Τα αίτια των πρόσφατων καταστροφών

Ενα από τα κύρια χαρακτηριστικά που οδηγούν στην κατάταξη οικισμών στις ζώνες υψηλού κινδύνου είναι η μείξη του αστικού ιστού με το δάσος. Η εικόνα αυτή καταγράφεται σε πολλά σημεία της Αττικής, όπως και της Κορινθίας, συμπεριλαμβανομένων των περιοχών που εκδηλώθηκαν οι καταστροφικές πυρκαγιές της τελευταίας εβδομάδας, σε Σαρωνίδα, Δερβενοχώρια-Μάντρα και Λουτράκι.

Οπως λέει στα «ΝΕΑ» ο Ε. Λέκκας, στην περίπτωση της Δυτικής Αττικής, όπου το πύρινο μέτωπο έλαβε τη μεγαλύτερη έκταση καίγοντας πάνω από 110.000 στρέμματα, η καταστροφή οφείλεται σε ένα σύνολο παραγόντων: στον καύσωνα και την παρατεταμένη ξηρασία, στους ισχυρούς ανέμους αλλά και στο ότι δεν δόθηκε η δέουσα προσοχή όσον αφορά τα έργα συντήρησης και προληπτικών καθαρισμών του δάσους. Η μορφολογία του εδάφους, με τις κοιλότητες και τα βαθιά φαράγγια, ευνόησε την εξάπλωση της πυρκαγιάς και δυσχέρανε το έργο των πυροσβεστικών δυνάμεων. Και μέσα στο δάσος όμως, λέει ο κ. Λέκκας, υπήρχαν στοιχεία που τροφοδοτούσαν την πυρκαγιά, όπως δίκτυα ηλεκτρισμού και κατοικίες. Παρόμοια ήταν η εικόνα και στο Λουτράκι.

Κίνδυνος ερημοποίησης

Οι τελευταίες καταστροφικές πυρκαγιές φέρνουν την Αττική μπροστά στον κίνδυνο της ερημοποίησης. «Η επόμενη ημέρα θα φέρει αύξηση της θερμοκρασίας, νέες πυρκαγιές, λιγότερα επιφανειακά και υπόγεια νερά, πλημμυρικά φαινόμενα, διαβρώσεις και κατολισθήσεις» προειδοποιεί ο καθηγητής του ΕΚΠΑ. Οπως εξηγεί, ως απόρροια των αλλεπάλληλων πυρκαγιών σταδιακά το έδαφος απογυμνώνεται από όλα τα στοιχεία που μπορούν να στηρίξουν ένα οικοσύστημα. Ετσι επέρχεται η κατάρρευσή του, που οδηγεί στην ερημοποίηση.

Το βάθος χρόνου στο οποίο αναμένεται να επέλθει μια τέτοια καταστροφική για την πολυπληθέστερη περιφέρεια της χώρας εξέλιξη εξαρτάται από τα φαινόμενα που θα εκδηλωθούν τα επόμενα χρόνια και δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια. Ωστόσο εκτιμάται ότι μέσα στα επόμενα 5 με 10 έτη η εικόνα της Αττικής θα μεταβληθεί δραματικά. Πρόκειται δε, όπως επισημαίνει ο καθηγητής Λέκκας, για μια εξέλιξη που πια δεν είναι πλήρως αναστρέψιμη, ενώ οι όποιες παρεμβάσεις μπορούν απλώς να αποκαταστήσουν ένα μέρος του κατεστραμμένου φυσικού περιβάλλοντος.