Ο Μακρόν επενδύει τώρα στο Πεκίνο

Ο γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κάλεσε χθες τον πρόεδρο της Κίνας Σι Τζινπίνγκ να μεσολαβήσει με τη στενή σύμμαχό του Ρωσία και να βοηθήσει να τερματιστεί ο πόλεμος στην Ουκρανία, προτρέποντάς τον να μην παράσχει όπλα στη Μόσχα. Ο Σι απάντησε ότι ελπίζει οι δύο πλευρές να διεξαγάγουν ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις το συντομότερο δυνατόν και ότι ο πόλεμος αυτός «δεν είναι δικός μας πόλεμος».

Στις συνομιλίες που είχαν οι δύο ηγέτες στο Πεκίνο, στις οποίες συμμετέχει και η επικεφαλής της ΕΕ Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Μακρόν τόνισε ότι η Δύση πρέπει να ωθήσει το Πεκίνο να εμπλακεί στην υπόθεση της Ουκρανίας προκειμένου να βοηθήσει στον τερματισμό της κρίσης και να αποτρέψει «σπειροειδείς» εντάσεις που θα μπορούσαν να διασπάσουν τις παγκόσμιες δυνάμεις σε αντιμαχόμενα μπλοκ. Ορισμένοι αναλυτές θεωρούν ότι ο Μακρόν και η Φον ντερ Λάιεν μοίρασαν τους ρόλους, με τον γάλλο πρόεδρο να προωθεί μια «επανεκκίνηση» των σχέσεων και την πρόεδρο της Κομισιόν να θέτει τα πιο ακανθώδη ζητήματα και τις κόκκινες γραμμές στις σχέσεις αυτές.

«Η ρωσική επιθετικότητα στην Ουκρανία έχει επιφέρει πλήγμα στη (διεθνή) σταθερότητα» είπε ο Μακρόν στον Σι, καθώς οι δύο πρόεδροι στέκονταν δίπλα δίπλα έξω από τη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού κατά την έναρξη της συνάντησής τους. «Ξέρω ότι μπορώ να βασιστώ σε εσάς για να επαναφέρετε τη Ρωσία στη λογική και όλους πίσω στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων». Σε σχόλια μετά τη συνάντησή του με τον Μακρόν, ο Σι κάλεσε την Ουκρανία και τη Ρωσία να επαναλάβουν τις ειρηνευτικές συνομιλίες και να βρουν μια πολιτική λύση στη σύγκρουση. Η γαλλική προεδρία περιέγραψε ότι οι συζητήσεις μεταξύ των ηγετών ήταν «ειλικρινείς και εποικοδομητικές», ενώ η Κίνα τις χαρακτήρισε «φιλικές» και «σε βάθος».

Τα βαθύτερα αίτια

Ενδιαφέρον έχει ότι ο πρεσβευτής της Κίνας στην ΕΕ δήλωσε μία ημέρα νωρίτερα ότι η χώρα του δεν παρείχε στρατιωτική βοήθεια στη Ρωσία, ούτε αναγνώρισε τις προσπάθειές της να προσαρτήσει ουκρανικά εδάφη, συμπεριλαμβανομένης της Κριμαίας και του Ντονμπάς. Το Πεκίνο δεν καταδίκασε την εισβολή, εξήγησε, επειδή κατανοούσε τους ισχυρισμούς της Ρωσίας για αμυντικό πόλεμο κατά της επέκτασης του ΝΑΤΟ και επειδή η κυβέρνησή του πιστεύει πως «τα βαθύτερα αίτια είναι πιο περίπλοκα» από ό,τι λένε οι δυτικοί ηγέτες.

Στο τραπέζι των συζητήσεων στο Πεκίνο τέθηκε και το θέμα των πυρηνικών όπλων. Ο Μακρόν ζήτησε από τον κινέζο ηγέτη να πιέσει τη Ρωσία να συμμορφωθεί με τους διεθνείς κανόνες για τη μη διάδοση των πυρηνικών όπλων. Ο Σι απάντησε λέγοντας ότι όλες οι χώρες πρέπει να τηρούν τις δεσμεύσεις για τη μη χρήση πυρηνικών όπλων και ότι «δεν πρέπει να διεξαχθεί πυρηνικός πόλεμος», χωρίς να αναφερθεί στη Ρωσία. Κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να «απέχει από κάθε ενέργεια που θα οδηγούσε σε περαιτέρω επιδείνωση της κρίσης ή ακόμη και σε ανεξέλεγκτη πορεία».

Μοιρασμένοι ρόλοι

Η επίσκεψη του Μακρόν και της Φον ντερ Λάιεν στην Κίνα πραγματοποιείται έπειτα από χρόνια έντασης στις σχέσεις της ΕΕ με το Πεκίνο για θέματα όπως οι κατηγορίες για καταπάτηση των δικαιωμάτων στη Σιντζιάνγκ, ένα επενδυτικό σύμφωνο που έχει κολλήσει και η απροθυμία της Κίνας να καταδικάσει τη Ρωσία για την εισβολή της στην Ουκρανία. Οι δύο ευρωπαίοι πολιτικοί φαίνεται ότι μοίρασαν τους ρόλους, με τον Μακρόν να υιοθετεί πιο ήπια στάση και να καλεί τον Σι να παίξει μεσολαβητικό ρόλο ώστε να αποφευχθεί η γενίκευση της σύγκρουσης.

Η πρόεδρος της Κομισιόν, από την άλλη, σε ομιλία της στο Ευρωκοινοβούλιο λίγο πριν αναχωρήσει για το Πεκίνο άσκησε έντονη κριτική στην κινεζική κυβέρνηση. Η Φον ντερ Λάιεν, η οποία συναντήθηκε χθες και με τον πρωθυπουργό Λι, είχε δηλώσει ότι η Ευρώπη πρέπει να «απενοχοποιήσει» διπλωματικά και οικονομικά την Κίνα που σκληραίνει. «Τόσο η Ευρώπη όσο και η Κίνα έχουν επωφεληθεί πάρα πολύ από αυτή τη σχέση, ωστόσο οι διμερείς σχέσεις έχουν γίνει πιο πολύπλοκες τα τελευταία χρόνια και είναι σημαντικό να συζητήσουμε όλες τις πτυχές των σχέσεών μας σήμερα» ανέφερε.

Ο κινέζος πρωθυπουργός δήλωσε ότι η εταιρική σχέση με την ΕΕ και τη Γαλλία βρίσκεται σε «νέο σημείο εκκίνησης» και ότι και τα δύο μέρη θα πρέπει να εμμείνουν στον αμοιβαίο σεβασμό και τη συνεργασία με αμοιβαία οφέλη». Πρόσθεσε ότι η Κίνα είναι πρόθυμη να διασφαλίσει πως η Ευρώπη δεν θα ακολουθήσει αυτό που θεωρεί ως προσπάθειες των ΗΠΑ να περιορίσουν την άνοδό της.