Μια ενδιαφέρουσα συνεργασία

Σαν αύριο, στις 17 Σεπτεμβρίου του 2000, ολοκληρώθηκε με επιτυχία μια πολύ ενδιαφέρουσα, και όχι ευρέως γνωστή, συνεργασία μεταξύ της Εκκλησίας και της επιστημονικής κοινότητας.

Ολα άρχισαν το 1992, όταν ο τότε Επίσκοπος Θηβών και σημερινός Αρχιεπίσκοπος Αθηνών κ. Ιερώνυμος έστειλε μια επιστολή στον Καθολικό Επίσκοπο της Πάδοβα Antonio Mattiazo ζητώντας του ένα κομμάτι από το σκήνωμα του Ευαγγελιστού Λουκά. Ο Ευαγγελιστής Λουκάς παρότι γεννήθηκε στην Αντιόχεια της Συρίας, σπούδασε Ιατρική στην Ελλάδα, άσκησε το επάγγελμα του Ιατρού στη Θήβα, όπου και τελικά ετάφη σε ηλικία 84 ετών το 150 μ.Χ.

Στη Θήβα υπάρχει ο Ναός και η άδεια λάρνακα του Ευαγγελιστή Λουκά ήδη από το 338 μ.Χ. όταν το σκήνωμά του μεταφέρθηκε καταρχάς στην Κωνσταντινούπολη και αργότερα στην Πάδοβα της Ιταλίας. Το μολυβένιο φέρετρο που περιείχε τα οστά του τοποθετήθηκε σε μια μεγαλοπρεπή σαρκοφάγο από αλάβαστρο, γρανίτη και ελληνικό μάρμαρο στη Βασιλική της Santa Giustina που προσκυνούν έκτοτε εκατομμύρια επισκέπτες (μέχρι και ο Σαίξπηρ στο έργο του «Η Στρίγγλα που έγινε αρνάκι» αναφέρει τον Ευαγγελιστή Λουκά της Πάδοβα).

Οταν πήρε το αίτημα του Ορθόδοξου Επισκόπου, ο Καθολικός Επίσκοπος θέλησε να επιβεβαιώσει επιστημονικά ότι τα οστά που φυλάσσονται στην Πάδοβα ανήκουν πράγματι στον Ευαγγελιστή Λουκά. Καταρχήν ήθελε να ξεκαθαρίσει αν το κρανίο (η κάρα) που υπάρχει στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Βίτου στην Πράγα, και ιστορικά είχε αποσπάσει ο Αυτοκράτορας Κάρολος Δ’ το 1354, ανήκει στον σκελετό που αντίκρισαν όταν άνοιξαν το μολυβένιο φέρετρο. Πράγματι, η κάρα που μεταφέρθηκε από την Πράγα στην Πάδοβα «κούμπωσε» ακριβώς στη σπονδυλική στήλη που είχαν μπροστά τους.

Το επόμενο ερώτημα που έπρεπε να απαντηθεί ήταν αν πράγματι ο σκελετός ανήκε στον συριακής καταγωγής Ευαγγελιστή Λουκά ή σε κάποιον άλλο Ελληνα που πέθανε στην Θήβα ή την Κωνσταντινούπολη. Ο Επίσκοπος Mattiazo δεν δίστασε να ζητήσει τη γνώμη μιας ανεξάρτητης επιστημονικής επιτροπής που αποτελείτο από καθηγητές των Πανεπιστημίων της Πάδοβα, Φερράρα, Ρώμης και Γενεύης. Δείγμα του σκελετού εστάλη στα εργαστήρια της Οξφόρδης και Αριζόνας όπου επιβεβαιώθηκε με ραδιενεργό άνθρακα ότι ανήκει σε άτομο που πέθανε μεταξύ 72 μ.Χ. και 416 μ.Χ., πράγμα συμβατό με την ιστορική χρονολογία θανάτου του Ευαγγελιστή Λουκά το 150 μ.Χ. σε ηλικία 84 ετών.

Η πιο εντυπωσιακή όμως επιστημονική έρευνα πραγματοποιήθηκε από την ομάδα του γνωστού καθηγητή της Γενετικής Guido Barbuzani και δημοσιεύθηκε στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό «Proceedings of the National Academy of Sciences» (με Ι. F. 12.779). Εγινε γενετική ανάλυση στο μιτοχονδριακό DNA από δύο δόντια που βρέθηκαν στο μολυβένιο φέρετρο και έγινε σύγκριση με γενετικό υλικό από κατοίκους του Aleppo (Χαλέπι) της Συρίας και Ελληνες που κατοικούν στην Αττική ή την Κρήτη. Τα ευρήματα συνηγορούν με την εκδοχή ότι πράγματι ο σκελετός ανήκει στον συριακής καταγωγής Ευαγγελιστή Λουκά.

Μετά και την επιστημονική επιβεβαίωση ο Επίσκοπος της Πάδοβα μαζί με άλλους ιερείς και επιστήμονες επισκέφθηκε τον Επίσκοπο της Θήβας και σε λαμπρή τελετή επέστρεψε τμήμα από το σκήνωμα του Ευαγγελιστή Λουκά (μια πλευρά) που τοποθετήθηκε στην από αιώνες άδεια σαρκοφάγο του Ναού του Ευαγγελιστή Λουκά στη Θήβα (που δεν πρέπει να συγχέεται με τον μεγαλοπρεπή Ναό του Οσίου Λουκά του Στειριώτη στην ομώνυμη Μονή).

Μια ενδιαφέρουσα συνεργασία είχε ολοκληρωθεί.

Ο Δηµήτρης Λινός είναι οµ. καθηγητής ΕΚΠΑ, Lecturer Harvard Medical School, διευθυντής Χειρουργικής Κλινικής «Υγεία» και εθελοντής ιερέας