Δεν έχω αντίρρηση, όταν δεν πετυχαίνει η αποχώρηση καταληψιών με άλλον τρόπο

Κατ’ αρχάς θεωρώ απαραίτητη την επέμβαση της Αστυνομίας στα πανεπιστήμια, μόνον αν δεν υπάρχει άλλος τρόπος απομάκρυνσης των καταληψιών. Αυτό που λέω δεν είναι μια γνώμη θεωρητική, είναι κάτι που το έχω εφαρμόσει στην πράξη. Οταν εξελέγην πρύτανης, στα 1983, ήταν σε έξαρση το φοιτητικό κίνημα, αλλά, πολλές φορές, και οι ακραίες εκδηλώσεις που κατέληγαν σε καταλήψεις. Για να κάνω μια παρένθεση, πρωταγωνιστικό ρόλο στις καταλήψεις, σε σχέση με τα κόμματα της αντιπολίτευσης, είχε τότε το ΚΚΕ εσωτερικού που, όπως είναι γνωστό, πήρε διάφορες ονομασίες και σήμερα λέγεται ΣΥΡΙΖΑ. Δεν ήταν το ΚΚΕ, όπως θα φανταζόταν κανείς. Αντίθετα, λειτουργούσε προστατευτικά όταν υπήρχε κίνδυνος να καταληφθεί η Νομική Σχολή. Τους φωνάζαμε και μας έστελναν οικοδόμους που δεν άφηναν τους αναρχοαυτόνομους από τα Εξάρχεια – τους κύριους υποκινητές των καταλήψεων στον αριστερό χώρο – να μπουν στο πανεπιστήμιο. Για να είμαι ειλικρινής, σε αρκετές καταλήψεις, προσπαθούσαμε να τους βγάλουμε από το πανεπιστήμιο, χωρίς βία και χωρίς αστυνομία, και συνήθως τα καταφέρναμε. Επαιρνα μάλιστα μαζί μου τον Μανώλη Γλέζο, ένα πρόσωπο σεβαστό από τους καταληψίες που τους πήγαινε στα γραφεία της ΕΔΑ, που ήταν δίπλα στον Δικηγορικό Σύλλογο, ώστε να αισθάνονται ασφαλείς.

Τελευταία φορά που ήρθα σε διαπραγμάτευση με τους καταληψίες ήταν τον Μάιο του 1985, όταν τους είπα «Παιδιά μου, αν το ξανακάνετε, θα φωνάξω την Αστυνομία». Ολα αυτά που λέω σημαίνουν πως προτιμώ τη χωρίς βία και τη χωρίς παρουσία της Αστυνομίας, αλλά με συνεννόηση, αποχώρηση των καταληψιών. Οταν όμως δεν επιτυγχάνει αυτού του είδους η προσπάθεια, δεν έχω καμία αντίρρηση να πράξω το ακριβώς αντίθετο. Τον Μάιο του 1985 συγκεκριμένα, θυμάμαι ότι είχα συνεννοηθεί με τον Μποσινάκη και τον Αρκουδέα για το πώς θα αποφευχθεί η παρουσία της Αστυνομίας κατά την εκκένωση του Χημείου από τους καταληψίες. Το «άντρο» τους ήταν στα υπόγεια της Σχολής – ως γνωστόν το Χημείο καταλαμβάνει το οικοδομικό τετράγωνο που ορίζεται από τις οδούς Σόλωνος, Χαριλάου Τρικούπη, Ναυαρίνου και Μαυρομιχάλη – και η συνεννόηση αφορούσε κυρίως πώς θα ολοκληρωθεί αναίμακτα η «επιχείρηση». Θ’ ανέβαιναν στην ταράτσα της Σχολής με τις σκάλες της Πυροσβεστικής κι από κει θα έριχναν τα καπνογόνα, ενώ ανοίγοντας τις κάτω πόρτες θα έφευγαν οι φοιτητές γιατί κανείς τους δεν θα μπορούσε να μείνει μέσα στους καπνούς. Οπως ακριβώς και έγινε.

Δεν έχω καμία αντίρρηση, λοιπόν, για την πρόσκληση της Αστυνομίας όταν δεν υπάρχει άλλος τρόπος προκειμένου να σταματήσει η κατάληψη, γιατί αυτή ακριβώς είναι που προσβάλλει το άσυλο με το να σταματάει η λειτουργία του πανεπιστημίου. Επομένως με το να καλούμε την Αστυνομία, αίρουμε την προσβολή του ασύλου αλλά μόνο – το επαναλαμβάνω – αν δεν υπάρχει άλλος τρόπος.

Τώρα σε σχέση με το αν μπορεί ή πρέπει να υπάρχει μόνιμα Αστυνομία μέσα στα πανεπιστήμια, η θέση μου είναι απολύτως αρνητική. Γιατί; Διότι έχουν υποχρέωση όσοι εργάζονται στο πανεπιστήμιο, όχι μόνο ο πρύτανης, αλλά και οι υπάλληλοί του όταν ασκείται βία μέσα στο πανεπιστήμιο, να καλούν αμέσως την Αστυνομία, το 100. Και η Αστυνομία να είναι έτοιμη να έρχεται σε λίγα λεπτά. Αλλά η ύπαρξη της αστυνομίας μέσα στα πανεπιστήμια δεν χρειάζεται. Από ό,τι ξέρω δεν υπάρχει στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια.

Ο Μιχάλης Σταθόπουλος είναι μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, πρώην υπουργός και ομότιμος καθηγητής του ΕΚΠΑ στο οποίο διατέλεσε επί οκταετία πρύτανης