Η ερώτηση της εβδομάδας
Απαντά ο Γιώργος Χριστόπουλος, φοροτεχνικός

Γιατί ένας φορολογούμενος που έχει ήδη εγκατασταθεί στο εξωτερικό πρέπει να κάνει αλλαγή φορολογικής του κατοικίας;
Η έννοια της φορολογικής κατοικίας για τα φυσικά και νομικά πρόσωπαείναι ιδιαίτερα σημαντική, αφού καθορίζει υπό ποιες προϋποθέσεις ένα πρόσωπο οφείλει να φορολογηθεί για το παγκόσμιο εισόδημά του και να υποβάλει φορολογική δήλωση στη χώρα μας.Εστω λοιπόν ότι κάποιος Ελληνας ή Ελληνίδαπαίρνει την απόφαση να μεταναστεύσει σε ένα άλλο κράτος, στο οποίο θα δραστηριοποιείται και θα είναι εγκατεστημένο.Από τη στιγμή της μετεγκατάστασης και μετά γεννούνται τα ερωτήματα ως προς τα εξής:
n Φορολογική κατοικία και παγκόσμιο εισόδημα: Ο φορολογικός κάτοικος εξωτερικούφορολογείται μόνο για το φορολογητέο εισόδημά του που προκύπτει στην Ελλάδα και αποκτάται μέσα σε ορισμένο φορολογικό έτοςκαι υπό την επιφύλαξη βεβαίως των διατάξεων της οικείας σύμβασης αποφυγής διπλής φορολογίας, εφόσον υφίσταται. Αντιθέτως,ο φορολογούμενος που έχει τη φορολογική του κατοικία στην Ελλάδα υποχρεούται να υποβάλει φορολογική δήλωση και να δηλώσει όλα τα εισοδήματά του, είτε προέρχονται από την Ελλάδα είτε από το εξωτερικό, δηλαδή υπόκειται σε φόρο για το παγκόσμιο εισόδημά του που αποκτάται μέσα σε ορισμένο φορολογικό έτος. Συνεπώς οι Ελληνες που έφυγαν στο εξωτερικό, αν δεν μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία και παραμείνουν φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας, είναι υποχρεωμένοι να δηλώνουν και να φορολογούνται στην Ελλάδα για όλα τα εισοδήματα που αποκτούν παγκοσμίως.
n Υποχρέωση υποβολής δήλωσης φορολογίας εισοδήματος: Ο κάτοικος Ελλάδας που μεταφέρει τη φορολογική του κατοικία στην αλλοδαπή, όταν δεν αποκτά πραγματικό εισόδημα στην Ελλάδα, π.χ. τόκους, ενοίκια, μερίσματα κ.λπ., δεν έχει υποχρέωση υποβολής φορολογικής δήλωσης στην Ελλάδα.
n Τεκμήρια: Οι φορολογικοί κάτοικοι εξωτερικού δεν έχουν τεκμήρια διαβίωσης. Για παράδειγμα, μπορεί να έχει στην Ελλάδα εξοχική κατοικία ή αυτοκίνητο ή σκάφος, χωρίς να τον πιάνει τεκμήριο διαβίωσης.Επίσης, δεν εφαρμόζονται τα τεκμήρια απόκτησης περιουσιακών στοιχείων στην Ελλάδαγια φορολογικούς κατοίκους εξωτερικού εφόσον δεν αποκτούν εισόδημα στην Ελλάδα (τόκους, μερίσματα, ενοίκια κ.λπ.).
n Εμβάσματα: Ο φορολογικός κάτοικος εξωτερικού μπορεί να εμβάζει χρηματικά ποσά μέσω τραπέζης στην Ελλάδα, χωρίς αφενός να χρειάζεται να δικαιολογήσει τα κεφάλαια αυτά και χωρίς αφετέρου να ελέγχεται για αυτές τις κινήσεις (από τις φορολογικές αρχές).
n Εισοδήματα από Ελλάδα: Ο φορολογικός κάτοικος εξωτερικού, έχοντας εισοδήματα από πηγές στην Ελλάδα (π.χ. τόκους, μερίσματα, υπεραξίες μετοχών κ.λπ.), μπορεί να εφαρμόσει τις συμβάσεις αποφυγής διπλής φορολογίας, που προβλέπουν την αποφυγή διπλής φορολόγησης.
n Επιστροφή καταθέσεων: Ο φορολογικός κάτοικος εξωτερικού που αποφασίζει να επιστρέψει στην Ελλάδα, μπορεί να κάνει μεταφορά κεφαλαίων εντός διετίας, χωρίς να χρειάζεται να δικαιολογήσει τα κεφάλαια αυτά και χωρίς να υπόκεινται σε φορολογία.
n Επιστροφή στην Ελλάδα: Ο φορολογικός κάτοικος εξωτερικού που αποφασίζει να επιστρέψει στην Ελλάδα, ακόμα κι αν δεν μεταφέρει τα κεφάλαιά του στην Ελλάδα και παραμείνουν στο εξωτερικό, θα είναι σε θέση να μπορεί να τα δικαιολογήσει οποτεδήποτε στο μέλλον. Αντιθέτως, κάποιος που δεν έχει κάνει τη διαδικασία αλλαγής της φορολογικής κατοικίας δεν θα είναι σε θέση να τα δικαιολογήσει. Μην ξεχνάμε τις διακρατικές συμφωνίες για υποχρεωτική, αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών.














