Το δεύτερο μισό ενός θρυλικού διδύμου

Eξι χρόνια μετά τον θάνατο του αδελφού του Βιτόριο που έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 88 χρονών, ο Πάολο Ταβιάνι, συνεργάτης του στη δημιουργία τρομερών ταινιών του ιταλικού κινηματογράφου, αποφάσισε να τον ακολουθήσει – πέθανε χθες στα 93 του στη Ρώμη.

Από πού να ξεκινήσει και πού να τελειώσει κανείς για τα δύο φτωχά αδέλφια από την Τοσκάνη που κατάφεραν να κατακτήσουν τον κόσμο του σινεμά με ταινίες όπως «Κάτω από τον αστερισμό του Σκορπιού», «Πατέρας αφέντης» (Χρυσός Φοίνικας, Φεστιβάλ Καννών), «Η νύχτα του Σαν Λορέντζο», «Χάος», «Φιορίλε» και «Ο Καίσαρας πρέπει να πεθάνει» (Χρυσή Αρκτος, Φεστιβάλ Βερολίνου).

Ο Π. Ταβιάνι σπούδασε φιλελεύθερες τέχνες στο Πανεπιστήμιο της Πίζας και αφού έγραψε και σκηνοθέτησε ταινίες μικρού μήκους και θεατρικά έργα με τον αδελφό του Βιτόριο, έκαναν μαζί την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία τους το 1962. Τίτλος της «Un uomo da bruciare».

Από τότε τα δύο αδέλφια συνέχισαν να εργάζονται μαζί σε πολιτικού περιεχομένου, «αριστερές» ταινίες. «Συνήθως μοιράζαμε τις σκηνές στη μέση» είχε πει ο Ταβιάνι στα «ΝΕΑ» τον Οκτώβριο του 2022, όταν με αφορμή την τελευταία ταινία του, «Λεονόρα αντίο», έδωσε και την τελευταία του συνέντευξη σε ελληνικό Μέσο. «Αν ήταν δέκα οι σκηνές, έπαιρνε ο καθένας από πέντε. Αν όμως ήταν έντεκα, τότε παίζαμε κορόνα-γράμματα για το ποιος θα γυρίσει αυτή τη μία».

Η απουσία του αδελφού του, Βιτόριο, από τα γυρίσματα μιας ταινίας ήταν πολύ οδυνηρή αλλά ο Π. Ταβιάνι τη διαχειρίστηκε με προσοχή. «Την πρώτη μέρα του γυρίσματος όλα πήγαν θαυμάσια. Το ίδιο συνέβη τη δεύτερη και την τρίτη μέρα, όλες τις μέρες των γυρισμάτων. Μετά μεσολάβησε το lockdown λόγω COVID και διακόψαμε. Επανήλθαμε αργότερα και πάλι όλα πήγαν αρμονικά, πάντα βέβαια μέσα στην ατμόσφαιρα της γενικότερης ανησυχίας που προκαλούσε η πανδημία. Στο τέλος των γυρισμάτων όμως ένας από τους βοηθούς μου με πλησίασε και μου είπε ότι κάθε φορά που τελείωνε το γύρισμα μιας σκηνής έστρεφα το κεφάλι μου προς τα δεξιά σαν να ζητούσα από κάπου επιβεβαίωση ενώ δεν υπήρχε κανείς. Ναι, ήταν σαν να βρισκόμουν διαρκώς σε συνεννόηση με τον αδελφό μου, λες και ο Βιτόριο στεκόταν στο πλάι μου. Ηταν παρών, σαν να μην έφυγε ποτέ!».

ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ