Ο πήχης στη μέση

Υπάρχει και αυτό το θέατρο το καλοκαίρι: το θερινό, της ταράτσας, της αυλής, του ανοιχτού χώρου. Ενα θέατρο που κοντεύουμε να ξεχάσουμε, μια που οι περισσότερες σκηνές έχουν πλέον κλείσει – Αθήναιον, Σμαρούλα, Μετροπόλιταν… Στην ταράτσα του Λαμπέτη, από τις λίγες θερινές σκηνές που έχουν πλέον απομείνει στην Αθήνα, ανεβαίνουν τα τελευταία χρόνια ανάλαφρα θεατρικά έργα – άλλοτε με συστατικά «αρπαχτής» και άλλοτε, όπως τώρα, με καθαρές και τίμιες προτάσεις. Η ταράτσα που πήρε τιμητικά το όνομα του επιχειρηματία Γιώργου Λεμπέση – παραγωγός που το είδος του έχει εκλείψει – φιλοξενεί φέτος το «Δώρο γενεθλίων» του Ρέι Κούνεϊ (Raydmond George Alfred Cooney, 1932). Γραμμένο το 1994, το έργο με τον πρωτότυπο τίτλο («Funny Money», 1994) πρωτοανέβηκε στο Λονδίνο την ίδια χρονιά, ενώ ακολούθησε μια διετία στο West End. Η παράσταση σε σκηνοθεσία του ίδιου του βρετανού συγγραφέα, ο οποίος και ανέλαβε τον πρωταγωνιστικό ρόλο, γνώρισε μεγάλη επιτυχία.

Τι είναι αυτό το «Δώρο γενεθλίων»; Μια έξυπνη φάρσα, μια κωμωδία παρεξηγήσεων, μια αλληλουχία καταστάσεων που προσπαθεί να ξεμπλέξει τον κόμπο και να βρει την άκρη του νήματος. Ενας ήσυχος και συνηθισμένος άνθρωπος, ο λογιστής Χένρι Πέρκινς, παίρνει κατά λάθος στα χέρια του μια βαλίτσα με 1.735.000 λίρες που όλα δείχνουν πως πρόκειται για μαύρο χρήμα. Την ίδια στιγμή ο ιδιοκτήτης της έχει στα χέρια του τη δική του με όλα του τα στοιχεία. Είναι η μέρα των γενεθλίων του και αποφασίζει, αντί να τα γιορτάσει με ένα ζευγάρι φίλων του, να φύγει με τη γυναίκα του και τα λεφτά για ένα ταξίδι χωρίς επιστροφή… Από εκεί και πέρα, όπως είναι αναμενόμενο, τίποτα δεν πάει καλά, με τις εξελίξεις να συμπαρασύρουν εκτός από το ζευγάρι των Πέρκινς, τους φίλους τους, έναν ταξιτζή, δύο αστυνόμους και έναν δολοφόνο.

Η παράσταση. Ενα μεσοαστικό σαλόνι αποτελεί το σκηνικό της παράστασης. Είναι το διαμέρισμα του Χένρι και της Τζιν Πέρκινς, όπου όλοι και όλα λειτουργούν μέσα σε αυτή την αλληλουχία του μπερδέματος, υπηρετώντας τον στόχο μιας καλοστημένης μεν παράστασης, που είναι λειτουργική και συνεπής, χωρίς αξιώσεις και εκπλήξεις. Δεν βάζει ψηλά τον πήχη το «Δώρο γενεθλίων», αλλά ούτε και χαμηλά. Είναι στο ύψος ενός αποτελέσματος που θέλει να ψυχαγωγήσει, ή καλύτερα να διασκεδάσει το κοινό χωρίς φτήνιες και προχειρότητες. Την ίδια στιγμή όμως η παράσταση με τη σκηνοθετική υπογραφή του Βασίλη Θωμόπουλου δεν αναζητεί ούτε αναδεικνύει τις λεπτές κωμικές αποχρώσεις του έργου και του συγγραφέα. Πόρτες ανοιγοκλείνουν ή μένουν ανοιχτές, απρόσκλητοι επισκέπτες ή και δυσάρεστοι εισβάλλουν, ταυτότητες αλλάζουν, κι όλα αυτά οδηγούν σε ένα ντόμινο από μπερδέματα.

Αυτό όμως που κάνει τη διαφορά στην παράσταση του Λαμπέτη είναι η ερμηνεία του Γεράσιμου Γεννατά. Είναι ο εορτάζων κι εκείνος που φέρνει τη λάθος βαλίτσα στο σπίτι, είναι, με απλά λόγια, εκείνος από τον οποίο αρχίζουν όλα. Με μαεστρία και άνεση, με τρόπο άμεσο, σχεδόν αυτονόητο, κυριαρχεί στη σκηνή με την κωμική του διάσταση – κι έτσι δίνει μια ισχυρή ώθηση σε αυτό το «Δώρο». Μαζί του η πάντα ικανή Μαριάννα Τουμασάτου, η οποία όμως έχει χάσει το χάρισμα του να εκπλήσσει επί σκηνής – ενώ είναι εμφανές ότι το καλό υποκριτικό της υλικό βρίσκεται πάντα εκεί.

«Συμπυκνωμένο» αρχαίο δράμα
Κάθε τέτοια εποχή οι παραστάσεις αρχαίου δράματος που περιόδευσαν το καλοκαίρι ανά την Ελλάδα, δίνουν ένα άτυπο ραντεβού στην Αττική. Κι έτσι το κοινό έχει τη δυνατότητα να τις δει και να διαμορφώσει τη δική του άποψη.
Η λίστα περιλαμβάνει κυρίως τραγωδίες – μοναδική κωμωδία οι «Θεσμοφοριάζουσες» του Αριστοφάνη που σκηνοθετεί ο Γιάννης Μπέζος με τον ίδιο και τους Βλαδίμηρο Κυριακίδη, Φωτεινή Μπαξεβάνη, Λαέρτη Μαλκότση κ.ά. (Πειραιάς 30/8, Ηρώδειο 1/9, Νίκαια 3/9, Ελευσίνα 2/9, Κορυδαλλός 4/9, Βριλήσσια 11/9).
Ακολουθούν οι τραγωδίες: «Πέρσες» του Αισχύλου σε σκηνοθεσία του Δημήτρη Καραντζά. Παίζουν: Ρένη Πιττακή, Χρήστος Λούλης, Γιώργος Γάλλος, Μιχάλης Οικονόμου, Αλεξία Καλτσίκη κ.ά. (Ηρώδειο, 9-10/9). «Αντιγόνη» του Σοφοκλή από τον Τσέζαρις Γκραουζίνις με τους Ελλη Τρίγγου (φωτ.), Βασίλη Μπισμπίκη, Ιεροκλή Μιχαηλίδη, Δανάη Μιχαλάκη, Γιώργο Παπαγεωργίου, κ.ά. (Παπάγου 30 & 31/8, Πετρούπολη 3/9, Αιγάλεω 8/9, Πειραιάς 9/9, Βύρωνας 11/9, Νίκαια 13/9, Ηλιούπολη 16/9, Ηρώδειο 26/9). «Αίας» του Ευριπίδη από τον Αργύρη Ξάφη και το Εθνικό Θέατρο. Παίζουν: Στάθης Σταμουλακάτος, Δημήτρης Ημελλος, Εύη Σαουλίδου, Δέσποινα Κούρτη, Γιάννης Νταλιάνης, Νίκος Χατζόπουλος, Χρήστος Στυλιανού (Βύρων 1/9, Ελευσίνα 4/9, Παπάγου 20/9, Σχολείον Ειρήνης Παππά 23-25, 27, 28/9). «Ηλέκτρα» του Ευριπίδη απ’ τον Γιώργο Λύρα με τους Μαρία Κίτσου, Δημήτρη Γκοτσόπουλο, Γιώργο Κωνσταντίνου, Γιώργο Δεπάστα, Ιωάννα Μαυρέα, Νίκο Λεκάκη κ.ά. (Ηλιούπολη 30/8, Μενίδι 31/8, Faliro Summer Theater 3/9, Βύρωνας 4/9). «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» του Ευριπίδη σε σκηνοθεσία Θέμη Μουμουλίδη με τους Λάζαρο Γεωργακόπουλο, Γιώργο Χρυσοστόμου, Ακη Σακελλαρίου, Ιωάννα Παππά, Περικλή Δεντάκη. Μαρία Πετεβή (Νίκαια 31/8, Πειραιάς 1 & 2/9, Ηλιούπολη 4/9, Πετρούπολη 7/9). «Μήδεια» του Ευριπίδη από το σκηνοθετικό δίδυμο Αιμίλιου Χειλάκη – Μανώλη Δούνια με τους Αιμ. Χειλάκη, Αθηνά Μαξίμου, Μυρτώ Αλικάκη, Αναστάση Ροϊλό, Γιώρα Νέγκα (Παπάγου 5-6/9, Ελευσίνα 7/9, Βύρωνας 13-14/9, Πειραιάς 8/9, Ηλιούπολη 9/9, Κορυδαλλός 16/9, Βριλήσσια 15/9, Αιγάλεω 18/9). «Φιλοκτήτης» του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Μαρλέν Καμίνσι με τους Τάσο Νούσια, Μαρία Πρωτόπαππα, Γιώργο Αμούτζα (Παπάγου 1 & 2/9, Βριλήσσια 5/9, Ηλιούπολη 6 & 7/9, Νίκαια 8/9, Ελευσίνα 19/9).
Ο κύκλος κλείνει με δύο παραγωγές που συνεχίζονται από πέρυσι: «Προμηθέας Δεσμώτης» του Αισχύλου σε σκηνοθεσία Αρη Μπινιάρη –Γιάννης Στάνκογλου, Αλέκος Συσσοβίτης, Ιωάννης Παπαζήσης, Δαβίδ Μαλτέζε, κ.ά. (Νέα Μάκρη 3/9, Faliro Summer Theatre 6/9, Ηλιούπολη 12/9, Βεάκειο 13/9, Βριλήσσια 14/9, Βύρωνας 19/9, Παπάγου 17- 18/9, Νίκαια 16/9). Και «Ελένη» του Ευριπίδη στην σκηνοθεσία του Βασίλη Παπαβασιλείου –Εμιλυ Κολιανδρή, Θέμης Πάνου (Βύρων 9/9, Ελευσίνα 11/9).