Με χορηγίες σπεύδουν να «καθαρίσουν» και το όνομά τους

Εργα τέχνης που αλλάζουν χέρια για δεκάδες και ορισμένες φορές για εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια. Ετήσιοι απολογισμοί στους οίκους δημοπρασιών που συναγωνίζονται σε τζίρους δισεκατομμυρίων.

Συλλέκτες που σπεύδουν να δαπανήσουν δυσθεώρητα ποσά ως χορηγοί για τη δημιουργία νέων εκθεσιακών χώρων που φέρουν το όνομά τους σε μεγάλα μουσεία και εταιρείες που επιχειρούν να «καθαρίσουν» την επωνυμία τους, η οποία ουκ ολίγες φορές βρίσκεται στο στόχαστρο για όχι και τόσο νόμιμες ενέργειες.

Κοινός παρονομαστής όλων των παραπάνω είναι η τέχνη και η αγορά της. Χώρος πρόσφορος όχι μόνο για όσους είναι ειλικρινείς λάτρεις των εικαστικών ή για όσους βλέπουν μια επενδυτική ευκαιρία σε μια αγορά που έχει αποδειχθεί ανθεκτική στον χρόνο, αλλά και για όσους θέλουν να «ξεπλύνουν» ποσά από παράνομες δραστηριότητες, καθώς σε αντίθεση με όλες τις υπόλοιπες αγοραπωλησίες, στην εν λόγω αγορά δεν είναι υποχρεωτικό οι δύο πλευρές – και κυρίως ο αγοραστής – να αποκαλύψουν την ταυτότητά τους εφόσον οι συναλλαγές μπορούν να γίνουν μέσω εκπροσώπου κι εξ αποστάσεως εξασφαλίζοντας την «ανωνυμία» του ενδιαφερομένου.

Το πρόβλημα της ανωνυμίας και των συνεπειών ενδεχομένως επιτάθηκε τα τελευταία χρόνια, και πιο συγκεκριμένα μετά τη διαρροή των Panama Papers, που αποκάλυψαν πως χρησιμοποιούνταν εταιρείες ως παραπέτασμα καπνού για φοροδιαφυγή και απόκρυψη της ταυτότητας επιχειρηματιών με μεγάλη περιουσία.

Τα γεγονότα αυτά είχαν ως συνέπεια οι οίκοι δημοπρασιών – οι οποίοι επί τη ευκαιρία φέτος ανακοίνωσαν ιστορικά υψηλά στους τζίρους τους, με τον Christie’s να αγγίζει τα 8,4 δισ. δολάρια, αναδεικνύοντας τη χρονιά που φεύγει ως την καλύτερη όλων των εποχών, και τον Sotheby’s να ακολουθεί με 5,7 δισ. δολάρια – να επιχειρήσουν την τροποποίηση των κανονισμών τους και να απαιτούν να γνωρίζουν τα στοιχεία των πωλητών.

Ωστόσο έχουν δει το φως της δημοσιότητας περιπτώσεις επιχειρηματιών που έχουν χρησιμοποιήσει έργα τέχνης με δυνατές υπογραφές για να εξασφαλίσουν ακόμη και δάνεια από μεγάλους οίκους με εγγύηση, δηλαδή ενέχυρα τα ίδια τα έργα.