Τα… τέρατα {LF}της πανδημίας: {LF}από την Κράκεν {LF}στον Ορθρο

H έλευση του Ορθρου, πριν καν η Κράκεν κάνει τον κύκλο της, γεννά έντονη ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα καθώς o SARS-CoV-2 αποδεικνύει στην πράξη πως η εξελικτική του… φαντασία είναι αστείρευτη – όπως συμβαίνει και με τον πλούτο της μυθολογίας. Ομως, πόσο απειλητικές είναι οι αναδυόμενες υποπαραλλαγές της Ομικρον; Και πότε θα σημάνει το τέλος της πανδημίας; Προς το παρόν τα δεδομένα για τα πρόσφατα πανδημικά… τέρατα (οι τελευταίες τρεις υποπαραλλαγές έχουν βαφτιστεί με ονόματα μυθικών πλασμάτων, όπως Κένταυρος, Κράκεν και Ορθρος), δείχνουν πως παρότι εξαπλώνονται ραγδαία δεν προκαλούν σοβαρές επιπλοκές. Σημειώνεται δε, πως και στη χώρα μας έχουν εντοπιστεί κατά τις τελευταίες εβδομάδες 93 κρούσματα, γεγονός που δείχνει ότι όπως και η Κράκεν, πέρασε… αθόρυβα τα σύνορα της χώρας μας.

«Οι μεταλλάξεις όταν είναι πιο μεταδοτικές τείνουν να κυριαρχούν. Πώς; Από τη στιγμή που δεν προκαλούν θανατηφόρες βλάβες στους ανθρώπους που μολύνουν επικρατούν στην κοινότητα. Αυτή όμως είναι και η αιτία που έχει δημιουργηθεί η ψευδαίσθηση ότι κάθε μετάλλαξη που θα ακολουθεί εφεξής θα είναι και πιο ήπια», σημειώνει μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο ομότιμος καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και διευθυντής του Ινστιτούτου Κοινωνικής και Προληπτικής Ιατρικής, Γιάννης Τούντας.

Αποκλιμάκωση

Ο ίδιος εντούτοις, εστιάζοντας το βλέμμα του στο παρόν (αποφεύγοντας τις προβλέψεις), επιμένει πως η πανδημία δεν έχει τελειώσει. «Με 150 νεκρούς κατά μέσο όρο την εβδομάδα στη χώρα μας, με 1 εκατ. νεκρούς στην Κίνα εντός του 2023, με αύξηση των νοσηλειών στα νοσοκομεία, αλλά και με πίεση στο σύστημα Υγείας εξαιτίας της παράλληλης και ιδιαίτερα  έντονης κυκλοφορίας των λοιπών αναπνευστικών ιών, καθίσταται σαφές πως είμαστε ακόμη εντός της φάσης της πανδημίας».

Οι παραπάνω παρατηρήσεις δεν αναιρούν τα σημάδια εξασθένησης του SARS-CoV-2 όταν κοιτάει κανείς τη μεγαλύτερη, διεθνή εικόνα. Ομως σύμφωνα με τον καθηγητή, υπάρχουν τρεις σημαντικοί παράγοντες που θα καθορίσουν πότε η σταδιακή αυτή αποκλιμάκωση θα σημάνει πως ο κορωνοϊός έχει περάσει σε ενδημική μορφή. «Ο πρώτος είναι οι μεταλλάξεις που θα προκύψουν, ο δεύτερος τα μέτρα που θα λαμβάνονται ανάλογα με την επιδημιολογική εικόνα και ο τρίτος κατά πόσο θα εφαρμόζονται τα μέτρα από τους πολίτες. Δεδομένου δε, πως και οι τρεις παράγοντες είναι αστάθμητοι, είναι αδύνατον να κάνουμε μια ασφαλή πρόβλεψη για το πότε θα βγούμε από την πανδημία».

Λαμβάνοντας συνεπώς υπόψη πως παρότι έχει παρέλθει το στάδιο της υγειονομικής κρίσης η πίεση στα νοσοκομεία δεν είναι αμελητέα, ο Γ. Τούντας υπερασπίζεται την άποψη πως τόσο η χώρα μας όπως και άλλες επέσπευσαν τη χαλάρωση των μέτρων, με αποτέλεσμα να καταγράφονται οι συνέπειες.

Θάνατοι

Εν τω μεταξύ, ακόμη και ο όρος «ενδημικός» μάλλον… θολώνει παρά αποκρυσταλλώνει την εικόνα για εκείνα που θα ακολουθήσουν στο μέλλον. Η γρίπη, που είναι και το πλέον ενδεικτικό παράδειγμα, χαρακτηρίζεται από μία εποχικότητα σε ό,τι αφορά την κυκλοφορία της, γεγονός που δεν επιβεβαιώνεται πως θα ισχύσει και για τον κορωνοϊό.

Επιπλέον και όπως προσθέτει ο Γ. Τούντας στοιχίζει κάθε χρόνο τη ζωή 500-600 ανθρώπων στη χώρα μας. «Αρα, κατά την ενδημική φάση δεν σημαίνει πως δεν θα έχουμε θύματα. Και καθώς ο πανδημικός ιός είναι πιο τοξικός από τη γρίπη είναι πιθανόν να καταγράφονται περισσότεροι θάνατοι». Υπάρχει όμως και το αισιόδοξο σενάριο: «Να δημιουργηθεί στο μέλλον ένα εμβόλιο που θα μας απαλλάξει από τον κίνδυνο μόλυνσης ή ο ιός να εξαφανιστεί όπως έχει συμβεί με άλλους στο παρελθόν».