Η Δικαιοσύνη και θέλει και μπορεί να απονέμεται με ταχύτητα

Ο σκεπτικός φιλόσοφος Επίκουρος, προκειμένου να αποδείξει τη θέση του ότι ο Θεός δεν προνοεί για τα εγκόσμια, θεώρησε ότι υπάρχουν τέσσερις διαφορετικές θέσεις: α) Και δύναται και μπορεί, όμως το κακό υπάρχει, β) Θέλει αλλά δεν μπορεί, άρα είναι αδύναμος, γ) Μπορεί αλλά δεν θέλει, άρα είναι κακόβουλος, δ) Ούτε θέλει ούτε μπορεί, άρα είναι και κακόβουλος και ανίσχυρος.

Αν ως υποκείμενο των ως άνω υποθετικών λόγων του Επίκουρου κάποιος τοποθετήσει τη Δικαιοσύνη και την καθυστέρηση στην απονομή της, για την οποία τόσος λόγος ιδία εσχάτως γίνεται (την Τετάρτη 18-5-2022 επί παραδείγματι διοργανώθηκε από την Κίνηση για την επιτάχυνση της Δικαιοσύνης στον ΔΣΑ η έκτη κατά σειρά σχετική ημερίδα, στην οποία και διατυπώθηκαν οι απόψεις των δικαστικών ρεπόρτερ), αναλογιζόμενος τους χρόνους εκδικάσεως των υποθέσεων αναφορικά με τη δολοφονία της Ελένης Τοπαλούδη και της Καρολάιν Κράουτς, φαίνεται να καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Δικαιοσύνη και θέλει και μπορεί να απονέμεται με ταχύτητα. Στη μεν πρώτη υπόθεση, η εκδίκαση και της εφέσεως ολοκληρώθηκε σε 3½ περίπου χρόνια (οφείλω βέβαια να επισημάνω ότι η ιδιαίτατα ψυχοφθόρα για τους συγγενείς των θυμάτων διαδικασία στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο μόνο σύντομη δεν φαντάζει, αλλά τουλάχιστον συγκαταλέγεται για τα ευρωπαϊκά δεδομένα ως σύντομη εκδίκαση), στη δε δεύτερη, η πρωτόδικη δίκη ολοκληρώθηκε εντός ενός έτους από την τέλεση της πράξης.

Για το αν υπάρχει η θέληση από τη Δικαιοσύνη ώστε η απονομή της να είναι πάντα ταχεία, αρκεί θεωρώ κανείς να ανατρέξει στις εγκυκλίους που επανειλημμένως και με κάθε αφορμή έχει αποστείλει η Εισαγγελία του Αρείου Πάγου με συγκεκριμένες οδηγίες προς τους Εισαγγελείς της χώρας, ώστε να πράττουν το οτιδήποτε δυνατό ώστε οι υποθέσεις να διεκπεραιώνονται με ταχύτητα, χωρίς βέβαια ποιοτικές εκπτώσεις. Ενδεικτικά, με την 7/2021 Εγκύκλιό του ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου κ. Πλιώτας, καθοδηγεί τους Εισαγγελείς της χώρας ώστε η διεκπεραίωση των ποινικών υποθέσεων που λόγω πανδημίας δεν είχαν εκδικαστεί να προσδιορίζονται προς εκδίκαση άμεσα. Τους προτρέπει δε, σε περιπτώσεις που είναι εμφανής η έλλειψη στοιχείων εις βάρος των κατηγορουμένων, να εκδίδουν απαλλακτικές διατάξεις. Κυριότατα δε, προτρέπει τους επικεφαλής των Εισαγγελιών Εφετών να γνωστοποιούν στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου υποθέσεις των περιφερειών τους που χαρακτηρίζονται «εξαιρετικής φύσεως», ώστε σύμφωνα με το άρθρο 32 ΚΠΔ «να διατάσσεται η διεξαγωγή της ανάκρισης και η εισαγωγή της υπόθεσης στο ακροατήριο κατ’ απόλυτη προτεραιότητα». Με την 6/2022 εγκύκλιό του, προτρέπει τους Εισαγγελείς ακόμη και να θυσιάσουν τις διακοπές τους αν οι υπηρεσιακές ανάγκες το καλούν, ώστε να πλαισιώσουν τους Εισαγγελείς των τμημάτων διακοπών όταν δεν επαρκούν, με στόχο να διεκπεραιωθούν με ταχύτητα οι εκκρεμείς υποθέσεις των πολιτών.

Οι προαναφερθείσες δύο υποθέσεις που συγκλόνισαν το πανελλήνιο, η εκδίκαση των οποίων έγινε με ταχείς ρυθμούς αλλά και κυριότατα χωρίς κανείς να διαμαρτυρηθεί για «δικονομικές εκπτώσεις», σε συνδυασμό με τις, ήδη στο στάδιο της εκδίκασης, υποθέσεις που επίσης απασχόλησαν έντονα την κοινή γνώμη (π.χ. δίκη Λιγνάδη, Φιλιππίδη κ.ά.) δημιουργούν την πεποίθηση ότι η Δικαιοσύνη βούλεται να δικάζει με ταχύτητα τις υποθέσεις. Πολλές φορές δύναται επίσης. Ας ελπίσουμε ότι με τη συμβολή όλων των παραγόντων της δίκης, η Δικαιοσύνη, που φρονώ ότι αποδεικνύει το «βούλεται», να αποδεικνύει ακόμη περισσότερο και το «δύναται».

Ο Δημήτρης Νικ. Μπόλης είναι δικηγόρος