Σήμα για μικρότερες αυξήσεις επιτοκίων

Εκοψε ταχύτητα ο πληθωρισμός τον Νοέμβριο σε Ελλάδα (9% από 9,5%) και ευρωζώνη (10% από 10,6%) γεμίζοντας προσδοκίες τις κυβερνήσεις και τους ιθύνοντες χάραξης νομισματικής πολιτικής για την αρχή του τέλους της ανόδου στις τιμές. Πρόκειται, σύμφωνα με τη Eurostat, για την πρώτη επιβράδυνση ύστερα από 17 μήνες. Η αποκλιμάκωση αυτή στέλνει σινιάλο στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να φρενάρει τον αγώνα της κατά των υψηλών τιμών και να περιορίσει το ύψος των αυξήσεων στα επιτόκια.

Η πτώση του πληθωρισμού – η μεγαλύτερη από το 2020 – δίνει πάτημα στα μέλη της ΕΚΤ να υποστηρίξουν πιο σθεναρά τις σταδιακές και μικρές αυξήσεις επιτοκίων. Τα λεγόμενα «περιστέρια» μπορούν να πιέσουν προς μια ήπια αντιμετώπιση της ανόδου των τιμών και να μην προβεί η ΕΚΤ σε νέες, άμεσες αυξήσεις των επιτοκίων. Οι αυξήσεις των επιτοκίων έχουν επιβαρύνει αρκετά τους δανειολήπτες με κυμαινόμενο επιτόκιο και τη χορήγηση νέων δανείων. Αρκετοί επίσης, οικονομολόγοι αλλά και μέλη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, έχουν βάλει στο τραπέζι το ενδεχόμενο η ευρωζώνη να εισέλθει σε ύφεση από το 2023 καλώντας την ΕΚΤ να λάβει πιο σταδιακά μέτρα κατά του πληθωρισμού. Η επικεφαλής της Ευρωτράπεζας Κριστίν Λαγκάρντ πάντως είναι σε επιφυλακή για το αν τελικά θα διαρκέσει η υποχώρηση των τιμών.

Τα «περιστέρια»

Ο έλληνας κεντρικός τραπεζίτης, Γιάννης Στουρνάρας, έχει ταχθεί υπέρ της ηπιότερης ανόδου των επιτοκίων και έχει δηλώσει ότι οι περισσότερες αυξήσεις θα διακινδύνευαν να προκαλέσουν αδικαιολόγητη ζημιά στην οικονομία της Ευρώπης. Η τοποθέτηση του έλληνα κεντρικού τραπεζίτη καταγράφει το διττό των προσεγγίσεων εντός του συμβουλίου της ΕΚΤ, καθώς αρκετά μέλη (τα γεράκια), όπως η Γερμανία, τάσσονται υπέρ των σημαντικών αυξήσεων στα επιτόκια. Υποστηρικτές της ηπιότερης ανόδου εμφανίζονται οι κεντρικοί τραπεζίτες της Κύπρου (Ηροδότου), της Ισπανίας (De Cos), της Ιταλίας (Ignazio Visco) και της Μάλτας (Edward Scicluna).

Eurostat

Εκτιμά ότι ο ετήσιος πληθωρισμός στην ευρωζώνη διαμορφώθηκε στο 10%, από 10,6% τον Οκτώβριο, ενώ οι αναλυτές του Bloomberg προέβλεπαν ότι θα διαμορφωθεί στο 10,4%. Ο δομικός πληθωρισμός όμως, ο οποίος εξαιρεί τις τιμές της ενέργειας και των τροφίμων, παρέμεινε στο υψηλό ρεκόρ του 5%.

Ενδείξεις αποκλιμάκωσης

Ο πληθωρισμός στην Ελλάδα πέρασε το σημείο καμπής και αναμένεται, σύμφωνα με ειδική ανάλυση της Εθνικής Τράπεζας, να αποκλιμακωθεί στο 3% στα τέλη του 2023, από περίπου 8% στα τέλη του 2022, με πιθανότητα ακόμη ταχύτερης υποχώρησης, αν συνεχιστεί η βελτίωση στις διεθνείς αγορές ενέργειας και πρώτων υλών. Σύμφωνα με την ανάλυση της Τράπεζας Πειραιώς, ο πολύ υψηλός πληθωρισμός, η διατήρηση των πρόδρομων δεικτών σε επίπεδο που καταδεικνύει συρρίκνωση της δραστηριότητας και η ανοδική τροχιά των επιτοκίων αποτελούν τους κύριους επιβαρυντικούς παράγοντες για την ανάπτυξη, η οποία γυρίζει στην περιοχή της ύφεσης για την ευρωζώνη το 2023.