Η πιο δεξιά κυβέρνηση από ποτέ

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου φαίνεται ότι επιστρέφει στην πρωθυπουργία του Ισραήλ. Το αποτέλεσμα των exit polls δίνει στον πολιτικό συνασπισμό του οποίου ηγείται 62 από τις 120 έδρες της Κνεσέτ. Αυτό σημαίνει πως η χώρα θα σχηματίσει την πιο δεξιά κυβέρνηση από ποτέ. Δεν είναι μόνο η ιδεολογία του κόμματος Λικούντ αλλά και αυτή των μικρότερων παρατάξεων που στηρίζουν τον Νετανιάχου, που οδηγούν στη διαπίστωση αυτή. Η μεγάλη συμμετοχή μάλιστα των υπερορθόδοξων Εβραίων φαίνεται πως συνετέλεσε στο αποτέλεσμα, όπως αυτό αποτυπώνεται στις αρχικές εκτιμήσεις.

Οι ισραηλινοί πολίτες όχι μόνο δεν έδειξαν κουρασμένοι από τις συνεχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις – χθες ψήφισαν για πέμπτη φορά τα τελευταία χρόνια – αλλά προσήλθαν στις κάλπες μαζικά. Η συμμετοχή ήταν η μεγαλύτερη από το 1999 ξεπερνόντας στο 71% λίγο πριν από το τέλος της εκλογικής διαδικασίας. Παρά τη δικαστική του περιπέτεια ο Νετανιάχου εξακολουθεί να εμπνέει την ισραηλινή κοινωνία περισσότερο από τους αντιπάλους του. Ο Nαφτάλι Μπένετ και ο Γιαΐρ Λαπίντ είχαν την ευκαιρία να κυβερνήσουν για περίπου έναν χρόνο και να χτίσουν κάτι διαφορετικό, αλλά η απόδοσή τους προφανώς δεν αξιολογήθηκε θετικά από την πλειοψηφία.

Για τους ισραηλινούς πολίτες η ασφάλεια είναι η πιο σημαντική προτεραιότητα. Κατά τη διάρκεια της θητείας των Μπένετ και Λαπίντ σημειώθηκαν περισσότερες τρομοκρατικές επιθέσεις από το συνηθισμένο και αυτό ευνόησε τον Νετανιάχου. Επίσης, τα καθημερινά προβλήματα, με πιο σημαντικό από αυτά τον πληθωρισμό, του έδωσαν τη δυνατότητα να εμπλουτίσει την καμπάνια του με οικονομικά χαρακτηριστικά, και να δώσει ελπίδα βελτίωσης της κατάστασης στον απλό πολίτη. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον θα έχει, πάντως, αν η κυβέρνηση που αναμένεται να σχηματίσει ο Νετανιάχου θα επηρεάσει άμεσα ή έμμεσα τη διαδικασία της δίκης εναντίον του.

Σε ό,τι αφορά την Ανατολική Μεσόγειο, οι τουρκοϊσραηλινές σχέσεις θα συνεχίσουν να αναπτύσσονται αλλά με πολύ μεγαλύτερη καχυποψία σε σχέση με αυτή του περασμένου έτους. Ο Νετανιάχου εμφανίζεται επιφυλακτικός έναντι του Ερντογάν, αλλά γνωρίζει πως η Τουρκία είναι απαραίτητη για τη χώρα του σε διάφορα θέματα ασφαλείας. Παράλληλα, αν η αναμενόμενη νίκη Νετανιάχου συνδυαστεί με επικράτηση των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές, ίσως δοθεί νέα δυναμική στον μηχανισμό 3+1, όπου συμμετέχουν Ελλάδα και Κύπρος μαζί με το Ισραήλ και την Αμερική. Μόνον έτσι μπορεί να ξαναμπεί στην ατζέντα η κατασκευή του αγωγού East Med.

Τέλος, αναμένεται περαιτέρω σκλήρυνση της ισραηλινής στάσης έναντι των Παλαιστινίων και νέα επιδείνωση των σχέσεων Αμερικής – Ισραήλ με το Ιράν. Αυτό που θα έχει ξεχωριστό ενδιαφέρον θα είναι η μελλοντική κατεύθυνση των σχέσεων Νετανιάχου – Πούτιν, που στο παρελθόν ήταν άριστες. Σίγουρα, το Ισραήλ μπορεί πλέον να παίξει ρόλο πιο ενεργό στο Ουκρανικό, έστω και με το βλέμμα περισσότερο στο Ιράν παρά στην Ουκρανία. Οταν ο Μπένετ επισκεπτόταν τη Μόσχα ως πρωθυπουργός λίγες μέρες μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, τα δεδομένα ήταν διαφορετικά. Το ειδικό του βάρος δεν συγκρίνεται με αυτό του Νετανιάχου.

Ο Γιώργος Ν. Τζογόπουλος είναι λέκτορας Διεθνών Σχέσεων στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο της Νίκαιας (CIFE), Senior Fellow στο Ελληνικό Ιδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) και στο Κέντρο Στρατηγικών Σπουδών Μπέγκιν-Σαντάτ (Ισραήλ)