Από τη Ρουάντα στη σφηγκοφωλιά (sic)

Στα «Νέα» της 29^ηςΔεκεμβρίου, πολιτικοί αρχηγοί, μεταξύ των οποίων ο Νίκος Ανδρουλάκης και ο Δημήτρης Κουτσούμπας, κατέθεταν τις αναγνωστικές προτάσεις τους. Από τα έξι βιβλία λοιπόν που πρότεινε ο σύντροφος πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, τα δύο είναι στην αγγλική γλώσσα. Από έγκυρες πηγές έχω πληροφορηθεί, σε ανύποπτο χρόνο, ότι τα αγγλικά του ηγέτη του ΠΑΣΟΚ είναι μετριότατα, αν όχι υποτυπώδη. Και όμως, προτείνει (επομένως, τεκμαίρεται ότι τα έχει διαβάσει) βιβλία όπως τα «Stepp’d in blood: Akazu and the architects of the Rwandan genocide against the Tutsi» του Andrew Wallis και «Shake hands with the Devil. The failure of humanity in Rwanda» του Romeo Dallaire. Εκτός από τους επαίνους που δικαιούται ο σύντροφος πρόεδρος για την έφεσή του προς τις ξένες γλώσσες και προς την αγγλοσαξονική βιβλιογραφία ειδικότερα, οφείλω να πω ότι με εντυπωσίασε και κάτι ακόμα. Και τα δυο αγγλόφωνα βιβλία που υπάρχουν στις προτάσεις του αφορούν τη Ρουάντα. Οχι την Ουκρανία, ή το Ιράν, ή τα Βαλκάνια, ή έστω την Ευρωπαϊκή Ενωση, αλλά τη Ρουάντα! Αποτρόπαιες αναμφισβήτητα οι σφαγές στη Ρουάντα αλλά έγιναν πριν από τριάντα χρόνια. Να έχεις τέτοια άνεση πρόσβασης στην αγγλόφωνη βιβλιογραφία και να διαβάζεις σχεδόν αποκλειστικά για τη Ρουάντα! Μη μου πείτε ότι δεν ξενίζει κάπως.

Ας περάσουμε, όμως, και στον γενικό γραμματέα του ΚΚΕ. Ο σύντροφος Κουτσούμπας λοιπόν προτείνει έξι βιβλία, από τα οποία και τα έξι είναι των εκδόσεων ΣύγχρονηΕποχή, δηλαδή εκδόσεων του ΚΚΕ. Γιάννης κερνάει, Γιάννης πίνει. Ή μάλλον, ο γραμματέας διαβάζει μόνονό,τι έχει την έγκριση και την εκδοτική σφραγίδα του κόμματος. Σιγά μην πιάσει στα χέρια του βιβλία «αστικών» εκδοτικών οίκων! Και αν πίσω από αυτά κρύβονται δόλιοι συγγραφείς και εκδότες που παραπλανούν αγνούς μαρξιστές-λενινιστές για να τους μεταδώσουν τον ιό της αστικής σκέψης ή απόψεις των «αναθεωρητών»; Σίγουρα πράγματα, του «μαγαζιού μας». Σύγχρονη Εποχή και ξερό ψωμί. Μία πάντως από τις προτάσεις του συντρόφου Κουτσούμπα, δίπλα σε τίτλους όπως «Συνέντευξη με τον Μαρξ», «Η συνταγματική έκφραση της δικτατορίας του κεφαλαίου» και «1922: ιμπεριαλιστική εκστρατεία και Μικρασιατική Καταστροφή», είναι το μυθιστόρημα του μακαρίτη Δημήτρη Ραβάνη-Ρεντή με τίτλο «Η σφηγκοφωλιά». Περίεργος τίτλος. Υπάρχει η μυθική σφίγγα, υπάρχουν οι σφήκες που ζουν σε σφηκοφωλιές, αλλά πάντως λέξη σφήγκα, και κατ’ επέκταση σφηγκοφωλιά, δεν υπάρχει στα ελληνικά. Οχι τίποτεάλλο, αλλά για να μην ξεχνάμε και τον γλωσσικό χαρακτήρα της στήλης.

Και κάτι τελευταίο, της κατηγορίας mea culpa. Στο προηγούμενο Γλωσσίδι, ο δαίμων τουπληκτρολογίου μετέτρεψε το «είχα εγκύψει» σε «είχα ενσκήψει». Ευχαριστώ τον καλό φίλο της στήλης που μου το επισήμανε.

Επιδόρπιο

Οταν η πατάτα ήρθε στην Ευρώπη, τον 16^ο αιώνα, η Καθολική Εκκλησία απαγόρεψε τη βρώση της. Το επιχείρημα ήταν ότι δεν γίνεται  πουθενά λόγος για αυτήν στη Βίβλο.