Μια φωνή εναντίον του εθνικισμού

Ο πρώτος ουσιαστικά μεταμοντέρνος συγγραφέας της Ιαπωνίας και ο δεύτερος Ιάπωνας βραβευμένος με Νομπέλ, ο Κενζαμπούρο Οε, πέθανε σε ηλικία 88 ετών στις 3 Μαρτίου. Ο «επαναστάτης» δημιουργός που κατάφερε να εντάξει το ιαπωνικό μυθιστόρημα στην παγκόσμια λογοτεχνική σκηνή του μεταπολεμικού κόσμου και έπλασε «έναν φανταστικό κόσμο όπου η ζωή και ο μύθος συμπυκνώνονται για να σχηματίσουν μια ανησυχητική εικόνα της ανθρώπινης δυσπραγίας σήμερα», σύμφωνα με την επιτροπή που του απένειμε το Νομπέλ, γεννήθηκε το 1935 στο νησί Σικόκου, στα νοτιοανατολικά της ηπειρωτικής Ιαπωνίας. Ο πατέρας του, μέλος μιας επιφανούς οικογένειας γαιοκτημόνων, σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Ο ίδιος σε παιδική ηλικία ήθελε να γίνει φυσικός και υποσχέθηκε στη μητέρα του να κερδίσει το Νομπέλ. Και κράτησε εν μέρει τον λόγο του, εφόσον ναι μεν κέρδισε το Νομπέλ, αλλά όχι στη Φυσική.

Σπούδασε Γαλλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Τόκιο και κέρδισε το πρώτο του σπουδαίο λογοτεχνικό βραβείο για το διήγημά του το «Κελεπούρι» σε ηλικία 23 ετών. Ηδη από το 1960 κατάφερε με τα κείμενά του να προσελκύσει το διεθνές αναγνωστικό κοινό. Πολιτικά, ήταν μια εξέχουσα φωνή για μια γενιά αντιφρονούντων που αντιτάχθηκαν στον εξοπλισμό των αμυντικών δυνάμεων της Ιαπωνίας και υποστήριζαν την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων στην Κίνα, την Κορέα και άλλους ασιάτες γείτονές της. Ουκ ολίγες φορές δέχθηκε απειλές από ακροδεξιά στοιχεία.

Ταξίδεψε στην Κίνα, τη Ρωσία και τη Δυτική Ευρώπη. Γνωρίστηκε με τον Ζαν Πολ Σαρτρ και τον θεώρησε ως έναν λογοτεχνικό ήρωα που άσκησε μεγάλη επιρροή στο έργο του, άποψη που διατύπωνε επίσης για τους Χένρι Μίλερ και Νόρμαν Μέιλερ. Το πλέον γνωστό βιβλίο του φέρει τον τίτλο «Μια προσωπική υπόθεση», το οποίο είναι εν μέρει αυτοβιογραφικό και πραγματεύεται τον τρόπο που καλείται ένας πατέρας να αντιμετωπίσει τη γέννηση του παιδιού του που πάσχει από υδροκεφαλισμό. Πρόκειται για το πρώτο έργο του που μεταφράστηκε στα αγγλικά και έτυχε διεθνών διακρίσεων. Ο κεντρικός χαρακτήρας θεωρείται ένας από τους συγκλονιστικότερους της σύγχρονης μυθιστοριογραφίας.

Επίσης δημοφιλή στο διεθνές κοινό και βραβευμένα έργα του είναι τα «Τσάκισέ τα από μικρά, σκότωσέ τα από παιδιά» και «Η σιωπηλή κραυγή».