Το ντέρμπι που δεν έγινε

Ξεκινάς για ένα ντέρμπι. Για να υποστηρίξεις την ομάδα σου. Φοράς το κασκόλ, περνάς όλα εκείνα τα στάδια που οδηγούν στον τελικό πανηγυρισμό. Αγωνία, χαρά, μετά πάλι αγωνία, μετά πάλι χαρά, ένα «βρε λες;», ένα «τίποτα δεν έχει ακόμη τελειώσει» και γκοοοολ! Και ο πίνακας γράφει το τελικό σκορ. Και πανηγυρίζεις με ένταση διότι έχει προηγηθεί το διάστημα με τα σκαμπανεβάσματα και την αμφιθυμία.

Υπάρχει όμως και ένα άλλο σενάριο (δεν υπάρχει αλλά λέμε τώρα). Μπαίνεις με τα κασκόλ σου και την αγωνία σου στο γήπεδο. Στο πρώτο λεπτό, βάζει γκολ η ομάδα σου. Πανηγυρίζεις έξαλλα. Στο δεύτερο λεπτό βάζει ακόμη ένα. Ξαναπανηγυρίζεις. Στο τρίτο, ένα ακόμη. Αντε πάλι πανηγύρι. Στο τέταρτο λεπτό, τα γκολ έχουν γίνει τέσσερα. Αρχίζεις και βαριέσαι το πανηγύρι. Πριν καν τελειώσει το πρώτο ημίχρονο, η ομάδα σου έχει βάλει είκοσι γκολ. Είκοσι. Το παιχνίδι, ουσιαστικά, έχει ήδη τελειώσει. Κι εσύ έχει φύγει πια από το γήπεδο. Βάζω ένα στοίχημα όμως. Το πανηγύρι σου θα ήταν πιο έντονο, πιο συναρπαστικό αν η ομάδα σου είχε κερδίσει 3 – 0 ή 5 – 2. Αν η αγωνία σου είχε περάσει από διάφορα στάδια μέχρι να «κάτσει» το αποτέλεσμα. Νιώθεις κάπως σαν να κλέβεις εκκλησία.

Κάτι ανάλογο συνέβη με τα αποτελέσματα των προχθεσινών εκλογών. Είκοσι μονάδες διαφορά. Αν, πριν ανοίξουν οι κάλπες, προέβλεπε αυτά τα ποσοστά ένας φανατικός οπαδός της Νέας Δημοκρατίας – να πούμε τρολ – ακόμη και οι δικοί του θα άρχιζαν την καζούρα. Θα έμοιαζε σαν εκείνες τις δημοσκοπήσεις που έδιναν «ξένες πρεσβείες» και «πολυεθνικές». Συνέβη όμως. Η πραγματικότητα ξεπέρασε πρώτα την προσδοκία και μετά τη φαντασία. Διότι μόνο σε σενάριο πολιτικής φαντασίας όλη η Ελλάδα, πλην Ροδόπης, σχεδόν πενήντα χρόνια μετά το 1974, θα γινόταν μπλε, η διαφορά μεταξύ πρώτου και δεύτερου κόμματος θα ήταν ιλιγγιωδώς μεγαλύτερη από αυτήν μεταξύ του δεύτερου και του τρίτου κόμματος, ένας πρωθυπουργός που κυβέρνησε με πανδημίες, ατυχίες και μεγάλα στραβοπατήματα θα αύξανε, μετά από τέσσερα χρόνια και τους ψηφοφόρους του και τα ποσοστά του και ότι η αντιπολίτευση θα κατρακυλούσε στα τάρταρα.

Ολα αυτά όμως έγιναν. Στην πραγματικότητα, όχι στα όνειρα κάποιων. Η μετακίνηση των «τεκτονικών πλακών» της ελληνικής πολιτικής ήταν τόσο μεγάλη και τόσο μη προβλέψιμη που θεωρώ ότι δύσκολα εξηγείται με τους όρους που ξέρουμε. Δεν αποκωδικοποιείται με τα γνωστά μέσα που καταμετρούν το άμεσο, ψάχνουν δηλαδή το ποιος φταίει, ποιος έκανε τα περισσότερα ή λιγότερα λάθη, αν κάτι κατάλαβαν πολύ καλά ή δεν κατάλαβαν οι πολίτες – ο λαός όπως το λένε στα αριστερά κόμματα.

Ας ωριμάσει λίγο κι ο Κεμάλ όμως

Αν κάτι βλέπω ως πιθανή ερμηνεία της σαρωτικής νίκης της Νέας Δημοκρατίας και της καταβαράθρωσης, της ουσιαστικής στρατηγικής ήττας του ΣΥΡΙΖΑ μετά το 2015, είναι ακριβώς αυτή η ισορροπία μεταξύ «πολιτών» και «λαού». Ο «λαός», το βασικό μεταπολιτευτικό κεφάλαιο που απέφερε «κέρδη πολλά, σίγουρα λεφτά και εισόδημα μεγάλο», δεν πείθει και δεν πείθεται πια. Δεν πείθεται διότι έχει «αποκοπαδοποιηθεί» και συγχωρέσετέ μου τον νεολογισμό. Λειτουργεί πλέον και σκέφτεται ως «σύνολο πολιτών». Που διατηρούν την αυτονομία και τη σκέψη τους.

Ισως να είναι η πρώτη φορά, μετά τη Μεταπολίτευση, που οι πολίτες μετατοπίζονται, σε τόσο υψηλό ποσοστό, από τους λειμώνες του θυμικού στα πεδία της λογικής. Που συνειδητοποιούν ότι οι στίχοι των τραγουδιών, κάτι συνθήματα από τα βάθη της δεκαετίας του 1950 και του 1960 και η συνεχής αναμόχλευση των συναισθημάτων δεν αποτελεί πρόγραμμα διακυβέρνησης. Και μπορεί αυτό να είναι, από μία άποψη, η αρχή του πραγματικού τέλους της Μεταπολίτευσης.

Και επειδή είδα πολλούς να «καληνυχτίζουν» – λόγω αποτελεσμάτων – τον Κεμάλ, ας ωριμάσει κι αυτός όμως. Αν ήταν είκοσι ετών όταν έγραφε γι’ αυτόν ο Νίκος Γκάτσος, τώρα εξηνταρίζει. Ε, δεν το κατάλαβε πια ότι αυτός ο κόσμος δεν αλλάζει, τουλάχιστον όπως το φαντάσθηκε. Εκτός κι αν ο Κεμάλ ψήφισε προχθές και αυτός Νέα Δημοκρατία.