Τα ύποπτα σημάδια{CR}και οι κίνδυνοι

Οι ουρολοιμώξεις είναι ο δεύτερος πιο συχνός τύπος λοιμώξεων στον άνθρωπο. Αφορούν και τα δύο φύλα και εμφανίζονται σε όλες τις ηλικίες. Ομως, οι γυναίκες είναι περισσότερο επιρρεπείς στην εμφάνιση ουρολοιμώξεων για ανατομικούς λόγους. Στους άνδρες πάλι, δεν είναι τόσο συχνές, αλλά συνήθως είναι πιο σοβαρές και απαιτούν θεραπεία μεγαλύτερης διάρκειας.

Πιο συγκεκριμένα και σύμφωνα με τους ειδικούς της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας, υπολογίζεται ότι μία στις δύο γυναίκες θα έχει ένα τουλάχιστον επεισόδιο κυστίτιδας κατά τη διάρκεια της ζωής της, ενώ μία στις τρεις θα έχει τουλάχιστον ένα επεισόδιο πριν από την ηλικία των 24 ετών. Οι ίδιοι στο κείμενο που ακολουθεί, αναλύουν μέσω κρίσιμων «κεφαλαίων» όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν οι ασθενείς, όπως είναι τα ύποπτα σημάδια, οι παράγοντες κινδύνου αλλά και οι τρόποι αντιμετώπισης.

Είναι αξιοσημείωτο πως η εταιρεία στο πλαίσιο λειτουργίας του γραφείου ασθενών έχει δημιουργήσει την ιστοσελίδα www.hua-patients.gr, η οποία απευθύνεται αφενός στους ασθενείς με ουρολογικά νοσήματα και αφετέρου στο ευρύ κοινό που αναζητά σχετικές πληροφορίες. Ετσι οι ενδιαφερόμενοι έχουν τη δυνατότητα να λάβουν έγκυρη και αξιόπιστη ενημέρωση, βάσει επιστημονικών δεδομένων, σε απλή και κατανοητή γλώσσα, που αφορά τις ουρολογικές παθήσεις.

Τι πρέπει να προσέχουμε

Η πλημμελής υγιεινή της πρωκτογεννητικής χώρας και χρήση ακατάλληλων σκευασμάτων υγιεινής είναι ο υπ’ αριθμόν ένα ενοχοποιητικός παράγοντας, σύμφωνα πάντα με τους ειδικούς της Εταιρείας. Δεν είναι όμως και ο μοναδικός, καθώς στην ίδια λίστα συμπεριλαμβάνουν επίσης τους εξής:

n Κακές συνήθειες ούρησης (αναβολή ούρησης, ούρηση χωρίς χαλάρωση του πυελικού εδάφους).

n Σεξουαλικές πρακτικές.

n Μέθοδοι αντισύλληψης (χρήση σπερματοκτόνων, διάφραγμα).

n Στάση των ούρων λόγω οποιασδήποτε αιτίας προκαλεί απόφραξη στο ουροποιητικό και εμποδίζει τη ροή και την πλήρη αποβολή των ούρων (λίθοι, υπερπλασία προστάτη).

n Νευρογενής κύστη (διαταραχές ούρησης σε ασθενείς με νευρολογικά νοσήματα, όπως η πολλαπλή σκλήρυνση ή κακώσεις νωτιαίου μυελού).

n Συγγενείς παθήσεις του ουροποιητικού.

n Σακχαρώδης διαβήτης.

Πώς προκαλούνται οι ουρολοιμώξεις;

Ο όρος ουρολοίμωξη αναφέρεται σε λοιμώξεις οποιουδήποτε τμήματος του ουροποιητικού συστήματος απόμικροοργανισμούς. Η συχνότερη αιτία ουρολοιμώξεων είναι τα βακτήρια, τα οποία εισέρχονται από την ουρήθρα στο ουροποιητικό, όπου εγκαθίστανται και προκαλούν συμπτώματα. Η λοίμωξη στην ουρήθρα ονομάζεταιουρηθρίτιδα, ενώ στην ουροδόχο κύστηκυστίτιδα. Η λοίμωξη του νεφρού ονομάζεταιπυελονεφρίτιδα. Στους άνδρες οι λοιμώξεις αφορούν τον προστάτη (προστατίτιδα) ή τους όρχεις / επιδιδυμίδες (ορχίτιδα/ επιδιδυμίτιδα).

Τι είναι η κυστίτιδα και από τι προκαλείται;

Το μικρόβιο που προκαλεί πιο συχνά κυστίτιδα είναι το κολοβακτηρίδιο (Escherichia coli). Τα κυρία συμπτώματα είναι πόνος, καύσος (τσούξιμο) κατά την ούρηση, αίσθημα βάρους χαμηλά στην κοιλιά αλλά και συχνή επιθυμία για ούρηση. Επιπλέον, η επιτακτική ούρηση με μικρό όγκο ούρων, η εμφάνιση αίματος στα ούρα αλλά και τα θολά ή δύσοσμα ούρα είναι σημάδια που «μαρτυρούν» την πιθανή ύπαρξη της συγκεκριμένης πάθησης.

Η διάγνωση της κυστίτιδας στηρίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση και στην ανάλυση των ούρων για την επιβεβαίωση της λοίμωξης. Κάποιες φορές μπορεί να είναι απαραίτητος ο υπερηχογραφικός έλεγχος και σπανιότερα πιο εξειδικευμένες διαγνωστικές εξετάσεις.

Η θεραπεία περιλαμβάνει χορήγηση κατάλληλων αντιβιοτικών σε βραχυχρόνια σχήματα (3-5 μέρες), αναλγητικά – αντιφλεγμονώδη, καθώς και επαρκή ενυδάτωση.

Τι είναι η πυελονεφρίτιδα και από τι προκαλείται;

Πρόκειται για τη λοίμωξη του νεφρού, που συνήθως προκαλείται με την ανιούσα οδό, δηλαδή την είσοδο του μικροβίου από την ουρήθρα και την ουροδόχο κύστη προς το νεφρό μέσω του ουρητήρα. Ο πυρετός (θερμοκρασία σώματος πάνω από 38°C), το ρίγος, ο πόνος στην οσφυϊκή χώρα, η ναυτία και ο έμετος όπως και η κακουχία και η ανορεξία είναι κοινά συμπτώματα της πυελονεφρίτιδας.

Η διάγνωση της οξείας πυελονεφρίτιδας στηρίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση, στον εργαστηριακό έλεγχο (γενική ούρων, καλλιέργεια ούρων και αίματος, εξετάσεις αίματος), ενώ απαραίτητος είναι και ο απεικονιστικός έλεγχος (υπέρηχος, αξονική τομογραφία) για να αποκλειστεί η παρουσία αποφρακτικού αιτίου (π.χ. λίθος) ή αποστήματος.

Η θεραπεία πρέπει να ξεκινά αμέσως αφού γίνει η διάγνωση, καθώς είναι μία δυνητικά επικίνδυνη κατάσταση, που μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη βλάβη των νεφρών ή σηψαιμία (εξάπλωση μικροβίων στο αίμα) και περιλαμβάνει τη χορήγηση κατάλληλων αντιβιοτικών.  Σε σοβαρές και κυρίως σε επιπλεγμένες περιπτώσεις χρειάζεται νοσηλεία σε νοσοκομείο για την ενδοφλέβια χορήγηση αντιβιοτικών και υγρών και τη συστηματική υποστήριξη και παρακολούθηση των ασθενών.

Πιο σοβαρές

οι λοιμώξεις

στους άνδρες

Η οξεία βακτηριακή προστατίδα είναι λοίμωξη του προστάτη, που προκαλείται από βακτήρια, με συνηθέστερο αίτιο τα εντεροβακτηριοειδή και κυρίως το E. coli. Συμπτώματα προστατίτιδας είναι ο πόνος και η δυσκολία κατά την ούρηση, όπως επίσης και ο πυρετός. Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό και στην κλινική εξέταση. Η καλλιέργεια ούρων βοηθά στον εντοπισμό του υπεύθυνου μικροοργανισμού, ενώ σημαντικός είναι και ο αιματολογικός έλεγχος. Ο υπέρηχος του ουροποιητικού συμπληρώνει τις διαγνωστικές εξετάσεις.

Η οξεία επιδιδυμίτιδα είναι φλεγμονή της επιδιδυμίδας, ενώ αν συνυπάρχει φλεγμονή στον όρχι, ονομάζεταιορχεοεπιδιδυμίτιδα. Η επιδιδυμίδα, που βρίσκεται πίσω από τον όρχι, είναι ένα όργανο σαν σωλήνας που αποθηκεύει και μεταφέρει το σπέρμα στο σπερματικό πόρο. Μπορεί να επηρεάσει τους άνδρες όλων των ηλικίων, αλλά είναι συνηθέστερη σε ηλικίες 19-35 ετών. Προκαλείται από την εξάπλωση κάποιας μικροβιακής λοίμωξης της ουρήθρας ή της ουροδόχου κύστης με συνηθέστερα αίτια τα εντεροβακτηριοειδή (ιδίως το E. coli), τα χλαμύδια (C. Trachomatis) και τον γονόκοκκο (N. Gonorrhoeae).

Εκτός από τη λήψη ιστορικού και την κλινική εξέταση, μπορεί να χρειαστεί επιπλέον έλεγχος με γενική και καλλιέργεια ούρων, αιματολογικό έλεγχο, καθώς και υπερηχογράφημα οσχέων.

Σε εφήβους και νέους άνδρες είναι σημαντικό να γίνει διάκριση ανάμεσα στην επιδιδυμίτιδα και τησυστροφή των όρχεων, η οποία είναι μια επείγουσα κατάσταση και απαιτεί άμεση χειρουργική αντιμετώπιση.

Τέλος η ουρηθρίτιδα, δηλαδή η φλεγμονή της ουρήθρας, θεωρείται σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα. Ανάλογα με τον αιτιολογικό παράγοντα διακρίνεται σε γονοκοκκική (N. Gonorrhoeae) και μη-γονοκοκκική (ουρεόπλασμα, μυκόπλασμα, χλαμύδια).