Χρειάζεται ένας σχεδιασμός μακροπρόθεσμος

Σε γενικές γραμμές, έχουμε μια επανάληψη του Ιανού. Υπάρχει μια πολύ μεγάλη ένταση στα φαινόμενα, έχουμε ακραία φαινόμενα τα οποία είναι και μεγάλα σε διάρκεια αλλά και μεγάλα σε έκταση και τα οποία καταλαμβάνουν μεγάλες περιοχές.

Υπό αυτό το πρίσμα, τεκμηριώνεται και αυτό που λέγαµε από το 2015 περί «κλιµατικής κρίσης». Εχουµε φαινόµενα που εναλλάσσονται µε πολύ γρήγορο ρυθμό, οι πυρκαγιές ακολουθούνται σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα από πλημμυρικά φαινόμενα και, ουσιαστικά, βλέπουμε σε εξέλιξη αυτό το πρωτόγνωρο φαινόμενο που δεν έχει μόνο τη διάσταση του μεγάλου ύψους βροχής αλλά έχει και τη διάσταση των συνοδών γεωδυναμικών φαινομένων που είναι οι έντονες διαβρώσεις, οι κατολισθήσεις, οι μεταφορές τεράστιων όγκων στερεάς ύλης, είναι, με λίγα λόγια, όλα όσα συνοδεύουν μια πολύ μεγάλη βροχόπτωση. Ενδεικτικά αναφέρω έναν αριθμό: μέσα στον Βόλο εγκαταστάθηκαν 150 εκατομμύρια τόνοι νερού και λάσπης εντός ενός 24ώρου. Ηταν αδύνατον να παραλάβουν οι υποδομές όλο αυτόν τον μεικτό όγκο από νερό και έδαφος.

Εκείνο που χρειάζεται είναι ένας μακροπρόθεσμος σχεδιασμός. Δεν μπορούμε με λύσεις αυτόματες ή μαγικές να μειώσουμε τη διακινδύνευση. Θα πρέπει να δώσουμε έμφαση στο πώς οι υποδομές μας θα γίνουν πιο ανθεκτικές ώστε να προσαρμοστούν στις καταστάσεις που επιβάλλει η κλιματική κρίση. Επιπλέον, θα πρέπει να δοθεί προσοχή στην ενημέρωση, την εκπαίδευση και την πληροφόρηση των πολιτών. Βλέπουμε συμπεριφορές που δεν αρμόζουν με τον εμφανιζόμενο κίνδυνο, παρά το ότι έχουμε έγκαιρες προειδοποιήσεις με το 112. Επίσης, θα χρειαστεί να δομήσουμε τα σενάρια που θα έχουμε πριν έρθει μια μεγάλη καταστροφή. Δεν θα πρέπει να προσέχουμε μόνο τα ύψη βροχής αλλά και τα συνοδά φαινόμενα όπως είναι οι λασπορροές, οι κατολισθήσεις, οι διακοπές ηλεκτρικού και ύδρευσης, οι διακοπές στο οδικό δίκτυο.

Ολα αυτά, προτού να έρθει μια μεγάλη φυσική καταστροφή, θα πρέπει να τα έχουμε δομήσει σε ένα σενάριο ώστε τα επιχειρησιακά μας σχέδια να είναι πολύ πιο επιτυχημένα από ό,τι είναι μόνο για τη διάσταση της βροχόπτωσης. Οσο περνά ο καιρός θα έχουμε όλο και πιο ακραία καιρικά φαινόμενα με συνδυασμό κινδύνων και τεράστιες επιπτώσεις. Ολα αυτά θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στον σχεδιασμό μας.

Ο Ευθύμης Λέκκας είναι καθηγητής Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών και πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικής Προστασίας (ΟΑΣΠ)