Μια παράλογη (;) «Παρεξήγηση»

Ενα από τα εμβληματικά έργα του παγκόσμιου ρεπερτορίου, γραμμένο στα μέσα του 20ού αιώνα, είναι η «Παρεξήγηση» του γάλλου νομπελίστα Αλμπέρ Καμύ: ο συγγραφέας εκφράζει πρώιμα το παράλογο που θα αναπτυχθεί στη συνέχεια, καθορίζοντας τη λογοτεχνία και το θέατρο.

«Η Παρεξήγηση» («Le Malentendu») γράφτηκε στο Παρίσι, το 1943-44, την εποχή που ο συγγραφέας της ήταν εγκατεστημένος στη γαλλική πρωτεύουσα και εργαζόταν ως γραμματέας σύνταξης στην εφημερίδα «Paris-Soir». Είχε μόλις δημοσιευθεί «Ο Ξένος» και το φιλοσοφικό του δοκίμιο «Ο μύθος του Σίσυφου». Αφορμή στάθηκε ένα πραγματικό γεγονός που ο Καμύ πληροφορήθηκε από ένα άρθρο. Κάπου, σ’ ένα χωριό στην Τσεχοσλοβακία, ένας άνδρας επιστρέφει στο πατρικό του έπειτα από 25ετή απουσία, χωρίς να ενημερώσει κανέναν. Και δεν τον αναγνωρίζουν ούτε η μητέρα του ούτε η αδελφή του. Πλούσιος πια γίνεται θύμα στα χέρια των δικών του που, για να τον κλέψουν, τον δολοφονούν. Την επομένη η μητέρα του ανακάλυψε την ταυτότητα αυτού του άγνωστου ταξιδιώτη και αυτοκτόνησε ενώ η αδελφή του κρεμάστηκε.

Οπως ο ίδιος ο Καμύ παραδέχτηκε αυτή η ιστορία, την οποία διάβαζε και ξαναδιάβαζε, τον επηρέασε και τον οδήγησε στο θεατρικό του. «Από τη μια μού φαινόταν απίστευτη και από την άλλη εντελώς φυσιολογική», έγραψε. Και κάπως έτσι γεννήθηκε η δική του «Παρεξήγηση», στην οποία και διατήρησε τα τρία βασικά πρόσωπα. Μαζί πραγματεύεται το μοιραίο αλλά και το παράλογο με τρόπο καίριο και σκοτεινό, σαν ένας σύγχρονος μύθος με τα χαρακτηριστικά της αρχαίας τραγωδίας.

Ο Γιάννης Χουβαρδάς (φωτογραφία) επιστρέφει στο Θέατρο Τέχνης, στη σκηνή της οδού Φρυνίχου, για να ανεβάσει την «Παρεξήγηση», με την υποστήριξη του Γαλλικού Ινστιτούτου: υπό τους ήχους της μουσικής που ερμηνεύει ζωντανά ο Blaine Reininger, δημιουργεί τον δικό του σκηνικό χώρο, μυστηριώδη και μεταφυσικό. Τους βασικούς ρόλους ερμηνεύουν η Μαριάννα Κάλμπαρη, η Πηνελόπη Τσιλίκα και ο Αναστάσης Ροϊλός, ενώ παίζουν ακόμα η Φλομαρία Παπαδάκη και ο ίδιος ο Reininger – πρεμιέρα στις 3 Φεβρουαρίου.