Γιατί αντέχει ακόμη {LF}το φαινόμενο {LF}«Squid Game»;

Ενα εκατομμύριο εξακόσιες πενήντα ώρες θέασης τον πρώτο μήνα. Η σειρά που είδαν οι περισσότεροι συνδρομητές στην ιστορία της πλατφόρμας. Εξι βραβεία Emmy και μία Χρυσή Σφαίρα για τον πρωταγωνιστή της, Ο Γέουνγκ-Σου. Αν υπήρχε Μίδας στη μυθολογία του streaming, αυτός θα ήταν σίγουρα η σειρά «Squid Game» του Netflix, το οποίο έχει καταφέρει σε δύο χρόνια από την πρώτη του προβολή να μετατραπεί σε ένα χρυσό franchise με επιτεύγματα όπως όλα τα παραπάνω.

Αν και η δεύτερη σεζόν της κορεατικής παραγωγής που έχει γίνει παγκόσμιο πλέον φαινόμενο αναμένεται μέσα στο 2024, το Netflix έχει καταφέρει σε όλο το μεσοδιάστημα να κρατάει ζεστούς τους λάτρεις της σειράς, βγάζοντας στον αέρα ένα σόου εμπνευσμένο από αυτήν: το «Squid Game: The Challenge». Το νέο πρότζεκτ που έχει διαφημιστεί ως η «μεγαλύτερη σειρά ριάλιτι διαγωνισμών που δημιουργήθηκε ποτέ» εμπνέεται φυσικά από τις δοκιμασίες στις οποίες υποβάλλονται οι παίκτες, χωρίς ωστόσο να κινδυνεύουν να χάσουν τη ζωή τους. Από τους 456 συμμετέχοντες που επιλέχθηκαν για το σόου, στον τελικό κατάφεραν να φτάσουν μόλις δύο, οι οποίοι διεκδίκησαν το μεγάλο έπαθλο των 4,56 εκατ. δολαρίων (4,20 εκατ. ευρώ) πάνω από μια παρτίδα του παιδικού παιχνιδιού «πέτρα-μολύβι-ψαλίδι-χαρτί». Η απουσία του επικίνδυνου στοιχείου, που αποτελούσε ένα από βασικά θέλγητρα της μαμάς σειράς, δεν φάνηκε να επηρεάζει τη δημοτικότητα του ριάλιτι. Τα τελευταία επεισόδια ανέβηκαν στην πλατφόρμα στις 29 Νοεμβρίου σημειώνοντας μεγάλη επιτυχία, αναγκάζοντας τους δημιουργούς της να ανακοινώσουν και δεύτερη σεζόν. Η αποδοχή του «Παιχνιδιού του καλαμαριού» συνεχίζει να είναι ακλόνητη στους θεατές.

ΑΝΕΛΠΙΣΤΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ. Αναζητώντας τις πηγές αυτής της παγκόσμιας φρενίτιδας που συνεχίζει να προκαλεί το «Squid Game» δεν μπορούμε παρά να επιστρέψουμε στη γενέτειρά του, τη Νότια Κορέα. Η σειρά κυκλοφόρησε στο Netflix χωρίς καμία ιδιαίτερη διαφημιστική προώθηση, αφού αποτελούσε ένα ακόμα προϊόν του διάσημου νοτιοκορεατικού κύματος, που στόχο είχε την προσέλκυση ενός δυναμικού διεθνούς κοινού στη χώρα. Ακόμα και οι πιο φιλόδοξοι από τους δημιουργούς του δεν περίμεναν ότι η επιτυχία της θα ήταν τέτοια που θα έκανε εκατομμύρια θεατές σε κάθε μήκος και πλάτος της Γης να ξεπεράσουν τα εμπόδια τόσο της γλώσσας όσο και της πολιτισμικής καταγωγής, αναδεικνύοντάς την ως ένα εξαιρετικά δημοφιλές πρόγραμμα στη Δύση. Το δικό της λιθαράκι στο χτίσιμο του ενδιαφέροντος για το «Squid Game» έβαλε σίγουρα και η άνοδος του Κ-drama που συντελείται τα τελευταία χρόνια, αλλά η λεπτομέρεια που έκανε τη διαφορά ήταν άλλη: ήταν η χρονική περίοδος που προβλήθηκε η σειρά, δίνοντάς της την απόλυτη ώθηση. Βλέπετε, οι θεατές μπουχτισμένοι από τους περιορισμούς της πανδημίας, προβληματισμένοι από την οικονομική κρίση και με λανθάνοντα ακραία ένστικτα, διψούσαν για μια νέα, εντελώς διαφορετική ιστορία που θα τους συνεπάρει. Και το έκανε.

Το μεγάλο ενδιαφέρον του κοινού για τη σειρά δεν μεταφράστηκε σε θεαματικές επιδόσεις εντός των ορίων του Netflix αλλά επεκτάθηκε και σε πολλούς άλλους τομείς που βοήθησαν να γίνει το απαραίτητο σούσουρο, προσελκύοντας διαρκώς νέους θεατές. Το «Παιχνίδι του καλαμαριού» έγινε viral στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (ενδεικτικό είναι ότι αποτέλεσε την πιο πολυσυζητημένη σειρά στο Twitter το 2021, μολονότι έκανε πρεμιέρα τον Σεπτέμβριο), έφερε εκατομμύρια νέους followers στους πρωταγωνιστές του κι έφτασε μέχρι να εμπνεύσει μια σειρά αθλητικών παπουτσιών Vans, η οποία ξεπούλησε σύντομα. Ο πιο δύσκολος τηλεθεατής, που παραδοσιακά είναι ο δυτικός, είχε πιαστεί για τα καλά στα δίχτυα ενός μη αγγλόφωνου προγράμματος και έδωσε σαφείς ενδείξεις στο Netflix για το μέλλον της σειράς που θα μπορούσε να μετατραπεί σε ένα εξαιρετικά προσοδοφόρο σύμπαν για την πλατφόρμα.

ΤΟ ΡΙΑΛΙΤΙ ΤΗΛΕΠΑΙΧΝΙΔΙ. Το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση είναι βέβαια το «Squid Game: The Challenge», το οποίο για να είναι γοητευτικό έφερε κάποιες σημαντικές αλλαγές. Εκτός από το είδος του ριάλιτι αυτού καθαυτού, η αγγλική γλώσσα επιβλήθηκε ως η κεντρική γλώσσα επικοινωνίας ανάμεσα στους παίκτες. Και ως σωστό προϊόν υποταγμένο στην εμπορευματοποίηση, οι δημιουργοί τού αφαίρεσαν τον μανδύα της αυστηρής κριτικής προς το καπιταλιστικό σύστημα, ένα στοιχείο που ήταν το μεγάλο πλεονέκτημα της σειράς. Αντίθετα, ο προσανατολισμός της παραγωγής μετατοπίστηκε εντελώς προς άλλον πυρήνα: την καθαρή ψυχαγωγία του κοινού. Αυτές οι παρεμβάσεις απέδωσαν πολλούς καρπούς, μια και το πρόγραμμα βρέθηκε στην κορυφή της λίστας των αγγλόφωνων τηλεοπτικών παραγωγών του Netflix για τις εβδομάδες 20 και 27 Νοεμβρίου. Εφτασε μάλιστα στο top 10 σε 93 χώρες, κάνοντας μάλλον αυτονόητη την ανακοίνωση για τη δεύτερη σεζόν του, την ημέρα που έγινε διαθέσιμο στην πλατφόρμα το τελευταίο επεισόδιο της πρώτης.

Με τη συγκεκριμένη εξέλιξη τα στελέχη του Netflix μάλλον δεν μπορούν να κάνουν τίποτα άλλο από το να τρίβουν τα χέρια τους. Γιατί αυτή η επιτυχία, ακόμα και με την αλλαγή στη φύση της εκπομπής, την παγιώνει στη συνείδηση του κοινού. Παράλληλα, δείχνει στους ανθρώπους της πλατφόρμας ότι μπορούν κάθε φορά να πλάθουν την ιστορία όσο θέλουν δίνοντάς της διαφορετικά σχήματα, με την προϋπόθεση πάντα πως το στοιχείο του φανταστικού που τη χαρακτηρίζει παραμένει ανέγγιχτο. Το «Squid Game: The Challenge» άνοιξε τον δρόμο για νέα ετερόκλητα πρότζεκτ όπως μια έκθεση που στήθηκε στο Λος Αντζελες από την πλατφόρμα και έναντι 30 δολαρίων (27,56 ευρώ) οι επισκέπτες μπορούν να περιηγηθούν ανάμεσα σε εκθέματα διάσημων αντικειμένων της σειράς. Στους πιο φανατικούς αλλά και… γαλαντόμους, το VIP πάσο των 100 δολαρίων (91,86 ευρώ) δίνει την ευκαιρία να παίξουν σε διάφορα παιχνίδια. Για όλους πάντως, στο τέλος της επίσκεψής τους έχει στηθεί στον χώρο ένα μεγάλο gift shop με αναμνηστικά που τους περιμένουν να τα αποκτήσουν.

Πρωτοβουλίες όπως αυτές αναμφίβολα δείχνουν ξεκάθαρα τη μεγάλη δύναμη που έχει αποκτήσει το Netflix στο franchise, έναν τομέα στον οποίο άλλες πλατφόρμες δείχνουν να υστερούν σημαντικά. Ακόμα και δημιουργοί που έχουν ταυτιστεί με τέτοια είδη, όπως η Marvel, η DC, ή ακόμα και ο Χάρι Πότερ, γνωρίζουν σημαντική κόπωση, τη στιγμή που το Netflix δείχνει να προελαύνει. Εκείνο που έκανε τη διαφορά, βέβαια, είναι μάλλον η απόφαση της πλατφόρμας να μην υπερεκμεταλλευτεί το ίδιο προϊόν αλλά να του δώσει νέα ζωή, διαφοροποιώντας το και δείχνοντας σεβασμό στην ουσία του. Αυτό επιβεβαίωσε και η Μπέλα Μπαχάρια, επικεφαλής περιεχομένου του Netflix, η οποία σε δήλωσή της είχε τονίσει ότι «σε γενικές γραμμές, όταν έχεις μια πνευματική ιδιοκτησία, αν τη συμπιέσεις πολύ, κινδυνεύεις να την αποδυναμώσεις. Αυτό που εξετάζουμε είναι να είμαστε πιστοί στο DNA της σειράς».