Στον χορό των εκλογών για πέμπτη φορά σε 3 χρόνια

Οι Ισραηλινοί προετοιμάζονται για την πέμπτη εκλογική αναμέτρηση τα τελευταία τρία χρόνια. Χθες διαλύθηκε η Κνεσέτ, το ισραηλινό Κοινοβούλιο, μόλις 12 μήνες μετά τον σχηματισμό κυβέρνησης που υποστηρίζεται από τον πιο ετερόκλητο συνασπισμό στην ιστορία του εβραϊκού κράτους: συμμετείχαν οκτώ κόμματα, μεταξύ των οποίων για πρώτη φορά, και ένα της αραβικής μειονότητας (που αποτελεί το 20% του πληθυσμού της χώρας).

Το Ισραήλ έχει χωριστεί στα δύο, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις για την πρόθεση ψήφου, ενόψει των νέων εκλογών που θα γίνουν το φθινόπωρο. Ο συντηρητικός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο 72χρονος μακροβιότερος πρωθυπουργός στην ιστορία της χώρας, αναδύεται από τις στάχτες της δίκης του για διαφθορά, απέναντι στον 58χρονο κεντρώο Γιαΐρ Λαπίντ, μέχρι σήμερα υπουργό Εξωτερικών που θα αναλάβει οσονούπω την πρωθυπουργία, βάσει της κυβερνητικής συμφωνίας που είχε κάνει με τον εθνικιστή Ναφτάλι Μπένετ, ο οποίος ήταν μέχρι τώρα πρωθυπουργός. Ο Λαπίντ είναι ο αρχηγός του κόμματος με τις περισσότερες έδρες στον, μέχρι τώρα, κυβερνητικό συνασπισμό.

Πολλοί αναρωτιούνται στο Ισραήλ γιατί κατέρρευσε η κυβέρνηση συνασπισμού, η οποία είχε φέρει σε μια φαινομενική κανονικότητα τη δημόσια ζωή έπειτα από τη 12ετή διακυβέρνηση Νετανιάχου η οποία έχει δημιουργήσει μεγάλη πόλωση. Οι ειδικοί και οι αναλυτές επισημαίνουν δύο λόγους. Η ετερογενής συμμαχία αγνόησε την κατοχή των παλαιστινιακών εδαφών – το θέμα που διχάζει περισσότερο τους πολίτες – για να σώσει την εσωτερική της συνοχή, από τη μία πλευρά. Επιπλέον, οι επιθέσεις την περασμένη άνοιξη, οι οποίες στοίχισαν δώδεκα ζωές στο Ισραήλ, διέλυσαν την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων στη λεγόμενη κυβέρνηση της αλλαγής, με επικεφαλής τον Μπένετ. «Ηταν μια ασταθής κυβέρνηση, χωρίς κοινά μεταξύ των συμμάχων. Ηταν ξεκάθαρο ότι οποιοδήποτε ζήτημα ασφαλείας θα την έθετε σε κίνδυνο», έγραψε ο Ναδάδ Εγιάλ, στη στήλη του στην εφημερίδα «Γεντιόθ Αχρονότ».

Επειτα από ένα χρόνο στην εξουσία, η κυβέρνηση έπεσε όταν δεν μπόρεσε να συγκεντρώσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία σε ψηφοφορία για τους εβραϊκούς οικισμούς στη Δυτική Οχθη. Η προσπάθειά της να επεκτείνει την ισχύ των ισραηλινών πολιτικών δικαιωμάτων του 1967 σε 450.000 εποίκους που εγκαταστάθηκαν στα κατεχόμενα εδάφη απέτυχε στην Κνεσέτ. Δύο βουλευτές της πλειοψηφίας αντιτάχθηκαν και άλλοι τέσσερις απουσίαζαν από τη Βουλή, επιταχύνοντας το τέλος της κυβέρνησης.

Η αντιπολίτευση, υπό την ηγεσία του Λικούντ του Νετανιάχου μαζί με τα υπερορθόδοξα εβραϊκά κόμματα και την Ακροδεξιά, εκμεταλλεύτηκε το κύμα επιθέσεων για να τορπιλίσει την ηρεμία ενός υπουργικού συμβουλίου που χαρακτήρισε ως «προδοτικό» λόγω της συμμετοχής σε αυτό μελών του αραβικού κόμματος Ραάμ. Το 1992, τα αραβικά κόμματα είχαν ψηφίσει για πρωθυπουργό τον Γιτζάκ Ράμπιν, ώστε να υπογράψει τις Συμφωνίες του Οσλο (που προέβλεπαν μερική αυτοδιοίκηση της Δυτικής Οχθης και της Γάζας) με τους Παλαιστίνιους, χωρίς όμως να ενταχθούν στον κυβερνητικό συνασπισμό. Οι δημοσκοπήσεις για την πρόθεση ψήφου διαπιστώνουν ότι το ισραηλινό εκλογικό σώμα έχει διχασθεί. Η εθνικιστική δεξιά με επικεφαλής τον Νετανιάχου συγκεντρώσει 57 βουλευτές, αριθμό που συγκεντρώνει και η συμμαχία των κομμάτων του απερχόμενου κυβερνητικού συνασπισμού.

Εχει αλλάξει το Ισραήλ μετά από ένα χρόνο κυβέρνησης χωρίς την παρουσία του Νετανιάχου; Απομένει να φανεί στις κάλπες. Εάν ο πρώην πρωθυπουργός κερδίσει 61 έδρες, δηλαδή την απόλυτη πλειοψηφία στην Κνεσέτ, ο μόνος του στόχος θα είναι να ελέγξει το Ανώτατο Δικαστήριο (διορίζοντας μη ανεξάρτητους δικαστές) και να περάσει νόμους που θα εγγυώνται την ατιμωρησία του, γράφουν οι ισραηλινές εφημερίδες. Για τον βετεράνο Νετανιάχου, οι εκλογές του φθινοπώρου θα είναι πιθανότατα η τελευταία ευκαιρία να επιστρέψει στην πρωθυπουργική κατοικία.