Ανοίγει ένα μεγάλο κεφάλαιο για τις καταδιώξεις

Με βάση το νομοθετικό πλαίσιο στη χώρα μας – το αυστηρότερο στην Ευρώπη – πυροβολισμοί από αστυνομικούς κατά τη διάρκεια καταδίωξης δεν προβλέπονται ούτε καν προς τα λάστιχα του οχήματος στο οποίο επιβαίνει το ύποπτο άτομο. Ομως ο νόμος περιλαμβάνει τέσσερις διαβαθμίσεις για τη χρήση των όπλων, με τη δεύτερη να αναφέρεται σε πυρά κατά πραγμάτων. Δηλαδή, όταν θεωρείται ότι το ύποπτο άτομο κινείται με το όχημα απειλητικά προς τους αστυνομικούς, και εκεί θα μπορεί να γίνεται χρήση όπλου με βάση όσα προβλέπει η νομοθεσία για «άμυνα» του αστυνομικού. Η χρήση όπλου κατά οχήματος γίνεται για να αμυνθούμε από τον εμβολισμό του υπηρεσιακού οχήματος ή εφόσον διαπιστώνεται πως κινδυνεύει η ζωή άλλου από τον επικείμενο εμβολισμό. Στο εξωτερικό το αυτοκίνητο χαρακτηρίζεται από τις διωκτικές αρχές και ως «όπλο».

Στη Βρετανία η αστυνομία χρησιμοποιεί τον όρο vaw. Είναι τα αρχικά των λέξεων «vehicle as weapon», δηλαδή το «όχημα σαν όπλο». Οταν ο ύποπτος χρησιμοποιεί το όχημα ως «όπλο», το περιστατικό είναι αποτέλεσμα συστήματος πολυπαραγοντικού. Οχήματα που κινούνται ανεξέλεγκτα με διαφορετικούς τρόπους, ταχύτητες που διακόπτονται απότομα, επιταχύνσεις, αναστροφές. Το κεφάλι του οδηγού μία κοιτάζει μπροστά και πλάγια και μία κοιτάζει πίσω για να κάνει όπισθεν ώστε να επιτύχει τον εμβολισμό και τη διαφυγή. Οπότε κάθε συμπέρασμα σε σχέση με την πύλη εισόδου του βλήματος είναι δύσκολη περίπτωση.

Οπότε το καίριο σημείο σε αυτές τις περιπτώσεις είναι να διαπιστωθεί:

Α. Αν ο αστυνομικός πυροβόλησε σύμφωνα με τα όσα προβλέπονται από τον Νόμο 3169/2003 (περί χρήση όπλου από αστυνομικούς), δηλαδή αν πυροβόλησε στα πλαίσια της άμυνας για να προστατεύσει τον εαυτό του ή άλλον από «άδικη» επίθεση που στρεφόταν εναντίον τους.

Β. Αν ο αστυνομικός λειτούργησε με δόλο και ανθρωποκτόνο πρόθεση, και αυτό διαπιστώνεται από τα πραγματικά περιστατικά (κάτω από ποιες συνθήκες πυροβόλησε), ποιο ήταν το σημείο εισόδου ή εξόδου της βολίδας και αν η βολίδα διαπέρασε το ανθρώπινο σώμα ή όχι, ή το σώμα επλήγη μετά από εξοστρακισμό της βολίδας (εφόσον χτύπησε σε άλλο αντικείμενο και κατόπιν εισήλθε στο σώμα).

Συνεπώς, ανοίγει και ένα μεγάλο κεφάλαιο όσον αναφορά τις καταδιώξεις, στις οποίες θα πρέπει να εφαρμόζονται συγκεκριμένα πρωτόκολλα και να τηρούνται επιχειρησιακοί σχεδιασμοί ανάλογα με τα δεδομένα.

Ο Γιώργος Καλλιακμάνης είναι πρόεδρος Αστυνομικών Υπαλλήλων Νοτιοανατολικής Αττικής