Γλυκόπικρη επέτειος με πραξικόπημα -οπερέτα

Το μεγαλύτερο δώρο για τα πρώτα γενέθλια της κυβέρνησης του Ολαφ Σολτς το είχε η υπουργός Εσωτερικών Νάνσι Φέζερ. Με μία γιγαντιαία αντιτρομοκρατική επιχείρηση εξάρθρωσε τον βασικό πυρήνα του κινήματος «Πολίτες του Ράιχ» που σχεδίαζε τη βίαιη ανατροπή της συνταγματικής τάξης της Γερμανίας.

Αυτήν τη φορά ο κίνδυνος δεν υποτιμήθηκε. Βέβαια ο σχεδιασμός των ενεργειών, το πολιτικό προσωπικό που φαντασιωνόταν επιστροφή στο Ράιχ του 19ου αιώνα και τα μέσα που διέθεταν εύκολα μπορούν να οδηγήσουν στο συμπέρασμα ότι θα ήταν πραξικόπημα – οπερέτα. Αλλά η οργάνωση και η συγκέντρωση οπλισμού ήταν επαρκείς για τρομοκρατικές ενέργειες εναντίον του μισητού στους κύκλους των φαντασιόπληκτων ακροδεξιών και συνωμοσιολόγων δημοκρατικού κράτους.

Ο ίδιος ο Σολτς είχε ένα δώρο για τον κάθε υπουργό του στην τακτική συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου την περασμένη Τετάρτη: από μία σοκολάτα της εταιρείας του Βερολίνου Ampelmann, με τον χαρακτηριστικό «Σταμάτη» και «Γρηγόρη» από την εποχή της κομμουνιστικής DDR, που κράτησε το Βερολίνο στους φωτεινούς σηματοδότες και μετά την επανένωση της Γερμανίας. Το δώρο ήταν φυσικά συμβολικό. Τα χρώματα των φαναριών που ρυθμίζουν την κυκλοφορία αντιστοιχούν στα χρώματα των κομμάτων που απαρτίζουν την κυβέρνησή του. Κόκκινο για τους Σοσιαλδημοκράτες, πράσινο για τους Πράσινους και κίτρινο για τους Φιλελεύθερους (FDP).

«Πιστεύω ότι πετύχαμε πολλά, καταφέραμε πολλά», είπε ο Σολτς στον συνοπτικό απολογισμό ενός χρόνου στην κυβέρνηση. Τα υπόλοιπα τα υπονόησε με τη σοκολάτα που επέλεξε: γλυκόπικρη, μαύρη σοκολάτα. «Γλυκόπικρος» είναι και ο απολογισμός τού ενός χρόνου της κυβέρνησής του.

Ο Σοσιαλδημοκράτης καγκελάριος και οι δύο κυβερνητικοί του εταίροι ξεκίνησαν τον Δεκέμβριο του 2021 με το σύνθημα «Τόλμη για περισσότερη πρόοδο» στη Γερμανία. Αλλά πολύ γρήγορα κλήθηκαν να διαχειριστούν τον πόλεμο στο κέντρο της Ευρώπης που ξεκίνησε η Ρωσία στην Ουκρανία και τις συνέπειές του.

Ο ένας χρόνος στην καγκελαρία δεν άλλαξε τον Ολαφ Σολτς. «Εμεινε ο ίδιος Σολτς που ήξερα. Φαίνεται όμως ότι το βάρος του αξιώματος που έχει είναι εντελώς διαφορετικό από εκείνο που κουβαλούσε πριν», λέει στα «ΝΕΑ» ο Λαρς Χάιντερ, διευθυντής της εφημερίδας «Χάμπουργκερ Αμπεντσμπλατ» του Αμβούργου, γενέτειρας του Σολτς. Γνωρίζει όσο κανένας άλλος τον σημερινό καγκελάριο, είναι συγγραφέας του βιβλίου «Ολαφ Σολτς, ο δρόμος προς την εξουσία» που κυκλοφόρησε πριν από έναν χρόνο με το πορτρέτο του σημερινού καγκελάριου («Olaf Scholz Der Weg zur Macht», Klartext Verlag).

Οι μετρήσεις καταγράφουν σήμερα μία αρνητική κρίση των Γερμανών για τον έναν χρόνο του Σολτς στην καγκελαρία και του συνασπισμού των τριών κομμάτων στην κυβέρνηση της Γερμανίας. «Οι δημοσκοπήσεις αδικούν τον Σολτς και την κυβέρνησή του», λέει ο Χάιντερ. Καταρχήν, πρέπει να αναγνωριστεί ότι κράτησαν τη Γερμανία έξω από τον πόλεμο στην Ουκρανία, σημειώνει ο Χάιντερ. Αλλά στο ερώτημα πότε θα τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία ο Σολτς σηκώνει σήμερα τα χέρια: «Αυτό δεν μπορεί να το πει κανείς, με τίποτα», ήταν η απάντηση που πήρε ο Χάιντερ σε πρόσφατη συνάντησή του με τον καγκελάριο.

Θετικός είναι ο απολογισμός τού ενός χρόνου στο σκέλος της κοινωνικής πολιτικής που άσκησε η κυβέρνηση του καγκελάριου Σολτς. «Παραβλέπουμε ότι η αύξηση του κατώτατου ωρομισθίου στα 12 ευρώ είναι μεγάλη ελάφρυνση για πολλούς πολίτες της χώρας», σημειώνει ο Χάιντερ. Η ευκολότερη χορήγηση της υπηκοότητας και η αντικατάσταση του βοηθήματος κοινωνικής πρόνοιας με το «επίδομα πολίτη» είναι επίσης στα θετικά.

Αρνητικός είναι ο απολογισμός στην πολιτική για το κλίμα. Στόχος ήταν η ταχύτατη ενεργειακή μετάλλαξη της Γερμανίας, αλλά η ενεργειακή κρίση επέβαλε επιστροφή στον άνθρακα και παράταση της λειτουργίας των τελευταίων ατομικών αντιδραστήρων της Γερμανίας.

Ο κυβερνητικός συνασπισμός Σοσιαλδημοκρατών – Πρασίνων – Φιλελευθέρων του «φωτεινού σηματοδότη» ήταν πρεμιέρα για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Γερμανίας. Δεν ήταν γάμος από έρωτα, αλλά από ανάγκη. Η τρικομματική κυβέρνηση «παράγει έργο, ακόμη και με καθυστερήσεις, με τη λήψη αποφάσεων για την αντιμετώπιση των οικονομικών και κοινωνικών συνεπειών του πολέμου στην Ουκρανία, όπως η ενεργειακή κρίση», λέει στα «ΝΕΑ» ο πολιτειολόγος Χάγιο Φούνκε του ινστιτούτου Otto-Suhr-Institut στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο (FU) του Βερολίνου. Ευτυχώς. «Διαφορετικά, θα ήταν πολύ μεγαλύτερος ο κίνδυνος να επωφεληθεί από τη σημερινή κρίση ιδιαίτερα η ακροδεξιά Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), η οποία δεν έχει σήμερα καμία προοπτική εξουσίας», διαπιστώνει ο Φούνκε.

Παρά τους τριγμούς, πάντως, ο κυβερνητικός συνασπισμός αντέχει. Και θα συνεχίσει να αντέχει «για όσο διάστημα οι Φιλελεύθεροι (FDP) δεν έχουν άλλη εναλλακτική προοπτική εξουσίας

Το βούτυρο από το ψωμί. Στην εξωτερική πολιτική δεν έλειψαν οι τριβές μεταξύ καγκελαρίας και υπουργείου Εξωτερικών, μεταξύ του Σοσιαλδημοκράτη Σολτς και της Πράσινης Αναλένα Μπέρμποκ με το δόγμα της «εξωτερικής πολιτικής αρχών» που αυτή ακολουθεί. Αλλά ο καγκελάριος «δεν άφησε να του πάρουν το βούτυρο από το ψωμί», διαπιστώνει ο Φούνκε.