«Ημουν κλειδωμένη στην απομόνωση για δύο μήνες, δεν έβγαινα καθόλου»

«Με είχαν στην απομόνωση για δύο μήνες» καταγγέλλει μέσω των «ΝΕΩΝ» η 15χρονη Ε.Π., που έζησε από τα 7 έως τα 13 στη δομή της Κιβωτού του Κόσμου στη Χίο. «Ημουν κλειδωμένη σε ένα δωμάτιο και δεν μπορούσα να μιλήσω με τα άλλα παιδιά, δεν έβγαινα καθόλου» λέει, δίνοντας το στίγμα της «πειθαρχίας» όπως την εννοούσαν οι υπεύθυνοι της ΜΚΟ, ενώ περιγράφει ότι δεν της επιτρεπόταν να επικοινωνεί με τον πατέρα και τον αδελφό της και πως είχε απαγορευτεί στον πατέρα της να την επισκέπτεται κάθε δύο μήνες, όπως προβλέπεται.

Σήμερα η Ε.Π. βρίσκεται στον ξενώνα εφήβων του Σισμανόγλειου Νοσοκομείου στην Παλλήνη, όμως η Κιβωτός του Κόσμου εξακολουθεί να έχει την επιμέλειά της. «Δεν έχουν πάρει ούτε ένα τηλέφωνο» τονίζει. Οταν η κοινωνική λειτουργός του ξενώνα επικοινώνησε με την οργάνωση για να ενημερώσει ότι η 15χρονη είχε ανάγκη από βασικά είδη, η απάντηση ήταν αποστομωτική: «Και εμάς τι μας νοιάζει αν θέλει ρούχα;».

Για τον πατέρα Αντώνιο, η Ε.Π. αναφέρει ότι όταν πήγαινε στη Χίο, «μιλούσε μόνο στα αγόρια, γιατί θεωρεί τις κοπέλες κατώτερες των ανδρών». Πάντως, η ίδια δεν τον είχε δει να προβαίνει σε κάποια κακοποίηση και πως «όλοι φερόντουσαν καλά μπροστά στον παπά, αλλά όταν πήγαινε για ύπνο αυτό άλλαζε».

Ο Χρόνης Χλίτσιος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην αποκάλυψη περιστατικών κακοποίησης στις δομές της Κιβωτού του Κόσμου. Εργάστηκε για 14 μήνες στη δομή της Οργάνωσης στο Διμήνι του Βόλου και όπως έχει καταγγείλει από τον περασμένο Αύγουστο, όταν ανακοίνωσε στη διευθύντρια της δομής ότι θέλει να προχωρήσει σε καταγγελία για τον ξυλοδαρμό παιδιών στη δομή, απολύθηκε. Μιλώντας στα «ΝΕΑ», περιγράφει την ατμόσφαιρα μετά τα περιστατικά ξυλοδαρμού που κατήγγειλε: «Οταν συμβαίνει κάτι σε ένα σπίτι, το φωνάζει ο χώρος». Προσθέτει, δε, ότι στα μάτια του «ο πατήρ Αντώνιος έχει απογυμνωθεί από κάθε μορφή ιεροσύνης», καθώς είχε επίγνωση του τι γινόταν, αφού ήταν παρών και σε σχετική συζήτηση στη δομή. «Οταν αντιλαμβάνεσαι τέτοιες καταστάσεις, ή θα είσαι συμμέτοχος ή θα είσαι απέναντι» καταλήγει.

Τι λένε εθελοντές και περίοικοι

Αλλοι εργαζόμενοι στις δομές της Κιβωτού του Κόσμου, ωστόσο, δεν έχουν την ίδια εικόνα. Η κυρία Σταυρούλα, εθελόντρια για δύο χρόνια στην Οργάνωση, τονίζει πως πρόκειται για ψεύδη και συκοφαντίες κατά του πατέρα Αντώνιου. «Εχει 300 παιδιά στον Πειραιά που είναι ορφανά και μένουν εκεί καθώς τα έχουν εγκαταλείψει οι γονείς τους και τα κρατάει ο πατέρας. Βάζω το χέρι στο Ευαγγέλιο για τον πατέρα Αντώνιο» αναφέρει και συμπληρώνει: «Δεν έχω λόγο να πω ψέματα γιατί τους έχω ζήσει και τους ξέρω όλους. Πήγαινα στη δομή της Αθήνας καθημερινά. Αδύνατον να έχει συμβεί κάτι και να μην το είχα δει».

«Δεν ξέρω γιατί βγαίνουν αυτή τη στιγμή οι καταγγελίες. Δεν έχω ακούσει ποτέ να μιλάνε άσχημα, ούτε έχω δει κακοποιητικές συμπεριφορές» λέει, από την πλευρά της εθελόντρια που προσφέρει τις υπηρεσίες της εννέα χρόνια στη δομή της Κιβωτού στον Κολωνό. «Δεν γνωρίζουμε πολλά πράγματα για τα παιδιά, καθώς δεν μας επέτρεπαν να μιλήσουμε μαζί τους. Τα βοηθούσαμε στα σχολικά μαθήματα αλλά δεν είχαμε άλλη επαφή με αυτά» σημειώνει πρώην εθελόντρια στη δομή της ΜΚΟ στα Ιωάννινα.

Οι κάτοικοι του Κολωνού που γειτνιάζουν με την κεντρική δομή είναι διχασμένοι: Κάποιοι δεν είδαν, ούτε άκουσαν τίποτα. Αλλοι, πάλι, περιγράφουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα από αυτή που προέβαλε η Οργάνωση. «Οσοι είναι στη ΜΚΟ είναι αρκετά απόμακροι. Είμαι χρόνια εδώ και πολλές φορές τους ακούω να μιλούν απότομα και να έχουν άσχημη συμπεριφορά. Ο πατέρας δεν είναι αυτό που δείχνει, συμπεριφέρεται διαφορετικά στα παιδιά και τους γονείς και είναι λίγο επιθετικός» λέει κάτοικος της περιοχής.

«Πολλές φορές έχω ακούσει φωνές και άσχημα λόγια από υπαλλήλους. Δεν μπορούμε να ξέρουμε ακριβώς τι συμβαίνει. Πολλές φορές μαλώνουν τα παιδιά. Σε ακραίες καταστάσεις, έχω ακούσει ουρλιαχτά» αναφέρει άλλος κάτοικος. «Τα παράθυρα είναι ανοιχτά και όσοι μένουμε εδώ ακούμε τα πάντα. Δεν ξέρω τι ρόλο παίζουν οι υπάλληλοι» σημειώνει.

Δεν είναι νέο φαινόμενο

Η κακοποίηση στα ιδρύματα δεν είναι νέο φαινόμενο. «Περιστατικά βίας και κακοποίησης γίνονταν πάντα στις δομές ανηλίκων. Αυτό που άλλαξε είναι ότι δεν είναι πλέον κοινωνικά αποδεκτά» υπογραμμίζει ο Κωνσταντίνος Γκαγκανιάρης, που πέρασε τα σχολικά του χρόνια τις δεκαετίες του ’80 και του ’90 σε ιδρύματα, ενώ μετά εργάστηκε σε δομές.

«Μας ξυπνούσαν το πρωί και μας έριχναν ξύλο. Οταν ρωτούσε κανείς “γιατί”, απαντούσαν “για να μην κάνεις κάτι”» θυμάται. Αλλες φορές «μας χτυπούσαν με μεταλλικά ραβδιά. Ελεγαν “θα σου ρίξω 10 χτυπήματα στο πάνω μέρος του χεριού”. Αν τραβιόσουν, ξεκινούσαν από την αρχή. Η τιμωρία μπορεί να διαρκούσε από ένα λεπτό ως και μισή ώρα».

Σύμφωνα με τον Κωνσταντίνο Γκαγκανιάρη, τα προβλήματα στις δομές είναι συστημικά. «Η εκπαίδευση των εργαζομένων είναι ελλιπής, οι ψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί είναι για “ντεκόρ”, ενώ δεν υπάρχει εξατομικευμένη προσέγγιση. Φέρονται σε όλα τα παιδιά με τον ίδιο τρόπο». Τονίζει ότι οι εργαζόμενοι στις δομές δεν αξιολογούνται ουσιαστικά και πως υπάρχει υποστελέχωση. «Στις δομές υπάρχουν τρεις κατηγορίες εργαζομένων: Αυτοί που θέλουν να βοηθήσουν, αυτοί που το κάνουν για τα λεφτά και αυτοί που θέλουν να βγάλουν απωθημένα. Βλέπουμε μια ανακύκλωση της βίας και του τραύματος» καταλήγει.