Απόψεις

Κάποτε, όχι πολύ παλιά, ένας δημοσκόπος έλεγε ότι περίπου το 65% του εκλογικού σώματος έχει ψηφίσει ΠΑΣΟΚ τουλάχιστον μία φορά στη ζωή του. Σήμερα προσπαθεί να καταλάβει πώς θα συμπεριφερθούν μέσα στο παραβάν εκείνοι που έχουν μείνει να το στηρίζουν. Η κοινή πεποίθηση αρκετών συναδέλφων του και πολλών κεντροαριστερών στελεχών είναι ότι η βάση του κόμματος έχει τριχοτομηθεί. Το ⅓ συντάσσεται χωρίς δεύτερη σκέψη με το αφήγημα της αυτόνομης πορείας. Το άλλο ⅓ είναι θετικό σε έναν κυβερνητικό συνασπισμό με τη ΝΔ. Και το τελευταίο ⅓ βλέπει με συμπάθεια τον ΣΥΡΙΖΑ – όχι τόση ώστε να είναι η πρώτη του επιλογή την πρώτη Κυριακή των εκλογών, αλλά αρκετή για να του αναγνωρίσει παρόμοια με τα δικά του αντιδεξιά αισθήματα. Αυτή η διαπίστωση δεν κάνει ευκολότερη τη δουλειά όσων σχεδιάζουν την κομματική στρατηγική ενόψει της εθνικής αναμέτρησης. Ομως, υπάρχουν μερικά θέματα που προσφέρουν χρήσιμες ενδείξεις για το τι περιμένουν οι ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ από εκείνο – θέματα πάνω στα οποία οι τελευταίοι εμφανίζονται να έχουν σχηματίσει πιο καθαρές απόψεις.

Ψυχογράφημα

{ARX}Για παράδειγμα, το 70,1% τους δήλωσε στους ερευνητές της GPO ότι διαφωνεί με το «ούτε Μητσοτάκης, ούτε Τσίπρας». Παρ’ όλα αυτά, στη Χαριλάου Τρικούπη συνεχίζουν να πιστεύουν πως η ιδέα για ένα τρίτο πολιτικό πρόσωπο στη θέση του επικεφαλής μιας κυβέρνησης συνεργασίας μπορεί να ενοποιήσει τη βάση τους. Ο αντίλογος θέλει τον ανδρουλακικό γρίφο να σπρώχνει τους δεξιόστροφους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ προς τη ΝΔ ήδη από την 21η Μαΐου – αφού αυτοί δεν εκτιμούν ιδιαίτερα τη δημιουργική ασάφεια. Για κάποιους, πάντως, το μειονέκτημα της πασοκικής ρητορικής δεν είναι ο «άγνωστος Χ πρωθυπουργός». Η συγκεκριμένη πρόταση είναι απλά το σύμπτωμα. Η νόσος είναι η άγνοια μιας έμφυτης τάσης όποιων ξεχωρίζουν το ψηφοδέλτιο με τον πράσινο ήλιο απ’ τη στοίβα που τους δίνουν οι εκλογικοί αντιπρόσωποι. Ανθρωποι που επιχειρούν να τους ψυχογραφήσουν με βάση τα ποιοτικά στοιχεία των γκάλοπ – εκλογολόγοι και επαγγελματίες των μετρήσεων, δηλαδή – υποστηρίζουν ότι δεν θεωρούν εαυτούς ψηφοφόρους κομμάτων διαμαρτυρίας. Αυτοτοποθετούνται – έστω κι ασυνείδητα – σ’ εκείνους που ψηφίζουν κόμματα εξουσίας. Τι θα γίνει, λοιπόν, αν αυτό το χαρακτηριστικό του ψυχισμού τους αποδειχθεί το κρισιμότερο για την εκλογική τους συμπεριφορά{ARX};