Η προετοιμασία πριν τη δημοπρασία

Η αγορά έργων τέχνης μέσω δημοπρασιών έχει γίνει περισσότερο προσιτή από ποτέ και ειδικά μετά την πανδημία, όπου οι ψηφιακές διαδικασίες κέρδισαν τη μερίδα του λέοντος καθώς επιτρέπουν την αδρεναλίνη να φτάνει στα ύψη, χωρίς όμως να επιβαρύνουν τον υποψήφιο αγοραστή με το άγχος της φυσικής παρουσίας. Οι κατάμεστες αίθουσες, οι διαδικτυακές μάχες λίγων λεπτών και ο χορός εκατομμυρίων, ωστόσο, συνθέτουν ένα τοπίο που μοιάζει αποτρεπτικό για αρκετούς από όσους επιχειρούν να κάνουν τα πρώτα τους βήματα ως συλλέκτες. Γι’ αυτό και αυτή την εβδομάδα στη στήλη προτείνουμε – και με τη βοήθεια της εξειδικευμένης στον εν λόγω τομέα Artsy – ορισμένες κινήσεις που θα διευκολύνουν τις πρώτες σας επαφές με τον κόσμο των δημοπρασιών.

Κίνηση πρώτη είναι η έρευνα γύρω από τον καλλιτέχνη που έχει φιλοτεχνήσει το έργο, το οποίο θέλετε να αποκτήσετε. Μια ιδέα για να ξεκινήσετε είναι με πληροφορίες για το έργο του δημιουργού, τις περιόδους της δουλειάς του, την τεχνική του. Απαραίτητο είναι επίσης να ζητήσετε μια έκθεση της κατάστασης του έργου, στην οποία θα αναφέρονται τυχόν φθορές ή εργασίες συντήρησης που επηρεάζουν την τιμή του. Ιδιαιτέρως σημαντικό είναι να ελεγχθεί η γνησιότητα του έργου, όπως και η ταυτότητα των προηγούμενων ιδιοκτητών, καθώς ένας διάσημος πρώην κάτοχος του έργου ενδεχομένως να του προσδώσει επιπλέον αξία. Χρήσιμο θα ήταν να δείτε το έργο διά ζώσης, κι αν αυτό δεν είναι εφικτό να ζητήσετε όσο το δυνατόν περισσότερες και λεπτομερείς εικόνες.

Οσον αφορά τις τιμές, το Διαδίκτυο προσφέρει τη δυνατότητα να αναζητήσετε σε μεγάλο εύρος τα αποτελέσματα προηγούμενων δημοπρασιών μέσω εξειδικευμένων πλατφορμών, διαδικασία που θα αποτελέσει βασική πολύτιμη πηγή ώστε να μην εξαπατηθείτε από υπερτιμολογήσεις, αλλά και να προβλέψετε εν μέρει  πού θα κινηθεί το έργο που σας ενδιαφέρει ώστε να προγραμματίσετε τις κινήσεις σας την ώρα της δημοπρασίας. Στον προϋπολογισμό σας θα πρέπει να μην υπολογίσετε μόνο το ποσό με το οποίο θα «χτυπήσετε» το έργο, αλλά και τις πρόσθετες χρεώσεις, όπως τους σχετικούς φόρους, τα ασφάλιστρα και το τέλος που επιβάλλει ο κάθε οίκος. Μια καλή προετοιμασία θα σας αποτρέψει από μια παρορμητική αγορά, την οποία ενδεχομένως θα μετανιώσετε. Μια καλή τεχνική είναι – στην περίπτωση που επιτρέπεται από τη διαδικασία – να ορίσετε εξ αρχής το ανώτερο ποσό που μπορείτε να διαθέσετε ώστε να μην παρασυρθείτε σε κινήσεις που θα σας φέρουν σε δύσκολη θέση.

Μια καλή ιδέα για να αποκτήσετε το έργο ενός καλλιτέχνη που δεν επιτρέπουν τα οικονομικά σας είναι να το εντοπίσετε σε μια δημοπρασία που γίνεται για φιλανθρωπικό σκοπό, καθώς εκεί συνήθως δεν ακολουθούνται οι τιμές της αγοράς, αλλά υιοθετούνται ελκυστικές για να συγκεντρωθούν χρήματα υπέρ του σκοπού για τον οποίο γίνεται η πώληση. Τέλος, αφού ολοκληρώσετε την έρευνά σας και καταλήξετε ποιο είναι το έργο που θέλετε και μπορείτε να αγοράσετε, μην παραλείψετε να εγγραφείτε στη δημοπρασία που σας ενδιαφέρει και να σημειώσετε στο ημερολόγιό σας τη μεγάλη ημέρα.

Θησαυροί της συλλογής Paleym στο σφυρί

Για πρώτη φορά εδώ και έξι δεκαετίες – από τη στιγμή δηλαδή που φιλοτεχνήθηκε κι αγοράστηκε από τον ιδρυτή του αμερικανικού τηλεοπτικού δικτύου CBS, William S. Paley – βγαίνει στο σφυρί το τρίπτυχο του Φράνσις Μπέικον «Τρεις Μελέτες για το Πορτρέτο της Χενριέτας Μοράες» από τον οίκο Sotheby’s προς  34,4 εκατ. δολάρια. Και δεν είναι το μόνο που αναμένεται να προσελκύσει το ενδιαφέρον των συλλεκτών στις φθινοπωρινές δημοπρασίες του οίκου σε Νέα Υόρκη και Λονδίνο, καθώς στις ίδιες βραδιές θα διατεθούν προς πώληση το έργο (φωτογραφία) του Πάμπλο Πικάσο «Κιθάρα πάνω σε τραπέζι» (1919) και «Οι Φράουλες» (1905) του Πιερ Ογκίστ Ρενουάρ που εκτιμώνται αντιστοίχως προς 30 και 4 εκατ. δολάρια. Τα παραπάνω έργα είναι μόλις 3 από τα 30 που αποφασίστηκε να πωληθούν και αποτελούν μέρος των 81 έργων που ανήκουν στη συλλογή Paley και έχουν παραχωρηθεί ως δάνεια στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στη Νέα Υόρκη (MoMA) εδώ και 32 χρόνια. Τα έσοδα από τη δημοπράτηση των έργων εκτιμάται ότι θα κυμανθούν μεταξύ 70 και 100 εκατ. δολαρίων και θα διατεθούν για τα «νέα στρατηγικά αποκτήματα» του μουσείου.

Ψηφιακή στροφή για την Art Basel

Οριστικά φαίνεται να αλλάζει το τοπίο στην αγορά της τέχνης στον απόηχο της πανδημίας. Κι απόδειξη αποτελούν οι κινήσεις της  rt Basel που ετοιμάζεται, όπως όλα δείχνουν, να αναπτύξει νέες ψηφιακές μορφές για να υποστηρίξει περαιτέρω τις γκαλερί, σύμφωνα με όσα δήλωσε εκπρόσωπός της. Το σχέδιο φαίνεται να αφορά στην ανάπτυξη της  διαδικτυακής αγοράς τέχνης, αν κρίνει κάποιος από τις αναρτήσεις αναζήτησης συνεργατών με εμπειρία στην ψηφιακή εξυπηρέτηση πελατών και τη διαχείρηση λογαριασμών γκαλερί. Αν και η εκ των κορυφαίων φουάρ δεν αποκαλύπτει λεπτομέρειες σχετικά με το θέμα, στο παρελθόν έχει διατυπωθεί από τα στελέχη της το ενδιαφέρον για επενδύσεις που έχουν ως βασικό άξονα την καινοτομία και την ψηφιοποίηση. Στροφή που δικαιολογείται από την τεράστια αύξηση των διαδικτυακών πωλήσεων τα τελευταία δύο χρόνια. Χαρακτηριστικό είναι ότι ο τζίρος της  διαδικτυακής αγοράς φτάνει τα 13,3 δισ. δολάρια, με τις διαδικτυακές πωλήσεις να αντιπροσωπεύουν το 20% του συνόλου σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Art Basel και της UBS, η οποίες λειτουργούν καθόλη τη διάρκεια του έτους και όχι μόνο στο περιορισμένο διάστημα μιας φουάρ δημιουργώντας πιο ευέλικτους και βιώσιμους τρόπους επιχειρηματικής δραστηριότητας.