Καθώς καίγονται{CR}χίλια όνειρα

Το 1988, ο αμερικανός βιολόγος Ρίτσαρντ Λένσκι (1) ξεκίνησε ένα από τα πιο τολμηρά πειράματα στην ιστορία. Αρχισε να καλλιεργεί 12 πληθυσμούς πανομοιότυπων βακτηρίων, για να παρατηρήσει εάν είναι προβλέψιμη η εξέλιξη. Σήμερα, 35 χρόνια μετά υπάρχουν 75.000 γενιές – σαν να βλέπεις την ανθρώπινη γενεαλογία να μεταμορφώνεται σε 1,5 εκατ. χρόνια. Τα αποτελέσματα μόλις δημοσιεύτηκαν: «Είναι εφικτό να προβλέψουμε την εμφάνιση πολυανθεκτικών βακτηρίων.Υπάρχει φως στην άκρη του τούνελ».

Η Κατερίνα Ιακοβλένκο (2) είδε να καταστρέφεται το σπίτι της έξω από το Κίεβο από χτύπημα ρωσικού πυραύλου. Είναι επιμελήτρια μιας έκθεσης στο Λβιβ, όπου καλούνται οι Ουκρανοί να περιγράψουν τις ανείπωτες σκέψεις τους, έπειτα από δύο χρόνια πολέμου. «Νιώθω ντροπή που μου λείπουν οι γάτες μου περισσότερο από τον πατέρα μου», λέει ένας. «Δεν μπορώ να θέλω», εξηγεί άλλος. Και ο τρίτος: «Θέλω να κάνω καταπληκτικό σεξ πριν απ’ το πυρηνικό χτύπημα». Τίτλος της έκθεσης: «Τα χρόνια μας, τα λόγια μας, οι απώλειές μας, οι αναζητήσεις μας, εμείς».

Η συγκλονιστική εικόνα μιας πολικής αρκούδας που κοιμάται κουλουριασμένη σε ένα παγόβουνο, στο αρχιπέλαγος Σβάλμπαρντ της Νορβηγίας. Αυτή η λήψη του βρετανού φωτογράφου Νίμα Σαρικάνι (3), κέρδισε στον διαγωνισμό για τη Φωτογραφία Αγριας Ζωής. «Η εκπληκτική εικόνα του Σαρικάνι μάς επιτρέπει να δούμε την ομορφιά και την ευθραυστότητα του πλανήτη μας», δήλωσε ο διευθυντής του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου, Ντάγκλας Γκουρ. «Μία εικόνα, που προκαλεί σκέψεις και αποτελεί έντονη υπενθύμιση του αναπόσπαστου δεσμού μεταξύ ζώων και φύσης».

Ξεπερνούν τα 72 εκατομμύρια οι πολίτες της Ευρώπης που ζουν μόνοι τους – και αυξάνονται διαρκώς. Η Κάρλα Ντεζόνγκ (4) είναι μία από αυτούς – και δημοτική σύμβουλος σε προάστιο των Βρυξελλών. Επεισε τον δήμο της να χαράσσει πολιτική λαμβάνοντας υπόψη όσους ζουν μόνοι. «Κανείς δεν θυμάται ότι αυτή η ομάδα είναι τεράστια», λέει. «Δεν μπορούν να μοιραστούν τα υψηλά κόστη της ζωής – ενοίκια, λογαριασμούς ενέργειας και άλλα έξοδα. Ηρθε η ώρα να αναγνωρισθούν οι ανάγκες τους όταν λαμβάνονται αποφάσεις».

Ο Ρόμπερτ Τοπίνκα (5) είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Birbeck του Λονδίνου, το οποίο υιοθέτησε λογισμικό ανίχνευσης τεχνητής νοημοσύνης στις εξετάσεις των φοιτητών. «Επιβεβαιώθηκαν οι φόβοι μου όταν διαπιστώθηκε πως κάποιες από τις εργασίες ήταν ολοκληρωτικά γραμμένες από τεχνητή νοημοσύνη». Ομως, όταν ένας φοιτητής του αμφισβήτησε την κρίση του ανιχνευτή, δέχθηκε την έφεση. «Ομολογώ ότι ακόμα εμπιστεύομαι πολύ περισσότερο τον άνθρωπο από τη μηχανή».

Μετεμφυλιακή Ελλάδα, φτώχεια, ανεργία, η μετανάστευση μονόδρομος για χιλιάδες γυναίκες, κυρίως, από τα χωριά της Βορείου Ελλάδας που ερήμωσαν μέσα σε μια δεκαετία. Νέες γυναίκες, χωρίς να γνωρίζουν τη γλώσσα, κάποιες αγράμματες, έφτασαν στις φάμπρικες της Γερμανίας, οι περισσότερες έχοντας αφήσει πίσω τους παιδιά. Το ντοκιμαντέρ «Η μητέρα του σταθμού» της Κωστούλας Τωμαδάκη (6) αναδεικνύει αυτές τις αόρατες γυναίκες γκασταρμπάιτερ που παρέμειναν ανεκτίμητες στην Ιστορία. Κι εκείνες με φωνή που κουβαλά όλα αυτά τα χρόνια προσπάθειας, γεμίζουν την οθόνη με ιστορίες αποχωρισμού και αγάπης.