Η κρίσιμη συμμετοχή της υδροηλεκτρικής παραγωγής

Διεθνείς ενεργειακοί αναλυτές κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Ενας εξ αυτών, o CanerCan, ανώτατος σύμβουλος πολιτικής για θέματα ενέργειας στο υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας, τονίζει με ανάρτησή του στο LinkedIn τους κινδύνους στην παραγωγή ενέργειας από την ξηρασία: «Με την παραγωγή ενέργειας από πυρηνικά εργοστάσια, άνθρακα, φυσικό αέριο και υδροηλεκτρικής ενέργειας που βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στο νερό πρέπει να διατηρήσουμε και να κατανείμουμε τους πόρους ανάλογα. Η έκθεση προβλέπει σπάνιες βροχοπτώσεις και πρέπει να αναλάβουμε δράση τώρα για να αποτρέψουμε μια καταστροφική έλλειψη ενέργειας το καλοκαίρι του 2023», τονίζει.

Οι επιπτώσεις της ξηρασίας και της χαμηλής στάθμης του νερού στα ποτάμια είχαν φανεί από το περσινό καλοκαίρι, όταν στην Κεντρική και Δυτική Ευρώπη δεν μπορούσαν να λειτουργήσουν αφενός τα πυρηνικά εργοστάσια, που χρειάζονται το νερό, αφετέρου οι λιγνιτικές μονάδες. Για τις τελευταίες, ήταν αδύνατο να ταξιδέψουν στα ποτάμια μεγάλα πλοία που μετέφεραν άνθρακα και λιγνίτη.

Το ένα τρίτο της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ προέρχεται από το νερό και την πυρηνική ενέργεια.

Σύμφωνα με τελευταία έκθεση του ενεργειακού think tank EMBER, το 2022 οι υδροηλεκτρικοί και πυρηνικοί σταθμοί της Ευρώπης παρήγαγαν το 32% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας για την κάλυψη των αναγκών των καταναλωτών.

Το 10% της παραχθείσας ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη για την περσινή χρονιά προήλθε από το νερό και σχεδόν το 22% από την πυρηνική ενέργεια. Στην Ελλάδα η συμμετοχή των υδροηλεκτρικών σταθμών στο ενεργειακό μείγμα της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος για το 2022 ήταν, σύμφωνα με στοιχεία του ΑΔΜΗΕ, στο 7,9%.

Τα πυρηνικά εργοστάσια. Στη διαδικασία της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας τα πυρηνικά εργοστάσια έχουν ανάγκη το νερό. Γιατί με ποσότητές του ψύχονται και έτσι είναι εφικτή τεχνικά καθώς και για λόγους ασφαλείας η παραγωγή ρεύματος.

Το 2022 ήταν από τις χειρότερες χρονιές στην παραγωγή ρεύματος από υδροηλεκτρικούς σταθμούς και πυρηνικά εργοστάσια. Η ξηρασία ιδίως στις χώρες της Βόρειας και της Κεντρικής Ευρώπης είχε ως αποτέλεσμα να βγουν εκτός λειτουργίας υδροηλεκτρικά και πυρηνικά εργοστάσια. Ετσι στην Ευρώπη η συμμετοχή των πυρηνικών στο ενεργειακό μείγμα έπεσε από το 25,4% το 2021 στο 22%. Μεγαλύτερα προβλήματα αντιμετώπισαν η Γαλλία, όπου το μερίδιο των πυρηνικών στο συνολικό ενεργειακό μείγμα της ηλεκτροπαραγωγής είναι πάνω από 63%, το Βέλγιο (46,7%), η Ουγγαρία (44,6%), η Τσεχία (36,4%), η Φινλανδία (34,5%) κ.ο.κ.

Αλλά και στην υδροηλεκτρική παραγωγή η Αυστρία μετρά τη συμμετοχή της στο ενεργειακό μείγμα σε ποσοστό 55,8%, η Σουηδία σε 40,3%, η Ιταλία σε 10,7%. Η υδροηλεκτρική παραγωγή έπεσε στην ΕΕ στο 10% το 2022 από 12% το 2021.

Η έλλειψη νερού και πυρηνικής ενέργειας προκαλεί περιορισμό των αναγκαίων ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας που χρειάζεται η ΕΕ.Το αποτέλεσμα είναι, όπως συνέβη και πέρυσι σε μια ιδιαίτερα δύσκολη χρονιά λόγω της ενεργειακής κρίσης, οι τιμές ρεύματος να ανέβουν.

Το ηλεκτρικό σύστημα της ΕΕ είναι διασυνδεδεμένο, όπως και οι χρηματιστηριακές αγορές των χωρών. Το σβήσιμο πυρηνικών και υδροηλεκτρικών εργοστασίων πυροδοτεί ντόμινο ανοδικών τιμών στην ηλεκτρική ενέργεια από τη Σουηδία και τη Γαλλία μέχρι και την Ελλάδα.