Ουδέν νεώτερον από τις κάλπες

Οι εκλογές για την Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι οι πρώτες των τελευταίων δεκαετιών που διεξάγονται δίχως δικομματικό πολιτικό σκηνικό. Με την κυβερνητική παράταξη να έχει καταγάγει νίκες σε δύο εθνικές εκλογές και την αντιπολίτευση κατακερματισμένη. Κατά το παρελθόν οι εκλογές αποτέλεσαν σταθερά πεδίο κεντρικής πολιτικής αναμέτρησης. Η αντιπολίτευση συσπειρωνόταν και οι πολίτες καλούνταν να δώσουν ένα αποφασιστικό μήνυμα στους κυβερνώντες. Και οι δήμοι συχνά λειτουργούσαν και ως πολιτικά αντίβαρα προς την κεντρική πολιτική εξουσία. Αντίθετα, στις χθεσινές εκλογές, λίγοι πραγματικά ανέμεναν ένα ιδιαίτερο πολιτικό μήνυμα και ακόμη λιγότεροι προσδοκούσαν να αποδοκιμαστούν οι κυβερνώντες. Ετσι, το πολιτικό αποτύπωμα είναι μάλλον ουδέτερο: τα πράγματα παραμένουν ως έχουν. Περαιτέρω, η διοίκηση, κεντρική διοίκηση και αυτοδιοίκηση, χαρακτηρίζεται από σχετική ομοιογένεια. Παρά τις όποιες εκπλήξεις μπορεί να φέρει η δεύτερη Κυριακή, κυρίως από αντάρτες, αυτή θεωρούμε ότι είναι η πιο ενδιαφέρουσα διάσταση των αποτελεσμάτων.

Κατά τα λοιπά, μπορούν να εξαχθούν ορισμένα ειδικότερα πορίσματα. Το πρώτο είναι ότι στο νέο πολιτικό περιβάλλον παρέχεται η δυνατότητα να επιδοκιμαστούν συγκεκριμένα πρόσωπα και συνδυασμοί, ανεξαρτήτως της κομματικής υποστήριξης ή, ακριβέστερα, καθ’ υπέρβαση παλαιότερων πολιτικών διαχωριστικών γραμμών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η περίπτωση του κ. Μώραλη στον Πειραιά.

Το δεύτερο είναι ο ανταγωνισμός για τη δεύτερη θέση σε περιπτώσεις που αναγνωρίστηκε πολιτικό διακύβευμα. Εδώ υπήρξαν ανατροπές και είναι σημαντικό να παρακολουθήσουμε την εξέλιξή τους. Τέτοια είναι η περίπτωση του κ. Δούκα στην Αθήνα, ο οποίος παρουσίασε ένα προφίλ διαφορετικό από τα συνηθισμένα. Μένει να δούμε αν αυτό μπορεί να σηματοδοτήσει κάτι νέο. Παραμένει όμως το ερώτημα αν οι δυνάμεις της Κεντροαριστεράς θα έπρεπε να είχαν επιδιώξει συνέργειες στον πρώτο γύρο. Ο κακόπιστος σχολιαστής θα υποστηρίξει ότι αμφότεροι οι ανταπαιτητές της δεύτερης θέσης ήθελαν να καταγράψουν τις δικές τους δυνάμεις. Ο αιθεροβάμων σχολιαστής θα υποστηρίξει ότι τυχόν συμμαχίες θα έδιναν προοπτικές και έτσι θα επιτυγχάνονταν συνεργατικά κέρδη. Από την άλλη πλευρά, η αποτυχία τέτοιων συνεργειών στον πρώτο γύρο μάλλον θα άφηνε δυσμενέστερο και μονιμότερο αποτύπωμα. Οπως και να έχει, διατηρείται το μείζον πολιτικό ζήτημα: η διάσπαση στον χώρο της Κεντροαριστεράς κάνει το ευρύτερο παίγνιο αδιάφορο.

Η τελευταία παρατήρηση αφορά τις επιδόσεις του κ. Κασιδιάρη. Εκ του αποτελέσματος, φάνηκε ότι δεν συνέτρεξε ανάγκη για νέα νομοθετική ρύθμιση σχετικά με την κάθοδο καταδικασμένων για εγκληματική οργάνωση στις εκλογές των ΟΤΑ. Παραμένει το ερώτημα τι πρέπει να γίνει για τις εκλογές για την ανάδειξη των αντιπροσώπων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Ο Νίκος Παπασπύρου είναι αν. καθηγητής στη Νομική Σχολή (ΕΚΠΑ)