Δελτίο θυέλλης

Αν υπάρχει ένα σταθερό χαρακτηριστικό στην πολιτική, είναι η απόλυτη αστάθεια. Το διαρκές απρόβλεπτο που κάνει όσους τη διακονούν να ξέρουν ότι ουδέποτε θα κοιμηθούν πραγματικά ήσυχοι τα βράδια. Θα είναι εκλογές; Θα είναι ανασχηματισμοί; Θα είναι φυσικές καταστροφές; Θα είναι κάτι άλλο; Εντελώς αναπάντεχο; Τι θα είναι εκείνο που θα εμφανιστεί ξαφνικά ένα πρωί και θα κάνει τον κόσμο τους να μοιάζει ξαφνικά σαν χαλασμένο τραμπολίνο σε λούνα παρκ, ή σαν ρόλερ κόστερ χωρίς φρένα; Το χειρότερο όλων, θα είναι ένα σκάνδαλο. Ιδίως αν είναι εξόφθαλμο. Και αν αφορά ζητήματα που δεν χωράνε πια στην κοινή περί δημοκρατίας αντίληψη. Και που, πλέον, δεν μπορεί κανείς να τα κάνει στην άκρη.

Παρακολουθήσεις γίνονταν πάντα. Οχι σήμερα με τα υπερλογισμικά και τους υπερκοριούς. Από την πρώτη ημέρα που υπήρξαν τηλέφωνα. Οχι κινητά, αλλά σταθερά. Ούτε καν με αυτόματες συνδέσεις, αλλά με τηλεφωνικά κέντρα, τα πρώτα πρώτα. Υπάρχουν καταγεγραμμένα τέτοια περιστατικά, όπου οι δυστυχείς δεν ήταν μόνον τα θύματα των παρακολουθήσεων, αλλά και εκείνοι που τις διεξήγαν και τις κατέγραφαν. Εχουμε μάλιστα αποτυπωμένο, σε (πάλαι ποτέ απόρρητα) αρχεία της δεκαετίας του ’40 και του ’50, τον τρόπο καταγραφής: ο δυστυχής πράκτωρ έπρεπε να είναι στημένος και να περιμένει τη ζεύξη. Οταν αυτή γινόταν, είχε μπροστά του μία κόλα χαρτί, χωρισμένη κάθετα στα δύο. Ξεκινούσε λοιπόν να γράφει με τον πρώτο ομιλούντα, πάνω δεξιά: το όνομά του και τι είπε. Εκεί που τελείωνε, έβαζε με τον χάρακα ένα βελάκι στο απέναντι ημισέλιδο που έδειχνε στο όνομα του συνομιλητή, πάλι με κεφαλαία και με από κάτω την απάντησή του. Και όλο αυτό μπορεί να κρατούσε σελίδες επί σελίδων. Ακουγε, έγραφε. Και έπρεπε να κάνει και γρήγορα, δεν είχε τρόπο να… ηχογραφήσει.

Ομως, στα μετεμφυλιακά, για παράδειγμα, χρόνια, και όχι μόνον, είτε γίνονταν, είτε δεν γίνονταν παρακολουθήσεις, πολιτικά το αποτέλεσμα ήταν περίπου ένα και το αυτό. Σήμερα, ευτυχώς, δεν είμαστε πια εκεί. Σήμερα, όταν εγείρονται θέματα τέτοιου επιπέδου ώστε να οδηγούν στις ταυτόχρονες παραιτήσεις του γενικού γραμματέα του γραφείου του πρωθυπουργού και του διοικητή της ΕΥΠ έπειτα από καταγγελίες για παρακολουθήσεις και μάλιστα εις βάρος αρχηγού πολιτικού κόμματος, αυτό εγγυάται ένα και μόνο: ότι έρχονται θύελλες. Ολα αυτά δεν τα καλύπτουν εξηγήσεις της μορφής που δόθηκαν. Στην πραγματικότητα, ουδεμία εξήγηση επαρκεί. Ακόμα κι αν μιλούσαμε για «λάθη» (αυτή τη λέξη επιστράτευσε η κυβέρνηση στην ανακοίνωση της παραίτησης του διοικητή της ΕΥΠ), τέτοια λάθη από τέτοιες θέσεις, με άμεση μάλιστα υπαγωγή στο πρωθυπουργικό γραφείο, δεν είναι νοητά. Οπως ασφαλώς δεν είναι και η επίκληση της πρωθυπουργικής άγνοιας.

Το πολιτικό τοπίο θόλωσε ξαφνικά με έναν από τους χειρότερους δυνατούς τρόπους. Πλέον, διαμορφώνεται μία νέα πραγματικότητα που δεν λύνεται ούτε με «εξηγήσεις», ούτε με «ανακοινώσεις», ούτε με «παραιτήσεις» τέτοιου είδους. Για να μην πάμε πολλά χρόνια πίσω, για να μην μπούμε σε μία αβυσσαλέα κατάσταση αμφισβήτησης της λειτουργίας της δημοκρατίας στη χώρα, καλώς ή κακώς, η λύση είναι μία: να επιστρέψει το σενάριο που πριν από λίγες εβδομάδες ήταν κυρίαρχο, για άλλους λόγους: των εκλογών. Και που μετά υποχώρησε, πάλι για άλλους λόγους. Τώρα, εμφανίζεται εκ νέου ως η μόνη δυνατή διέξοδος ενάντια σε μία πολύ επικίνδυνη φθορά της δημοκρατίας που είναι πρωταρχική ευθύνη της κυβέρνησης να την αποφύγει. Αν πιστεύει στον εαυτό της, δεν έχει να φοβάται πραγματικά κάτι. Είναι πολύ καλύτερα και για την ίδια να βγει εκείνη μπροστά. Και να προλάβει τις νομοτελειακά επερχόμενες θύελλες για τις οποίες δεν έχει δώσει επαρκείς απαντήσεις. Και που δεν αφορούν προσωπικό ζήτημα του Ανδρουλάκη αλλά πολύ βαρύ πρόβλημα δημοκρατίας. Και το ζήτημα εδώ δεν είναι ποιος κερδίζει απ’ αυτά. Αλλά ότι εκείνη χάνει.