Αλλαγή σελίδας για τα Βαλκάνια

«Στοίχημα» για την ελληνική διπλωματία είχε χαρακτηρίσει επανειλημμένα ο Νίκος Δένδιας την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, δίνοντας σαφώς έμφαση στην ανάγκη να προχωρήσουν και να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες που αφορούν την ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας και της Αλβανίας στην ΕΕ. Ενα ζήτημα που για την Αθήνα είναι ψηλά στην ατζέντα, καθώς αφορά την άμεση γειτονιά της χώρας, με την Ευρώπη να θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για τη διατήρηση της σταθερότητας στην περιοχή, αλλά και την ανάσχεση διείσδυσης και ισχυροποίησης αναθεωρητικών δυνάμεων.

Την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΕΕ με τη Βόρεια Μακεδονία και την Αλβανία ανακοίνωσε χθες η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχοντας δίπλα της τους πρωθυπουργούς των δύο χωρών Ντίμιταρ Κοβατσέβσκι και Εντι Ράμα. Η πρόεδρος της Κομισιόν μίλησε για μία «ιστορική στιγμή» και για ένα γεγονός που οι πολίτες των δύο χωρών περίμεναν για τόσο καιρό και το αξίζουν. Δείξατε «υπομονή, όραμα και ηγεσία», σημείωσε απευθυνόμενη σε Ράμα και Κοβατσέβσκι, ενώ τόνισε ότι απέδειξαν την αφοσίωσή τους στις ευρωπαϊκές αξίες.

Μετά τη Διακυβερνητική Διάσκεψη που πραγματοποιήθηκε χθες η Φον ντερ Λάιεν σημείωσε ότι η Κομισιόν και ομάδες από την Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία «θα αρχίσουν να εργάζονται. Θα ξεκινήσει ο έλεγχος του κεκτημένου της ΕΕ. Αυτό είναι το πρώτο βήμα στη διαδικασία». Για μία ιδιαίτερα σημαντική μέρα τόσο για την Ευρώπη όσο και για την Ελλάδα έκανε λόγο ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, ο οποίος συμμετείχε στη Διακυβερνητική στις Βρυξέλλες. Υπενθύμισε ότι με τη Διακυβερνητική ολοκληρώθηκε ένας κύκλος που ξεκίνησε στη Θεσσαλονίκη το 2003, όταν αποφασίστηκε ότι η ΕΕ θα ανοίξει τις πόρτες της στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, υπογραμμίζοντας ότι είναι σημαντικό αυτές οι διαπραγματεύσεις «να προχωρήσουν γρήγορα, ώστε να δώσουν ουσία και ολοκλήρωση σε βασικές εθνικές απαιτήσεις, δηλαδή την πιστή εφαρμογή της Συμφωνίας των Πρεσπών, αλλά και την προστασία των δικαιωμάτων της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία, τόσο των εθνικών όσο και των περιουσιακών». Τόνισε δε τη σημασία που δίνει η Ελλάδα στο να έχει στα βόρεια σύνορά της γείτονες που θα είναι κράτη – μέλη της ΕΕ.

Επισημαίνεται ότι η διαδικασία για τη Βόρεια Μακεδονία και την Αλβανία «ξεκλείδωσε» μετά την επίτευξη συμβιβασμού ανάμεσα σε Σκόπια και Σόφια με την παρέμβαση της Γαλλίας που ασκεί την προεδρία της ΕΕ και την πρόταση του Παρισιού, προκειμένου να αρθεί το βουλγαρικό βέτο. Η έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων Βόρειας Μακεδονίας και Αλβανίας έχει τον δικό της συμβολισμό, στη σκιά και της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, αφού δίνει προοπτική και ενισχύει σημαντικά τις φιλευρωπαϊκές δυνάμεις στο εσωτερικό των δύο χωρών. Η Ελλάδα άλλωστε επεδίωξε και έπαιξε τον δικό της ρόλο στη διαδικασία που προηγήθηκε, σε συνεννόηση τόσο με το Παρίσι και το Βερολίνο όσο και με την Ουάσιγκτον, που επίσης πίεζε για εξελίξεις. Και αν για τις ΗΠΑ στόχος ήταν ο περιορισμός της ρωσικής επιρροής στην περιοχή, σημαντικό για την Αθήνα είναι να περιορίσει και την τουρκική επιρροή, δίνοντας εναλλακτικές στις δύο χώρες, προκειμένου να μην επιλέξουν το άρμα της Αγκυρας. Ενδεικτική και η ανακοίνωση του Λευκού Οίκου στην οποία ο Τζο Μπάιντεν χαιρέτισε την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων της ΕΕ με την Αλβανία και τη Βόρεια Μακεδονία, τονίζοντας ότι η ρωσική επιθετικότητα έχει καταστήσει την ολοκλήρωση της Ευρώπης «πιο σημαντική από ποτέ».

Η ΜΠΕΡΜΠΟΚ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ. Σε αυτό το πλαίσιο και υπό το φως σημαντικών διπλωματικών εξελίξεων, στην Αθήνα αναμένεται να φτάσει στο τέλος Ιουλίου η γερμανίδα ΥΠΕΞ Αναλένα Μπέρμποκ. Πιθανή ημερομηνία της επίσκεψης, που είχε αναβληθεί τον Ιούνιο λόγω της νόσησης της γερμανίδας ΥΠΕΞ από κορωνοϊό, είναι η 29η Ιουλίου, σε μια περίοδο που η τουρκική ρητορική που παραπέμπει σε ένταση παραμένει. Και τα γερμανικά ΜΜΕ δείχνουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις εξελίξεις στην Αθήνα, για το αίτημα της Τουρκίας στις ΗΠΑ για τα F-16, καθώς και για τον διαρκή εκβιασμό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απέναντι στην ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ.