Η περίπτωση της Αττικής στον εκλογικό ανταγωνισμό

Στον α’ γύρο των εσωκομματικών εκλογών του ΚΙΝΑΛ τον Δεκέμβριο του 2021 ο Ν. Ανδρουλάκης κατέγραψε μια σαφέστατη επικράτηση στις 11 από τις 13 Διοικητικές Περιφέρειες της χώρας. Η επικράτησή του ήταν εντυπωσιακή στην Κρήτη, ενώ εξίσου ευρεία ήταν η νίκη του και στις Περιφέρειες της Δυτικής και Κεντρικής Μακεδονίας, στην Ηπειρο και στο Νότιο Αιγαίο.

Τα αποτελέσματα αυτά υπήρξαν απόρροια της μεθοδικής και πολύ συγκροτημένης οργανωτικής προσπάθειας που είχε ξεκινήσει ο σημερινός πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ήδη από τις ευρωεκλογές του 2014, δίνοντάς του τη δυνατότητα να φτάσει και να διεισδύσει σε ημιαστικές και αγροτικές περιοχές της επικράτειας στις οποίες το ΠΑΣΟΚ είχε καταφέρει να συγκρατηθεί σε ποσοστά μεγαλύτερα του εθνικού μέσου όρου των βουλευτικών εκλογών της προηγούμενης δεκαετίας.

Στη μεγαλύτερη ωστόσο περιφέρεια της χώρας ο κ. Ανδρουλάκης βρέθηκε τρίτος, ενώ δεύτερος ήταν και στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας.

Στις εκλογές του 2019 το ΚΙΝΑΛ είχε συγκεντρώσει ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά του στη Διοικητική Περιφέρεια Αττικής, όπου στις 7 από τις 8 εκλογικές περιφέρειες βρέθηκε στην τέταρτη θέση πίσω από το ΚΚΕ, τη στιγμή που ο ΣΥΡΙΖΑ κατέγραφε σημαντικές πρωτιές στον Δυτικό Τομέα της Β’ Αθήνας και της Β’ Πειραιά, περιοχές από τις οποίες το ΠΑΣΟΚ αντλούσε δυναμική κατά το παρελθόν, αποτελούν όμως εδώ και μια δεκαετία προπύργια του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, με τους πληθυσμούς των συγκεκριμένων περιοχών τη δεδομένη χρονική στιγμή να βιώνουν πιο έντονα το κύμα ακρίβειας και τις αυξήσεις στα τιμολόγια του ρεύματος.

Επομένως το 8,9% που κατέγραψε το ΠΑΣΟΚ στο σύνολο του Ν. Αττικής στην τελευταία δημοσκόπηση της GPO για «ΤΑ ΝΕΑ» (23/5) έναντι 11,8% πανελλαδικά θεωρείται μάλλον φυσιολογική και καλή σχετικά καταγραφή, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τα ποσοστά του κόμματος τρία χρόνια πριν όσο και την προσωπική επιρροή του κ. Ανδρουλάκη στο ευρύτερο πολεοδομικό συγκρότημα της Αθήνας στις εσωκομματικές εκλογές.

Το στοίχημα του ΠΑΣΟΚ για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση είναι η επανασύνδεσή του με τις πληθυσμιακές ομάδες του Λεκανοπεδίου και της Θεσσαλονίκης, των οποίων η δημογραφική και κοινωνική σύνθεση διαφοροποιείται σε σχέση με την υπόλοιπη Ελλάδα: στα δύο μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας έχουμε συγκέντρωση νεότερων ηλικιακά πληθυσμών, οι οποίοι σε μεγάλο βαθμό απασχολούνται ή υπο-απασχολούνται σε χαμηλά αμειβόμενες εργασίες, τη στιγμή που στην υπόλοιπη χώρα ο πληθυσμός είναι πιο γερασμένος, με σταθερότερο εργασιακό καθεστώς.

Σε αυτή τη δεύτερη ομάδα βρίσκονται οι παραδοσιακοί ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό των δυναμικών στρωμάτων των αστικών κέντρων έχει βρει την πολιτική του έκφραση στον ΣΥΡΙΖΑ, που, παρά την απογοήτευση που ακολούθησε την κυβερνητική του θητεία και την αμηχανία που προκαλεί η έλλειψη ενός συνεκτικού εναλλακτικού πολιτικού αφηγήματος, συνεχίζει να διατηρεί των πρωτοκαθεδρία σε αυτές τις κοινωνικές ομάδες.

Ο Αντώνης Παπαργύρης είναι διευθυντής ερευνών της GPO