Σχέδιο – ανάσα 6 δισ. ευρώ για τις ελληνικές βιομηχανίες

Μεγάλη οικονομική ανακούφιση της τάξης των 6 δισ. ευρώ θα προσφέρουν στις ελληνικές βιομηχανίες οι επενδύσεις για την ανάπτυξη αποθηκευτικών εγκαταστάσεων διοξειδίου του άνθρακα (CO2). Διεθνώς έχουν αξιοποιηθεί για αυτόν τον σκοπό 30 υπόγειοι ή υποθαλάσσιοι ταμιευτήρες, ως επί το πλείστον ενεργά ή εξαντλημένα κοιτάσματα φυσικού αερίου με δυνατότητα αποθήκευσης 42,6 εκατομμύρια τόνους ετησίως. Οι 19 εξ αυτών είναι στην Αμερική και οι τέσσερις στην Ευρώπη, ενώ πλειάδα άλλων τέτοιων projects βρίσκεται σε διαφορετικά στάδια ανάπτυξης.

Τα παραπάνω έγιναν γνωστά κατά τη διάρκεια εκδήλωσης της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ), η οποία σε συνεργασία με την KPMG παρουσίασε τη Λευκή Βίβλο για την ανάπτυξη CCS (Capture Carbon Storage) στην Ελλάδα.

Στην Ελλάδα η μόνη αδειοδοτημένη αποθηκευτική εγκατάσταση για ρύπους CO2 είναι ο ταμιευτήρας του κοιτάσματος του Πρίνου, το οποίο εκμεταλλεύεται η Energean. H αποθηκευτική του δυναμικότητα, σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά από τον διευθύνοντα σύμβουλο της ΕΔΕΥΕΠ Αρη Στεφάτο, είναι 60 εκατ. τόνοι. Η τιμή στο χρηματιστήριο ρύπων του CO2 είναι στα 100 ευρώ/τόνο. Η αξιοποίησή της θα μπορούσε να αποφέρει ένα όφελος της τάξης των 6 δισ. ευρώ στις ελληνικές βιομηχανίες σε μακροχρόνια βάση.

Οι ετήσιες εκπομπές CO2 από τις μεγάλες βιομηχανίες της χώρας, τσιμεντοβιομηχανίες, διυλιστήρια, ηλεκτροπαραγωγούς και μεταλλευτικές επιχειρήσεις, υπολογίζονται σε περίπου 30 εκατ. τόνους.

Ενδιαφέρον

Σύμφωνα με τον Στεφάτο οι μεγάλες βιομηχανίες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για την αποθήκευση των ρύπων CO2, καθώς με τον τρόπο αυτόν εξοικονομούν δαπάνες για τις εκπομπές και θα γίνουν πιο ανταγωνιστικές στην ευρωπαϊκή και διεθνή αγορά. Η ΕΔΕΥΕΠ έχει σε εξέλιξη έρευνες για τη δυνατότητα αποθήκευσης ρύπων και σε άλλες περιοχές της χώρας, σε γεωλογικούς ταμιευτήρες των Γρεβενών, της Μαγνησίας αλλά και της Δυτικής Θεσσαλονίκης.

Πρόσφατα με νομοθεσία του 2022 η ΕΔΕΥΕΠ ορίστηκε ως αδειοδοτούσα αρχή για την έρευνα και την επένδυση μετατροπής υπόγειου ή υποθαλάσσιου ταμιευτήρα (συνήθως πρόκειται για παλιά εξαντλημένα κοιτάσματα υδρογονανθράκων). Ωστόσο εκκρεμεί η δευτερογενής νομοθεσία, όπως για παράδειγμα τα τέλη αποθήκευσης αλλά και ο τρόπος με τον οποίο και το κράτος θα αποκομίζει έσοδα από την παραχώρηση αποθηκευτικού χώρου.

Το κοίτασμα του Πρίνου, ως γνωστόν, έχει ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας προκειμένου να χρηματοδοτηθεί με περίπου 100 εκατ. ευρώ για την επένδυση που θέλει να κάνει η Energean μετατρέποντάς το σε CCS.

Σύμφωνα με πληροφορίες η εταιρεία μαζί με τον ΔΕΣΦΑ έχουν υποβάλει και αίτημα στην Κομισιόν προκειμένου το επενδυτικό σχέδιο να ενταχθεί στα έργα κοινού και αμοιβαίου ενδιαφέροντος της ΕΕ.

Οι ΗΠΑ

Η αποθήκευση CO2 αναπτύσσεται και σε άλλες χώρες και ηπείρους του πλανήτη. Οπως έκαναν γνωστό στην εκδήλωση η γενική γραμματέας Ενέργειας Αλεξάνδρα Σδούκου και ο κ. Στεφάτος, οι ΗΠΑ επιχορηγούν τέτοιες επενδύσεις με 12 δισ. δολάρια.

Στη Μεσόγειο είναι σε εξέλιξη αντίστοιχα projects CCS στην Ιταλία, την Ισπανία και την Κροατία.

Ο Καναδάς επιδοτεί τέτοιες αποθήκες με 2 δισ. δολάρια, ενώ στην Ολλανδία οι κρατικές ενισχύσεις ανέρχονται σε 2,2 δισ. ευρώ και στη Δανία στα 5 δισ. ευρώ.

Πιο προχωρημένη χώρα είναι η Νορβηγία που καλύπτει το 80% των κεφαλαιουχικών επενδύσεων. Στη Νορβηγία βρίσκονται σε λειτουργία δύο CCS και σε φάση ανάπτυξης 12 αποθήκες. Στο Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκονται σε ανάπτυξη 36 αποθηκευτικές εγκαταστάσεις CCS.