειαστεί να καταβάλει σήμερα ιδιαίτερη προσπάθεια για να καθησυχάσει τους ομολόγους της στη διάσκεψη που έχει συγκαλέσει στο πλαίσιο της «Διαδικασίας του Βερολίνου για τα Δυτικά Βαλκάνια» με τη συμμετοχή και υπουργών από Ελλάδα, Βουλγαρία, Γαλλία, Ιταλία, Κροατία, Αυστρία, Πολωνία, Σλοβενία, Μεγάλη Βρετανία. Στην ατζέντα της διάσκεψης είναι η Ασφάλεια και η Μετανάστευση. Ο υπουργός Μετανάστευσης, Νίκος Παναγιωτόπουλος, εκπροσωπεί την Ελλάδα. Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πολωνός ομόλογός του, Ντόναλντ Τουσκ ανήκουν στους ευρωπαίους ηγέτες που καταδίκασαν έντονα τους μεθοριακούς ελέγχους της Γερμανίας.

Αμφιλεγόμενο μέτρο

Στην πρακτική τους εφαρμογή οι μεθοριακοί έλεγχοι θεωρούνται από τους ειδικούς «αμφιλεγόμενο» μέτρο. «Μόνο μια σχετικά μικρή ομάδα ανθρώπων που εισέρχονται παράτυπα στη Γερμανία θα μπορούσε να επιστραφεί στα σύνορα. Δεδομένου ότι οι έλεγχοι είναι δειγματοληπτικοί, η ομάδα αυτών που εισέρχονται παράτυπα στη χώρα και εντοπίζονται είναι ακόμα μικρότερη. Επομένως, κατά την άποψή μου, είναι περισσότερο ένα συμβολικό μέτρο», λέει ο εγκληματολόγος Τομπίας Σίνγκελσταϊν στο «tagesschau.de», τον ιστότοπο του πρώτου καναλιού ARD.

Ωστόσο, αν ακολουθήσουν και άλλες χώρες – μέλη της ΕΕ το παράδειγμα της Γερμανίας, «οι συνέπειες για τις ευρωπαϊκές μεταφορές εμπορευμάτων θα είναι δραματικές», εκτιμά ο Φρανκ Χούστερ από τον Ομοσπονδιακό Σύνδεσμο Μεταφορών. Ο Φόλκερ Τράιερ, υπεύθυνος εξωτερικού εμπορίου στο Γερμανικό Βιομηχανικό και Εμπορικό Επιμελητήριο, περιμένει επιπτώσεις δισεκατομμυρίων, σε περίπτωση που και άλλες χώρες επιβάλλουν συνοριακούς ελέγχους. «Αυτό κάνει τον αντίκτυπο στην ανταλλαγή αγαθών, στις μετακινήσεις, στον τουρισμό δυνητικά τόσο μεγάλο και τόσο σοβαρό για εμάς που μας ανησυχεί πραγματικά», προειδοποιεί ο Τράιερ.

Συμφωνίες μετανάστευσης

Την ώρα που η γερμανική αστυνομία ξεκινούσε τους μεθοριακούς ελέγχους σε όλα τα σύνορα της χώρας, ο Ολαφ Σολτς αναζητούσε λύσεις για το μεταναστευτικό στο Ουζμπεκιστάν και στο Καζακστάν. Στην πρώτη του περιοδεία στην Κεντρική Ασία, ο γερμανός καγκελάριος υπέγραψε συμφωνία με τον πρόεδρο του Ουζμπεκιστάν Σαβκάτ Μιρζιγιόγιεφ με διπλή στόχευση: αφενός να διευκολύνονται οι απελάσεις παράτυπων μεταναστών από τη Γερμανία και αφετέρου να διευκολύνεται η νόμιμη μετανάστευση εξειδικευμένου δυναμικού από το Ουζμπεκιστάν. Το Ουζμπεκιστάν θα παίξει σημαντικό ρόλο και για τις απελάσεις στο Αφγανιστάν, δεδομένου ότι η Γερμανία δεν διαπραγματεύεται απευθείας με τους Ταλιμπάν της Καμπούλ.

Αντίστοιχη συμφωνία με αυτές του Ουζμπεκιστάν και Καζακστάν υπεγράφη την Παρασκευή στο Βερολίνο και με την Κένυα.