Από τον Ζακ Σιράκ στην αιώνια αμφιβολία

Το έργο για την καθαρισμό και τη χρήση του Σηκουάνα για αγώνες κολύμβησης ξεκίνησε πριν από 36 χρόνια. Αποτελεί μια προσπάθεια πολλών δεκαετιών για να καταστεί το ποτάμι, το οποίο διασχίζει το Παρίσι, ασφαλές για κολύμπι. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε το 1988 και περιλάμβανε μεγάλης κλίμακας επενδύσεις και έργα υποδομής, όπως δεξαμενές και συστήματα φιλτραρίσματος, με συνολικό κόστος περίπου 1,4 δισ. ευρώ.

Η καθαριστική διαδικασία περιλάμβανε τη μείωση της ρύπανσης από λύματα και βιομηχανικά απόβλητα, που ήταν η κύρια αιτία μόλυνσης του ποταμού. Η βελτίωση της ποιότητας των νερών ήταν απαραίτητη για να επιτευχθεί ο στόχος της διοργάνωσης των Ολυμπιακών Αγώνων του 2024, με αγώνες τριάθλου και κολύμβησης ανοιχτής θαλάσσης να σχεδιάζονται στον Σηκουάνα.

Παρά τις σημαντικές προόδους, το έργο αντιμετώπισε προκλήσεις, όπως οι καιρικές συνθήκες που επηρεάζουν την ποιότητα του νερού. Οι πρόσφατες βαριές βροχοπτώσεις επιδείνωσαν την κατάσταση, οδηγώντας στην αναβολή αγώνων τριάθλου κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων λόγω αυξημένων επιπέδων βακτηρίων, όπως το Escherichia coli, στο νερό.

Η προσπάθεια αυτή δεν αποτελεί μόνο ένα αθλητικό γεγονός αλλά και μια μακροχρόνια δέσμευση για τη βελτίωση του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής στο Παρίσι.

Η υπόσχεση

Ηταν ο Ζακ Σιράκ, τότε δήμαρχος, που εγγυήθηκε ένα καθαρό ποτάμι. Η υπόσχεση δεν τηρήθηκε ποτέ. Και έτσι ο Σηκουάνας παρέμεινε κλειστός για κολύμβηση, απαγόρευση που εφαρμόσθηκε το 1923, παρόλο που οι Παριζιάνοι συνέχιζαν να βουτούν σε αυτόν κρυφά και παράνομα. Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, μεταξύ άλλων, υπήρχε μια εξαίρεση, αλλά μόνο για τους αθλητές του τριάθλου, η οποία αποσύρθηκε το 2013. Και μόλις το 2018 αποφασίστηκε να ξεκινήσουν οι απαραίτητες εργασίες για την υλοποίηση του μεγάλου ονείρου.

Ετσι ξεκίνησε το σχέδιο καθαρισμού που προέβλεπε την κατασκευή πέντε μεγάλων έργων φιλτραρίσματος, συμπεριλαμβανομένου του έργου VL8 συνολικού ύψους 338 εκατομμυρίων, αποτελούμενο από διώρυγα εννέα χιλιομέτρων μεταξύ του Essone και του Val de Marne και της δεξαμενής Austerlitz, με κόστος 90 εκατομμύρια. Περιέχουν έως και 50 χιλιάδες κυβικά μέτρα νερού, που ισοδυναμεί με είκοσι ολυμπιακές πισίνες. Εκεί, σε περίπτωση έντονων βροχοπτώσεων, η περίσσεια του νερού που αναμειγνύεται με την αποχέτευση ρέει, επεξεργάζεται και στη συνέχεια διαχέεται  σταδιακά στον Σηκουάνα με έξι αντλίες, για να αποφευχθεί η υπερβολική αύξηση του ποσοστού επιβλαβών βακτηρίων, κυρίως το Escherichia coli.

Στην πραγματικότητα, είναι ένας εύθραυστος στόχος γιατί η παρουσία βακτηρίων εξαρτάται από την ποιότητα του ήλιου. Οι υπεριώδεις ακτίνες επιτρέπουν την εξάλειψή τους πιο γρήγορα από το φιλτράρισμα των δεξαμενών καθαρισμού. Το περασμένο Σαββατοκύριακο, ωστόσο, έβρεχε έντονα στο Παρίσι και στις βόρειες περιοχές της Γαλλίας, αποσταθεροποιώντας το σύστημα καθαρισμού. Εξού και η απόφαση να αναβληθούν τα δοκιμαστικά και οι αγώνες τριάθλου.

Ανάμεικτες αντιδράσεις

Το αξιοσημείωτο είναι ότι ο αριθμός των ειδών ψαριών τριπλασιάστηκε τους τελευταίους μήνες. Συνεπώς, η δέσμευση που αναλήφθηκε αποφέρει τους πρώτους καρπούς. Τελικά, η επένδυση που έγινε θα ωφελήσει πάνω από όλα τους Παριζιάνους και τους κατοίκους της περιφέρειας της πρωτεύουσας που θα μπορούν να κολυμπούν ξανά στον Σηκουάνα και Μαρν από το επόμενο έτος. Πάντως, ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν προτίμησε να αναβάλει την κατάδυσή του για μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Οι Παριζιάνοι έχουν ανάμεικτες απόψεις για τα έργα καθαρισμού του Σηκουάνα. Από τη μια πλευρά, πολλοί υποστηρίζουν την πρωτοβουλία, βλέποντας τη δυνατότητα κολύμβησης στον ποταμό ως θετική εξέλιξη για την πόλη. Από την άλλη πλευρά, υπάρχει και δυσαρέσκεια σχετικά με το υψηλό κόστος του έργου, που ανέρχεται σε περίπου 1,4 δισ. ευρώ, και τις αμφιβολίες για τη μακροπρόθεσμη αποτελεσματικότητά του, ιδιαίτερα ύστερα από βαριές βροχοπτώσεις που επηρεάζουν την ποιότητα του νερού.