Ιδεοληψίες

^«Κάθαρμα ο Πούτιν», «κτήνος ο Ερντογάν», δεν τους διαβάζουμε βέβαια στις εφημερίδες, ακούμε όμως καθημερινά τους χαρακτηρισμούς αυτούς, να τους εκτοξεύουν άγνωστοί μας στον δρόμο, ενώ μιλούν στο τηλέφωνο, αλλά συχνά και δικοί μας άνθρωποι. Χωρίς να αναρωτιούνται πώς είναι δυνατόν τόσο μεγάλα θέματα σε σχέση με τους ηγέτες που τα διαχειρίζονται να καλυφθούν ή να εξαντληθούν, όσο οξείς, υποτιμητικοί ή προσβλητικοί και αν είναι. Επειδή μια λέξη μονάχη της – όσο και αν για τον Κόλεριτζ η ιστορία μιας λέξης είναι συχνά μεγαλύτερη σε σχέση με την ιστορία μιας εκστρατείας – δεν κινητοποιεί την κριτική σκέψη προκειμένου να συνειδητοποιήσει κανείς τι ακριβώς συμβαίνει με τους καταγγελλόμενους με τον απαξιωτικό τρόπο των προσβλητικών – όπως φαντάζεται – χαρακτηρισμών, θα μπορούσες να ισχυριστείς πως με το να διακινούνται ελευθέρως όπου γης οι χαρακτηρισμοί αυτοί δεν αποκλείεται να έχουν το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα.

Να δημιουργούν τελικά ένα είδος προστασίας και, αντί να εκθέτουν, να ισχυροποιούν, αφού η εγρήγορση και η αγρύπνια που θα ήταν δυνατόν αν όχι να ανατρέψουν, τουλάχιστον να ταρακουνήσουν μακροπρόθεσμα την απεχθή καθεστηκυία τάξη πραγμάτων, βολεύονται με ρητορικές κορώνες, όπως είναι πάντα ακόμα και οι πιο δικαιολογημένοι μονολεκτικοί χαρακτηρισμοί. Μάλλον θα πρέπει να συμβαίνει κάτι ανάλογο αφού αποκλείεται οι υβριζόμενοι και προπηλακιζόμενοι να μην έχουν υπολογίσει τους χαρακτηρισμούς αυτούς, για παράδειγμα του «καθάρματος» και του «κτήνους». Σε σημείο μάλιστα ώστε ακόμα και αν τους απευθύνονταν κατά πρόσωπο, να μην αισθάνονταν την παραμικρή ενόχληση ή δυσφορία. Οι εξουσίες, οπουδήποτε στον κόσμο, έχουν κατορθώσει όχι μόνο τον προπηλακισμό, αλλά και την τεκμηριωμένη σφοδρή αντιπαράθεση μαζί τους, από τη στιγμή που δεν εκφράζεται με έναν ανατρεπτικό τρόπο, αλλά έχει έναν καφενόβιο, συνοικιακά συζητητικό χαρακτήρα, να την ενσωματώνουν μέσα στη ροή μιας καθημερινότητας που θα υπάρξει έτσι ή αλλιώς.

^«Βρίζε με αλλά λέγε με», προέτρεπε παλαιότερα τους δημοσιογράφους ένας σημαντικός καλλιτέχνης, ενώ ένας οδηγός ταξί μας είχε εκμυστηρευτεί πως ένας έμπορος ναρκωτικών του είχε πει επί λέξει: «Με όλα αυτά που λέγονται και γράφονται καθημερινώς για τα ναρκωτικά μας γίνεται δωρεάν μια τεράστια διαφήμιση». Φαντάζεται ο καθένας, επειδή του ίδιου θα του ήταν ανυπόφορο να κυκλοφορεί για το άτομό του μια τόσο βαριά κατηγορία, όπως για τους πολιτικούς που αναφέραμε, και θα του ήταν προτιμότερο, αν συνέβαινε κάτι τέτοιο να εξαφανιστεί από προσώπου γης, του είναι δύσκολο να καταλάβει μια νεότροπη μορφή ασυλίας που έχει δημιουργηθεί για τα πολύ γνωστά, διάσημα πρόσωπα. Ο ψόγος αντί να αποκαθηλώνει, συχνά εξαίρει. Ακριβώς γιατί οι λέξεις – δυστυχώς – άλλο νόημα φαίνεται να έχουν όταν συζητούν πέντε φίλοι μεταξύ τους στον δρόμο ή στην καφετέρια και τελείως διαφορετικό όταν εκφραζόμενες σε έναν στενό κύκλο συμβαίνει να τις χωρίζει άβυσσος όσον αφορά τον αποδέκτη τους.