Η «φωνή» των Band και της americana

Η μουσική του αγροτικού μύθου της Αμερικής, γνωστή ως americana, χρωστά στον Ρόμπι Ρόμπερτσον πολλά. Οι ρίζες κάθε βασικού αμερικανικού είδους, όπως η φολκ, η κάντρι, τα μπλουζ και τα γκόσπελ βρίσκονταν συνυφασμένες στη μουσική του. Ο καναδός κιθαρίστας του συγκροτήματος The Band πέθανε σε ηλικία 80 ετών στο Λος Αντζελες.

Ο Τζέιμι Ρόαγιαλ Ρόμπερτσον γεννήθηκε στο Τορόντο του Οντάριο το 1943, με ρίζες από τη μητέρα του στην κοινότητα των Ινδιάνων Μοχόκ, στο καταφύγιο των Εξι Εθνών και στον εβραϊκό θύλακο του κέντρου της πόλης, από την πλευρά του πατέρα του. Στα 10 του άρχισε να παίζει κιθάρα και το 1960, σε ηλικία 16 ετών, ακολούθησε τον ντράμερ Λίβον Χελμ στους Hawks, το συγκρότημα που συνόδευε τον αστέρα του ροκαμπίλι Ρόνι Χόκινς. Μαζί τους απέκτησε την παιδεία του στη σύνθεση του ροκ εν ρολ. Αργότερα με τον Χελμ και τους μελλοντικούς φίλους του Ρικ Ντάνκο, Ρίτσαρντ Μάνιουελ και Γκαρθ Χάντσον θα σχημάτιζαν το συγκρότημα τους όπου το μοναδικό στυλ κιθάρας του Ρόμπερτσον σε τραγούδια όπως το «Who Do You Love» εγκαινίασε μια εποχή κλασικού μπλουζ ροκ επηρεάζοντας πολλούς μουσικούς.

Οι Hawks

Η περίοδος από τα μέσα της δεκαετίας του 1960 έως τις αρχές της δεκαετίας του 1970 ήταν μια περίοδος πολιτιστικών και πολιτικών ανακατατάξεων. Παράλληλα ήταν η εποχή που παρήγαγε μερικές από τις πιο ανθεκτικές και επιδραστικές ροκ μουσικές που δημιουργήθηκαν ποτέ. Οι Hawks συνέχισαν να παίζουν με τον Μπομπ Ντίλαν τις θρυλικές περιοδείες του Going Electric το 1965 και το 1966. Εναν χρόνο αργότερα μετακομίζοντας στο Woodstock το 1967, ο Ρόμπερτσον και οι σύντροφοί του ηχογράφησαν τις καθοριστικές «basement tapes» με τον Ντίλαν πριν αλλάξουν το όνομά τους σε The Band και κυκλοφορήσουν το 1968 το πρωτοποριακό άλμπουμ τους Music from Big Pink. Το άλμπουμ αποτέλεσε τομή στην ιστορία της ροκ, περιέχοντας το κλασικό «The Weight» που έγραψε ο Ρόμπερτσον.

Το 1969, οι Band εμφανίστηκαν στο φεστιβάλ του Woodstock πριν κυκλοφορήσουν το ομώνυμο άλμπουμ που περιλάμβανε τα «Up On Cripple Creek» που συνέθεσε ο Ρόμπερτσον και «The Night They Drove Old Dixie Down». Παράγωγο της αμερικανικής ψυχεδελικής ροκ της δεκαετίας του ’60, οι Band απέκτησαν φήμη στις τάξεις της γενιάς της αμφισβήτησης και έγιναν το πρώτο βορειοαμερικανικό ροκ συγκρότημα που εμφανίστηκε στο εξώφυλλο του περιοδικού «Time». Οι «New York Times» επισημαίνουν πως τα τραγούδια που έγραψε ο Ρόμπερτσον για τους Band περιέχουν αινιγματικούς στίχους για να θυμίσουν μια σκληρή και πολύχρωμη Αμερική του παρελθόντος, ανακαλώντας έναν άγριο τόπο, συχνά με επίκεντρο τον Νότο, που κατοικείται από σκληροτράχηλους χαρακτήρες, από τον ηττημένο στρατιώτη της Συνομοσπονδίας στο «The Night They Drove Old Dixie Down» μέχρι τον σκληρό εργάτη του συνδικάτου στο «King Harvest Has Surely Come» και τα σκιερά πλάσματα στο «Life Is a Carnival».

Μουσική ιδιοφυΐα

Η μουσική ιδιοφυΐα του Ρόμπερτσον έχει καταγραφεί επίσης στις συνεργασίες του σε τραγούδια των πρωτοπόρων του ροκ εν ρολ Τζέρι Λι Λιούις και Τσακ Μπέρι, των Neville Brothers, της καναδοπορτογαλέζας τραγουδίστριας Νέλι Φουρτάδο, των ροκ βετεράνων Ερικ Κλάπτον και Στιβ Γουίνγουντ. Η σχέση φιλίας και αλληλοσεβασμού που δημιούργησε με τον Μάρτιν Σκορσέζε είχε ως αποτέλεσμα τη μουσική, αλλά και την ερμηνευτική του συμβολή σε πολλές ταινίες του σκηνοθέτη. Από το «Οργισμένο είδωλο» και τον «Βασιλιά της κωμωδίας» ως το «Χρώμα του χρήματος», τις «Συμμορίες της Νέας Υόρκης», τον «Ιρλανδό». Η τελευταία του συνεργασία με τον ιταλοαμερικανό δημιουργό ήταν στο γουέστερν του Σκορσέζε «Killers Of The Flower Moon», που προβλήθηκε στο φετινό Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών.

«Οταν ξεκίνησα να παίζω μουσική, πήγα ενάντια σε όλες τις πιθανότητες και έσπασα τοίχους για να τα καταφέρω. Εχω περάσει χρόνο σε κοινότητες ιθαγενών σε όλο το Οντάριο και ξέρω πώς είναι όταν τα όργανα βγαίνουν έπειτα από μια κουραστική μέρα δουλειάς και η μουσική αρχίζει να παίζει», έλεγε ο ίδιος ο Ρόμπι Ρόμπερτσον στο ντοκιμαντέρ «Once There Were Brothers» (2020), του Ντάνιελ Ρόχερ, βασισμένου στο αυτοβιογραφικό «Testimony» που έγραψε ο Ρόμπερτσον το 2016 και αναδείχτηκε στη λίστα των ευπώλητων βιβλίων των «New York Times».