Ιστορίες για ήρωες της μουσικής

«Τα ελληνικά μουσικά συγκροτήματα
των sixties», εκδ. Ογδοο

Η πολυετής έρευνα του Νίκου Σάρρου για τον μουσικό ήχο της Ελλάδας του 1950 και του 1960 ξεδιπλώνεται μέσα από 650 φωτογραφίες και αναλυτικές φωτογραφίες των 170 συγκροτημάτων στη νέα έκδοση που έρχεται ως συνέχεια της προηγούμενης. Τα γκρουπ που γεννήθηκαν εκείνη τη χρονική περίοδο ακολουθούσαν τη μουσική πρωτοπορία των ΗΠΑ αλλά και της Βρετανίας. Ακολουθώντας τις τεχνολογικές εξελίξεις, η νέα αυτή αναθεωρημένη έκδοση εμπεριέχει κώδικες QR που βρίσκονται διάσπαρτοι στις σελίδες του βιβλίου. Ετσι ο αναγνώστης μπορεί ν’ ακούσει χαρακτηριστικά τραγούδια όλων των συγκροτημάτων που είχαν την τύχη να αποτυπώσουν τη δουλειά τους δισκογραφικά. Η ενδελεχής έρευνα φέρνει στο φως εκπλήξεις για σπουδαία ονόματα της ελληνικής δισκογραφίας, αποκαλύπτοντας ότι πριν βρουν τον δικό τους δρόμο ακολούθησαν τη ροή της μουσικής ιστορίας. Μέσα στις σελίδες του βιβλίου, εκτός από ονόματα γνωστών και άγνωστων συγκροτημάτων, ημερομηνίες και σημαντικές πληροφορίες για την εποχή, μπορεί κανείς να δει σε ποια συγκροτήματα ήταν μέλη, στην πρώτη νιότη τους, ο Γιώργος Νταλάρας, ο Θάνος Μικρούτσικος ή ο Νίκος Καρβέλας.

«Ροκ και νεανική κουλτούρα στη δεκαετία του ’60», εκδ. Μετρονόμος

Η μουσική ατμόσφαιρα της ανήσυχης – σε όλα τα επίπεδα – δεκαετίας του ’60 καταγράφεται στην ωραία έκδοση του Μετρονόμου που φέρει την υπογραφή του Κώστα Αρβανίτη. Το συγγραφικό εγχείρημα «Ροκ και νεανική κουλτούρα στη δεκαετία του ’60» ο συγγραφέας διηγείται συνοπτικά, αλλά περιεκτικά, κατανοητά κι εμπεριστατωμένα, την ιστορία του ροκ συνυφασμένη με τα κοινωνικοπολιτικά γεγονότα κατά την περίοδο της μακράς δεκαετίας του ’60 και το πώς το ροκ συνδυάστηκε με τις διάφορες νεανικές υποκουλτούρες και τελικά με την αντικουλτούρα. Οπως επισημαίνεται στο οπισθόφυλλο του βιβλίου, «ο Τύπος εκμεταλλευόταν τους hippies σαν καθαρά αμερικανικό φαινόμενο που αποδείκνυε ότι σ’ αυτή τη χώρα υπήρχε ελευθερία κι ο καθένας μπορούσε να κάνει ό,τι θέλει. Για το περιοδικό “Time” ο κύριος λόγος που οι διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στη Νέα Υόρκη (σε αντιπολεμική διαδήλωση) ήταν το ότι οι Αμερικανοί, την άνοιξη, αρέσκονται στο να διασκεδάζουν.

Η κάλυψη της διαδήλωσης από το “Time” συνοδευόταν από επτά φωτογραφίες: 1) ένα πλήθος συγκεντρωμένο γύρω από μια ρωσική σημαία και μια αναποδογυρισμένη αμερικανική, (…) 5) έναν hippie μ’ ένα ντέφι περασμένο στον λαιμό του, 6) μια κοπέλα hippie με μια μπανάνα κρεμασμένη στον λαιμό, 7) μια κοπέλα hippie που είχε γράψει “Ειρήνη” κάτω από το ένα της μάτι. Κάτω από τις τρεις φωτογραφίες των hippies υπήρχε μια λεζάντα που έλεγε “Μιλούν εύγλωττα για ό,τι οι ΗΠΑ προσπαθούν να υπερασπίσουν”, αφήνοντας κάθε αναγνώστη που δεν είχε κριτική σκέψη με την ιδέα ότι οι ΗΠΑ έχουν ένα εκατομμύριο στρατό εγκατεστημένο σ’ όλον τον κόσμο με σκοπό να υπερασπίζουν το δικαίωμα των απανταχού ανθρώπων να φορούν ντέφια και μπανάνες στον λαιμό τους».

«Σταύρος Κουγιουμτζής – Ασε με πάλι να σου πω…», εκδ. Μετρονόμος

Μια ακτινογραφία στη ζωή και στο έργο του σπουδαίου δημιουργού επιχειρεί ο Θανάσης Γιώγλου μέσα από μια μεγάλη βιογραφική αφήγηση της συζύγου του Σταύρου, Αιμιλίας Κουγιουμτζή, κείμενα από τις κόρες του Δώρα και Μαρία, την αδελφή του Μαρία, αποκλειστική συνέντευξη του Γιώργου Νταλάρα και εκτενή αναφορά στη συνεργασία του με τον Σταύρο Κουγιουμτζή. Επίσης μια σπάνια συνέντευξη του Κουγιουμτζή στον Μίμη Πλέσσα, αναδρομή στους σημαντικότερους σταθμούς της δισκογραφίας του, συνεντεύξεις και κείμενα από συνεργάτες του – και όχι μόνο –, στιχουργούς, ερμηνευτές, μουσικούς και ανθρώπους της μουσικής δημοσιογραφίας και έρευνας, αναφορά στη σχέση του με τον Μίκη Θεοδωράκη, τις συμμετοχές του στο Φεστιβάλ Ελληνικού Τραγουδιού, επιλογή από δηλώσεις του στο ραδιόφωνο και στην τηλεόραση, καταλόγους με τα αγαπημένα του τραγούδια, δημοσιεύματα και δηλώσεις από το φευγιό και την κηδεία του, αναλυτική δισκογραφία με τις πρώτες ερμηνείες αλλά και τις επανεκτελέσεις των τραγουδιών του στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, και άλλες γνωστές ή λιγότερο γνωστές πτυχές της ζωής και του έργου του. Η συγγραφή του βιβλίου ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2007 και ολοκληρώθηκε το φθινόπωρο του 2022. Προλογίζουν ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος Ιερώνυμος Β΄, η Αιμιλία Κουγιουμτζή και ο Στάθης Παχίδης. Η έκδοση συνοδεύεται από πλούσιο φωτογραφικό υλικό και ντοκουμέντα αρχείου. Το εξώφυλλο σχεδίασε ο Πέτρος Παράσχης.

«Θάνος Μικρούτσικος – Κυνηγώντας την ουτοπία. 16 αναγνώσεις του έργου του», εκδ. Μετρονόμος

Το βιβλίο «Θάνος Μικρούτσικος – Κυνηγώντας την ουτοπία. 16 αναγνώσεις του έργου του» επιμελήθηκε ο Ηρακλής Οικονόμου. Οι δεκαέξι μελέτες που συγκεντρώνει η έκδοση καλύπτουν το σύνολο του έργου του σπουδαίου συνθέτη, κινούνται πάνω σε τρεις κύριους άξονες, κοινωνία – ποίηση – μουσική, και εστιάζουν αντίστοιχα στις κοινωνικοπολιτικές και ιστορικές αλληλεπιδράσεις του δημιουργού, τη σχέση του με τον ποιητικό λόγο και τα ποικίλα μουσικά είδη στα οποία αυτός δραστηριοποιήθηκε με πυξίδα την ανανέωση της μουσικής φόρμας. Εμπειροι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι και διακεκριμένοι μελετητές της ελληνικής μουσικής υπογράφουν κείμενα που διαπνέονται από αγάπη για το έργο του Θάνου Μικρούτσικου, χωρίς όμως να χάνουν την επιστημονική και κριτική οπτική τους. Κοινό εύρημα όλων των κεφαλαίων, όπως μαρτυρά και ο τίτλος του βιβλίου, είναι η αέναη προσπάθεια του συνθέτη να υπερβεί τις καθιερωμένες μορφές και τους παγιωμένους τρόπους, κυνηγώντας την αισθητική και πολιτική ουτοπία.

Για τον Θάνο Μικρούτσικο γράφουν οι Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος, Σπύρος Αραβανής, Μιχάλης Γελασάκης, Μαρία Γεωργιάδου, Μάκης Γκαρτζόπουλος, Μανώλης Δαφέρμος, Τιτίκα Δημητρούλια, Δημήτρης Κουτσούμπας, Ανδρέας Μαράτος, Γιάννης Μηλιός, Αλεξάνδρα Μικρούτσικου, Γιώργος Β. Μονεμβασίτης, Ηρακλής Οικονόμου, Φώντας Τρούσας, Γιώργος Χαρωνίτης, Θανάσης Χουλιαράς.

«Μπαγιαντέρας – Δημήτρης Γκόγκος, προπολεμική περίοδος»,
εκδ. Μετρονόμος

Εκατό χρόνια πριν, το 1923, με το στιχάκι «Κομψό ναυτάκι κι όμορφο και όμοιο με τέρας / κάθεται στα Υδραίικα ο Μήτσος Μπαγιαντέρας» ο Δημήτρης Γκόγκος «βαπτίζεται» Μπαγιαντέρας. Γεννήθηκε στον Πειραιά το 1903, μεγάλωσε στο Χατζηκυριάκειο και βίωσε την πρώιμη περίοδο της πορείας και της εξέλιξης του «πειραιώτικου» ρεμπέτικου. To πλαίσιο μέσα στο οποίο γαλουχήθηκε και η μουσική του πορεία τον καθιστούν έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του. Το βιβλίο του Ανέστη Μπαρμπάτση εστιάζει στην παρουσίαση και ανάλυση της προπολεμικής δημιουργίας του συνθέτη, ενώ παραθέτει σημαντικά τεκμήρια σχετικά με τη ζωή και το έργο του, τα οποία στοιχειοθετούν την πορεία του και δημοσιεύονται για πρώτη φορά. Η έκδοση περιλαμβάνει αδημοσίευτα τεκμήρια (παρτιτούρες, χειρόγραφα, φωτογραφικό υλικό κ.ά.) σχετικά με τη ζωή και το έργο του συνθέτη.