Το φάντασμα {LF}της μικρής Μαρίας

Κάτω τα μολύβια. Μικρή Μαρία δεν υπήρξε, μόνο το φάντασμά της. Η πιθανότητα να υπήρξε αλλά να μην μπορούμε να την εντοπίσουμε τόσο καιρό μετά, η αμφιβολία, την οποία επικαλείται το γερμανικό «Σπίγκελ» για να δικαιολογήσει την «πατάτα» του για τη δημοσίευση μιας είδησης «μούφα», είναι απλώς παρηγοριά στον άρρωστο.

Ηταν μια ψεύτικη είδηση. Υπό ποίες συνθήκες παρήχθη, δημοσιεύτηκε και αναπαρήχθη δεν μας ενδιαφέρει. Ας λύσει το «Σπίγκελ» τα ζητήματα εσωτερικής λειτουργίας του. Η δημοσιογραφία αυτά τα έχει λυμένα. Το ζήτημα είναι πάντα ένα: αν μια πληροφορία που δημοσιεύει ένα μέσο ενημέρωσης είναι αληθινή ή ψεύτικη. Η περί ης αποδείχτηκε ψεύτικη. Και όχι επειδή υπάρχουν αμφιβολίες σχετικά με την πιθανότητα να πέθανε ένα κοριτσάκι στον Εβρο. Στη δημοσιογραφία, αν υπάρχουν αμφιβολίες για μια είδηση δεν τη δημοσιεύεις. Διότι η δουλειά μας απαιτεί βεβαιότητες. Αν κάτι συνέβη και μας αφορά, είναι είδηση. Αν πιθανολογούμε ότι συνέβη, οφείλουμε να το επιβεβαιώσουμε.

Ούτε είναι δικαιολογία ότι πολλοί πιστεύουν πως ο κόσμος είναι κακός, άδικος και όσο πάει χειροτερεύει. Δουλειά των ΜΜΕ δεν είναι να αποθεώνουν το κοινό αίσθημα αλλά να μεταφέρουν την αφήγηση της καθημερινότητας μέσω της δημοσίευσης αληθινών ειδήσεων, ούτε φημών ούτε γενικών πεποιθήσεων. To τεκμήριο της αλήθειας μιας πληροφορίας είναι απόλυτο, στη δουλειά που κάνουμε μισή αλήθεια δεν υπάρχει, όπως στη γυναικολογία δεν υπάρχει ολίγον έγκυος.

Ούτε είναι φρόνιμο η δημόσια συζήτηση να γίνεται με φήμες, που δεν αποδεικνύονται αληθινές. Επειδή η αγορά, ο χώρος ανταλλαγής απόψεων, δεν είναι καφενείο, χωρίς συνέπειες. Επειδή οι συζητήσεις έχουν επιπτώσεις. Υποστήριξαν αυτές τις μέρες πολλοί ότι τα δημοσιεύματα του «Σπίγκελ» έβλαψαν τη φήμη της Ελλάδας. Δεν αμφιβάλλω. Εκαναν όμως κάτι χειρότερο. Δηλητηρίασαν τη δημόσια συζήτηση εντός της χώρας. Εδωσαν επιχειρήματα σε όσους επιδίωξαν να δώσουν εγκληματικά χαρακτηριστικά στην πολιτική της κυβέρνησης για τα σύνορα, έφτιαξαν τοξικό κλίμα στις οικείες δημόσιες συζητήσεις, στα ΜΜΕ αλλά και στα κοινωνικά δίκτυα. Ο ίδιος ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας, επιτέθηκε με ανοίκειο τρόπο για τα κοινοβουλευτικά ήθη στον Πρωθυπουργό από το βήμα της Βουλής στις 26 Αυγούστου 2022, αμφισβητώντας τη διάψευσή του. Αφού το είχε γράψει το «Σπίγκελ»!

Στην υπόθεση του Εβρου, ωστόσο, το «Σπίγκελ» κάνει αναφορά και στην Μπάιντα Αλ Σάλεχ, μόνιμη κάτοικο ενός χωριού στη Ρηνανία, συγγραφέα στα αραβικά, που είχε εμφανιστεί ως πρόσφυγας στον Εβρο υποτίθεται με τη γιαγιά της. Οταν οι πρόσφυγες μεταφέρθηκαν στη Δράμα, αυτή τους εγκατέλειψε, παράτησε και την ανύπαρκτη γιαγιά της και, σύντομα, από την Αθήνα πέταξε για τη Γερμανία. Προφανώς είχε εν ισχύι διαβατήριο. Γιατί παρίστανε την πρόσφυγα, γιατί έσβησε την ανάρτηση για εκείνη την πτήση; Ψάχνοντας τον λογαριασμό της στο Facebook, βρήκα ότι πριν από τα γεγονότα του Εβρου έζησε για καιρό στην Τουρκία, ως τουρίστρια, σε ξενοδοχεία και με φόντο θάλασσα. Οι αναρτήσεις του καλοκαιριού τελειώνουν στις 19 Ιουνίου από Κωνσταντινούπολη και ξαναρχίζουν στις 8 Σεπτεμβρίου. Πολλοί παρατηρούν τα περιποιημένα νύχια της, προσωπικώς (χάρη στο google translate από τα αραβικά) παρατηρώ την έμφαση που δίνει στον Αλλάχ και το θέλημά του.

Αναμένω πιθανές λεπτομέρειες της υπόθεσης αν η συγκεκριμένη ψευδοπρόσφυγας κληθεί να καταθέσει, είτε από την ελληνική είτε από τη γερμανική δικαιοσύνη. Και ελπίζω ότι, προσεχώς, θα είμαστε πιο πονηρεμένοι στις μισές αλήθειες και στα fake news – στον τραμπισμό, από όπου κι αν προέρχεται.

Ο προοδευτισμός της ταυτότητας

Δεν ξέρω το πνεύμα των δηλώσεων της Κατερίνας Λάσπα, η οποία διαφώνησε με την εκδήλωση στην οποία drag queens διάβασαν χριστουγεννιάτικες ιστορίες σε παιδιά νηπιαγωγείου και δημοτικού, αλλά προφανώς είναι επιδερμικός προοδευτισμός οι δηλώσεις όσων την επικρίνουν. Κανείς δεν εμποδίζει οποιονδήποτε να ζει υπό όποια σεξουαλική ταυτότητα επιθυμεί. Αλλά διότι δεν μπορεί, στο όνομα κάθε ιδιαιτερότητας, να επιδιώκεται ο προσηλυτισμός οποιουδήποτε, μικρού ή μεγάλου, σε επιμέρους ταυτότητες. Οχι μόνο επειδή το φύλο δεν είναι κοινωνική κατασκευή, όπως θέλει ένας διαδεδομένος δυτικός προοδευτισμός, αλλά επειδή δεν γίνεται οι επιμέρους ταυτότητες να ομαδοποιούνται και να επιτίθενται εναντίον της κοινωνίας, ενός ευρύτερου συνόλου που αποδέχεται τη διαφορετικότητα, αλλά όχι και τη διεκδίκηση από κάθε ξεχωριστή ταυτότητα της κοινωνικής πλειοψηφίας. Αν συμβεί αυτό, αν δηλαδή ταυτοτικές ομάδες αρχίσουν να αμφισβητούν την έννοια και τον ρόλο του πολίτη, αν διάφορες κοινότητες ταυτοτήτων επιδιώξουν να αλλάξουν το κοινωνικό συμβόλαιο υπέρ τους, αυτό που θα χαθεί είναι η συναίνεση: η κοινή πορεία, παρά τις ιδιαιτερότητες καθεμιάς και καθενός μας. Και είτε θα τροφοδοτηθεί μια υπνώττουσα Ακροδεξιά είτε θα ανατείλει ένας αυταρχισμός του φύλου, της φυλής, της θρησκείας…
Ας το κατανοήσουν στο ΠΑΣΟΚ, ο προοδευτισμός της ταυτότητας είναι αντιδημοκρατικός αυταρχισμός.