Εμπιστοσύνη

Oι διαδηλώσεις που γίνονται τις τελευταίες ημέρες στην Ελλάδα και στη Γαλλία έχουν πολλά κοινά σημεία: πάθος, πείσμα, αποφασιστικότητα, υψηλή συμμετοχή και, φυσικά, βία. Εχουν και μια μεγάλη διαφορά. Εκεί, οι διαδηλωτές ξέρουν τι θέλουν. Εδώ, ξέρουν τι ΔΕΝ θέλουν.

Ο αγώνας των Γάλλων είναι εύκολο να απαξιωθεί: κατά βάθος είναι τεμπέληδες, θέλουν να δουλεύουν όσο το δυνατόν λιγότερο απολαμβάνοντας την ίδια στιγμή ένα γενναιόδωρο κοινωνικό κράτος, αυτό όμως δεν μπορεί να συνεχιστεί, τα ελλείμματα μεγαλώνουν, λεφτόδεντρα δεν υπάρχουν, άρα πρέπει να γίνουν οικονομίες. Και στο κάτω – κάτω, πού ακούστηκε να παίρνεις σύνταξη στα 62;

Στην πραγματικότητα, το θέμα είναι πιο πολύπλοκο. Οπως σημείωνε χθες ο Σάιμον Κούπερ στους Financial Times, υπάρχουν δύο είδη εργαζομένων: οι υψηλόμισθοι και οι χαμηλόμισθοι. Οι πρώτοι έκαναν καλές σπουδές, πέρασαν χρόνια για να διαλέξουν μια καριέρα, έχουν αρκετή αυτονομία στην εργασία τους, χαλαρώνουν στις διακοπές τους και συχνά δεν θέλουν καν να συνταξιοδοτηθούν. Οι δεύτεροι ξεκίνησαν να δουλεύουν από τα 18, πέρασαν χρόνια στην ανεργία, έφτασαν να ελέγχονται από αλγορίθμους και στα 60 τους μπορεί να σφουγγαρίζουν ακόμη πατώματα παίρνοντας τον ελάχιστο μισθό. Δεν μπορεί λοιπόν και οι μεν και οι δε να παίρνουν σύνταξη στην ίδια ηλικία. Με τα πολλά ο Μακρόν το κατάλαβε και το αναθεωρημένο σχέδιο νόμου προβλέπει 43 έτη εργασίας. Αλλά χρειάζονται κι άλλες παρεμβάσεις, όπως η διαφοροποίηση των επαγγελμάτων. Και η εμπιστοσύνη της κοινωνίας έχει πλέον χαθεί.

Κάτι αντίστοιχο, για άλλους λόγους φυσικά, παρατηρείται και στην Ελλάδα. Η Νέα Δημοκρατία ανέλαβε την εξουσία για να αποκαταστήσει την αξιοπιστία του κράτους και το κύρος των θεσμών. Τέσσερα χρόνια μετά, ετοιμάζεται να ζητήσει την ψήφο του ελληνικού λαού στιγματισμένη από το σκάνδαλο των υποκλοπών και την τραγωδία των Τεμπών. Μπορεί φυσικά πάντα να επιδοθεί σε συγκρίσεις: ο Τσίπρας παρακολουθούσε τον Πιτσιόρλα και οι ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ σημαδεύτηκαν ανεξίτηλα από το Μάτι. Ομως το στοίχημα δεν ήταν αυτό. Ο Μητσοτάκης δεν υποσχέθηκε να είναι λίγο καλύτερος από τον προκάτοχό του, αλλά να πραγματοποιήσει ένα ποιοτικό άλμα. Με εξαίρεση την ψηφιοποίηση του κρατικού μηχανισμού, το άλμα αυτό δεν έγινε. Οι παθογένειες δεν θεραπεύτηκαν. Οι νοοτροπίες δεν άλλαξαν. Και ο κόσμος (ξανα)βγήκε στους δρόμους.

Είναι εύκολο να απαξιωθεί και ο αγώνας των Ελλήνων: ελέγχονται από τον ΣΥΡΙΖΑ, φωνάζουν αντί να δουλεύουν, ισοπεδώνουν τα πάντα, δεν καταλαβαίνουν ότι για να χτιστεί ένα επιτελικό κράτος απαιτείται χρόνος. Ολα αυτά είναι αδιάφορα. Πέθαναν 57 άνθρωποι που δεν έπρεπε να πεθάνουν.

Στη δυσφορία της γαλλικής κοινωνίας, η κυβέρνηση Μακρόν απάντησε με άλλο ένα προεδρικό διάταγμα. Στη δυσφορία της ελληνικής κοινωνίας, η κυβέρνηση Μητσοτάκη αποπειράται να απαντήσει με άλλο ένα «Ποτέ ξανά». Αλλά η οργή δεν υποχωρεί.