Το φαινόμενο της Ουαλίας

Είναι πολύ πιθανόν στη λίστα κάθε έλληνα σινεφίλ με τις «στα υπόψη ταινίες» που πρόκειται να διανεμηθούν στις αίθουσες μέσα στο 2024, μια θέση να κρατά το «Freud’s last session» (Η τελευταία συνεδρία του Φρόιντ) που προβλήθηκε περιορισμένα στις Ηνωμένες Πολιτείες τον περασμένο Δεκέμβριο. Οι λόγοι για να είναι μέσα στη λίστα ίσως να είναι περισσότεροι, αλλά στ’ αλήθεια ένας από αυτούς φτάνει και περισσεύει: ο σερ Αντονι Χόπκινς υποδύεται τον πατέρα της ψυχανάλυσης Ζίγκμουντ Φρόιντ. Τελεία και παύλα. Ποιος δεν έχει την περιέργεια να τον δει;

Φαινόμενο τελικά ο σερ Αντονι, ο Ουαλός, δις βραβευμένος με Οσκαρ ηθοποιός («Η σιωπή των αμνών», 1992, «Ο πατέρας», 2021) και μία από τις μεγαλύτερες, εν ζωή, προσωπικότητες της παγκόσμιας υποκριτικής. Τα τελευταία χρόνια, ο Χόπκινς, που στις 31 Δεκεμβρίου του 2023 έκλεισε τα 86 (και μετρά περισσότερους από 140 τίτλους μόνο στο σινεμά και την τηλεόραση), είναι ιδιαίτερα παραγωγικός: ανάμεσα στις σχετικά πρόσφατες ταινίες του ανήκουν «Ο γιος» του Φλόριαν Ζέλερ (σκηνοθέτη του «Πατέρα»), όπου παίζει τον πατέρα του Χιου Τζάκμαν και που είδαμε στην Ελλάδα το περασμένο καλοκαίρι, αλλά και το βιογραφικό δράμα «One life» (2023), όπου υποδύεται τον βρετανό ανθρωπιστή Νίκολας Γουίντον, ο οποίος λίγο πριν από το ξέσπασμα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου βοήθησε να σωθούν εκατοντάδες παιδιά της Κεντρικής Ευρώπης από τους Ναζί. Ο Χόπκινς ήταν επίσης υπέροχος στο οικογενειακό δράμα «Armageddon time» (2022) του Τζέιμς Γκρέι, που παρά τη συμμετοχή του στο προτελευταίο φεστιβάλ των Καννών δεν προβλήθηκε ποτέ εδώ.

Δύσκολο να συμβεί το ίδιο με το «Freud’s last session»: γυρισμένη σε φυσικούς χώρους της Ιρλανδίας, η ταινία του Mατ Μπράουν τοποθετείται στην αυγή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και αποπειράται έναν συνδυασμό παρόντος, παρελθόντος αλλά και φαντασίας, ενώ εξερευνά την ιδιαίτερη σχέση του Φρόιντ με την κόρη του Αννα (Λιβ Λίζα Φράις) αλλά και την αντισυμβατική σχέση του συγγραφέα Κ.Σ. Λιούις με τη μητέρα του καλύτερου φίλου του. Με το πρόσωπο του ηθοποιού Μάθιου Γκουντ, ο βρετανός συγγραφέας Κ.Σ. Λιούις, γνωστός από τη σειρά βιβλίων φαντασίας «Το χρονικό της Νάρνια», παίζει κομβικό ρόλο στην ιστορία της ταινίας διότι είναι εκείνος που δέχεται να λάβει μέρος στη «μονομαχία» με τον Φρόιντ γύρω από την ύπαρξη του Θεού, κάτι που αποτελεί τον κορμό της ιστορίας ενός φιλμ στο οποίο περιμένει κανείς να δεσπόζει η αγέρωχη φιγούρα του Αντονι Χόπκινς.

Γέννημα θρέμμα της εργατικής κοινότητας του Πορτ Τάλμποτ της Ουαλίας, ο Αντονι Χόπκινς είχε από νωρίς αποφασίσει να την εγκαταλείψει. Από μικρό τον ενδιέφεραν οι τέχνες και ιδιαίτερα η υποκριτική που έγινε άμεσος επαγγελματικός στόχος του. Η αλήθεια είναι ότι υπήρξε τυχερός εκτός από ταλαντούχος. Στο Λονδίνο, όπου βρέθηκε το 1965, χάρηκε την προστατευτική αγκαλιά του Λόρενς Ολίβιε όπως και του Τσαρλς Λότον. Δούλεψε σκληρά στο θέατρο και ακολουθώντας με σθένος και αποφασιστικότητα τα βήματα των δασκάλων του στο National Theatre και άλλους θιάσους του Λονδίνου κατάφερε να γίνει ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς διαδόχους τους στη δεκαετία του 1990. Οχι φυσικά χωρίς προβλήματα και εμπόδια.

Το λιγότερο επώδυνο ήταν ότι επί χρόνια ο Χόπκινς βρισκόταν κάτω από τη «σκιά» του συντοπίτη του ουαλού ηθοποιού Ρίτσαρντ Μπάρτον, με τον οποίο τον συνέκριναν. Το πιο επώδυνο ήταν το αλκοόλ. Ο Χόπκινς υπήρξε επί σειρά ετών αλκοολικός και κατάφερε να ξεπεράσει το πρόβλημά του στα μέσα της δεκαετίας του 1970. Ο χωρισμός του από την πρώτη σύζυγό του Πετρονέλα Μπάρκερ (με την οποία έχει αποκτήσει το μοναδικό παιδί του, την ηθοποιό και τραγουδίστρια Αμπιγκέιλ Χόπκινς) ήταν το κόστος. Ενας δεύτερος γάμος με την ηθοποιό Τζένιφερ Λίντον το 1973 τον βοήθησε για να ξεπεράσει το πάθος του. Ενας τρίτος γάμος ακολούθησε το 2003, με τη Στέλα Χόπκινς, με την οποία παραμένει παντρεμένος.

Ηθοποιός του σανιδιού για πολλά χρόνια, ο Χόπκινς εντυπωσίασε στο κινηματογραφικό ντεμπούτο του, τέλη της δεκαετίας του 1960, δίπλα στην Κάθριν Χέπμπορν, στο «Λιοντάρι του χειμώνα». Παρότι η αμέσως επόμενη δεκαετία επρόκειτο να σηματοδοτηθεί (κινηματογραφικά) από καλές ερμηνείες σε αδιάφορες, ξεχασμένες πια ταινίες, η κινηματογραφική επιμονή του υπήρξε υποδειγματική. Και τελικά απέφερε καρπούς με τη «Σιωπή των αμνών», την ταινία όπου ενσάρκωσε τον κανίβαλο ψυχίατρο Χάνιμπαλ Λέκτερ, τον διασημότερο κατά συρροή δολοφόνο της μεγάλης οθόνης και τον πιο χαρακτηριστικό ήρωα της φιλμογραφίας του Χόπκινς.

«Γέννημα» καταρχήν του συγγραφέα Τόμας Χάρις στο μυθιστόρημα «Ο κόκκινος δράκος», ο Λέκτερ άνοιξε επιτέλους διάπλατα τις πόρτες του Χόλιγουντ στον ουαλό ηθοποιό, ο οποίος από τότε μέχρι σήμερα δεν έχει χάσει τη θέση του στο βασίλειο της παγκόσμιας υποκριτικής. Επαγγελματίας μέχρι το κόκαλο καθώς είναι, ο Χόπκινς δεν φάνηκε ποτέ να έχει πρόβλημα να διαθέσει το όνομά του ακόμα και σε μέτρια πράγματα εφόσον ο μισθός ήταν ικανοποιητικός.

Αν πάντως εξαιρέσουμε την περίπτωση του Λέκτερ, ο καλύτερος κινηματογραφικός Χόπκινς έχει φανεί σε ήρωες «αυστηρά» βρετανούς, όπως ο σπαραχτικός μπάτλερ στα «Απομεινάρια μιας μέρας» και ο φλεγματικός αριστοκράτης που βλέπει τα ιδεώδη του να καταρρέουν στην «Επιστροφή στο Χάουαρντς Εντ» – και οι δύο του Τζέιμς Αϊβορι με συμπρωταγωνίστρια την αγαπημένη του φίλη και συνάδελφο Εμα Τόμσον.